طالبان در سه سال گذشته به‌صورت گسترده دست به کوچ اجباری شماری از شهروندان کشور در مناطق خاص زده‌اند. این گروه باشنده‌گان پنجشیر، اندراب‌های بغلان، خواجه بهاوالدین تخار، هزاره‌های دایکندی و ولسوالی ارزگان خاص ولایت ارزگان را مجبور به کوچ اجباری و باج دادن کرده است. در تازه‌ترین مورد، شورای جهانی پنجشیریان گزارش داده که دو هزار ۴۷۷ تن به شمول زنان و کودکان از این ولایت کوچ اجباری داده شده و در اکثریت خانه‌ها، طالبان خانوادههای خود را جابه‌جا کرده‌اند. این شورا همچنان افزوده که ۲۸۳ تن از باشنده‌گان پنجشیر به شمول زنان و کودکان از سوی طالبان کشته شده و ۲۱ هزار جنگ‌جوی طالب در این ولایت حضور دارند. افزون بر این، باشنده‌گان روستای «کندیر» ولسوالی گیزاب ولایت ارزگان می‌گویند که طالبان آنان را مجبور کرده‌اند که ۳۰ میلیون افغانی در مقابل زمین‌های خودشان که سال‌ها ملکیت آن را داشته‌اند، به کوچی‌ها بدهند. نوارهای تصویری از این واقعه در رسانه‌ها منتشر شده و باشنده‌گان محل نیز می‌گویند که آنان بیشتر از نیمی از مبلغ را پرداخته‌اند و باقی را باید تا دو ماه دیگر پرداخت کنند، در غیر آن مجبور به ترک خانه