سازمان ملل در گزارشی تازه اعلام کرده که بهای یک کیلو تریاک در افغانستان نسبت به گذشته ۱۰ برابر افزایش یافته است. اداره مبارزه با جرایم و مخدرات این سازمان با نشر گزارشی گفته که پس از اعمال ممنوعیت کشت تریاک از سوی طالبان، بهای این مواد به‌شدت افزایش یافته و در حال حاضر بهای هر کیلو تریاک به ۷۵۰ دالر امریکایی رسیده است. همچنان گفته شده که مواد مخدر صنعتی نیز رشد کرده و کاهش کشت تریاک معیشت کشاورزان عادی را با چالش مواجه ساخته است. همزمان منابع می‌گویند که مقام‌های ارشد طالبان در جمع‌آوری و ذخیره کردن تریاک نقش دارند و همه گروه‌های مافیایی بزرگ با طالبان همدست هستند. منابع همچنان تایید می‌کنند که در حال حاضر بهای هر کیلوگرام تریاک با در نظر داشتن کیفیت آن از ۷۰ هزار تا ۱۰۰ هزار افغانی از سوی قاچاق‌بران خریداری و ذخیره می‌شود.
اداره مبارزه با جرایم و مخدرات سازمان ملل متحد هفته گذشته با نشر گزارشی گفته که به‌دنبال ممنوعیت طالبان بر کشت کوکنار در افغانستان، قیمت تریاک در این کشور به‌شدت افزایش یافته و سود زیادی به جیب گروه‌های تبهکار رفته است. براساس گزارش این سازمان، در سال ۲۰۲۴ قیمت یک کیلوگرام تریاک در افغانستان به ۷۵۰ دالر رسیده بود که در مقایسه با سال ۲۰۲۲، زمانی که هنوز ممنوعیت بر کشت کوکنار وضع نشده بود و قیمت یک کیلوگرام تریاک تنها ۷۵ دالر بود، افزایش ده برابری را نشان می‌دهد.
تولید تریاک در افغانستان که زمانی بزرگ‌ترین تولیدکننده آن بود، در چند سال اخیر به‌شدت کاهش یافته است و این امر باعث افزایش قابل توجه نرخ آن شده است. اداره مبارزه با جرایم و مخدرات سازمان ملل متحد در این خصوص گفته است: «با وجود حجم کم‌تر تجارت، قیمت بالای هر کیلوگرام تریاک سود بزرگی را به همراه دارد که در وهله اول تاجران و صادرکننده‌گان گروه‌های جرایم سازمان‌یافته از آن بهره‌مند می‌شوند.» در گزارش این سازمان آمده است که ذخایر تریاک افغانستان در پایان سال ۲۰۲۲ به حدود ۱۳ هزار و ۲۰۰ تن رسید که عمدتاً تاجران و صادرکننده‌گان بزرگ مواد مخدر آن را ذخیره کرده‌اند. به گفته این سازمان، این ذخایر می‌تواند تا سال ۲۰۲۷ نیاز بازار به تریاک افغانستان را تامین کند.
در گزارش این نهاد سازمان ملل آمده است که حدود ۶۰ درصد ذخایر احتمالاً در دست تاجران و صادرکننده‌گان بزرگ مواد مخدر قرار دارد و ۳۰ درصد دیگر به کشاورزان با ذخایر «کوچک تا متوسط» تعلق دارد. براساس گزارش، سایر کشاورزان عادی که پیش‌تر تریاک می‌کاشتند، احتمالاً با مشکلات مالی شدیدی روبه‌رو هستند. طبق گزارش، کمبود مداوم تریاک ممکن است خریداران و فروشنده‌گان را به استفاده از داروهای جایگزین تشویق کند که به‌طور بالقوه حتا مضرتر از هرویین هستند.
غاده ولی، رییس اداره مبارزه با جرایم و مخدرات سازمان ملل متحد، گفته است: «افزایش نرخ تریاک و ذخایر قابل توجه آن به این معنا است که قاچاق مواد مخدر در افغانستان به‌عنوان یک تجارت غیرقانونی پردرآمد باقی می‌ماند.» به گفته او، تجارت مواد مخدر توسط گروه‌های جرایم سازمان‌یافته بین‌المللی ثبات را در «افغانستان، منطقه و فراتر از آن» بر هم زده است. او همچنان خواهان تدوین استراتژی‌ای برای سرکوب شبکه‌های قاچاق مواد مخدر شده است.
این مقام سازمان ملل متحد گفته است که برای بهبود وضعیت معیشتی دهقانان در افغانستان باید سرمایه‌گذاری صورت گیرد تا آنان را به پرهیز از کشت کوکنار ترغیب کند. او افزوده است: «به بدیل‌های پایدار اقتصادی نیاز فوری است تا آنان [دهقانان] را از احتمال روآوردن به کشت کوکنار، به‌ویژه در حال حاضر که نرخ تریاک بالا است، منصرف کند.» در گزارش هشدار داده شده است که کاهش کشت تریاک ممکن است باعث شود خریداران مواد مخدر به بدیل‌های زیانبارتری مانند مواد مخدر صنعتی مانند فنتانیل روی آورند.
در همین حال، منابع آگاه به روزنامه ۸صبح می‌گویند که بهای تریاک و قاچاق آن به‌شکل سرسام‌آور افزایش یافته و مقام‌های ارشد طالبان جزو مافیای مواد مخدرند و ذخیرگاه‌های بزرگ مواد مخدر خود را به بهای بلند به فروش می‌رسانند.
یک منبع آگاه می‌گوید که قاچاق‌بران مواد مخدر که با طالبان شریک هستند، قبلاً هر کیلوگرم تریاک را حدود هفت تا هشت هزار افغانی خریداری می‌کردند، اما اکنون این قاچاق‌بران هر کیلوگرم تریاک را در بازار به نوعیت و کیفیت مواد، از ۷۰ تا ۱۰۰ هزار افغانی می‌خرند و ذخیره می‌کنند. به گفته این منابع، بسیاری از قاچاق‌بران در حال ذخیره کردن مواد مخدر هستند و پیش‌بینی می‌کنند که بهای آن بیش از این نیز افزایش خواهد یافت.
این منابع می‌افزایند که در پشت ذخیره مواد مخدر یک مافیای بزرگ نهفته است و در حال حاضر خرید و فروش تریاک به‌شدت افزایش یافته است، به‌طوری‌که هر قاچاق‌بر «دو خروار تا ۱۰ خروار» تریاک ذخیره دارند. این قاچاق‌بران در تبانی با طالبان مواد مخدر را به ایران قاچاق می‌کنند. در برخی مواقع، به‌دلیل ناهماهنگی‌ها بین طرفین و پولیس ایران، قاچاق‌بران گیر می‌افتند و موضوع رسانه‌ای می‌شود، اما در غیر این صورت، همه‌چیز طبق برنامه پیش می‌رود.
پیش از این، وزارت داخله پاکستان ادعا کرده بود که در ۱۴ حوت، شش‌هزار و ۲۹۹ کیلوگرم تریاک در شهر تالقان، مرکز ولایت تخار کشف و ضبط کرده است. این در حالی است که منابع در ولایت بدخشان می‌گویند که قاچاق‌بران بزرگ مواد مخدر آزادانه به ولسوالی‌ها و مناطقی که در این ولایت تریاک کشت می‌شود، رفت‌وآمد می‌کنند و مواد مخدر را خریداری کرده و به هلمند و قندهار می‌برند. بر اساس اطلاعات منابع، هیچ مقام طالب در بدخشان نتواسته مانع فعالیت‌های قاچاق‌بران بزرگ مواد مخدر شوند و خودشان نیز در آن دست دارند.
این در حالی است که اداره کنترل مواد مخدر تاجیکستان پیش از این گفته که با وجود آن‌که طالبان ادعا می‌کنند که تولید مواد مخدر در افغانستان منع شده است، سطح قاچاق مواد مخدر از این کشور به تاجیکستان کاهش نیافته است. این نهاد گفته که لابراتوارهایی در افغانستان ایجاد شده که در آن مواد مخدر تولید می‌شود و سپس به تاجیکستان و سایر کشورها قاچاق می‌شود.
هبت‌الله آخوندزاده، رهبر طالبان، در سوم اپریل سال ۲۰۲۲ با صدور فرمانی کشت کوکنار را ممنوع اعلام کرده بود. براساس دستور او، استعمال، انتقال، خرید و فروش، واردات و صادرات و همچنین فعالیت کارخانه‌های تولید هرگونه مواد مخدر را به‌طور جدی منع شده بود.
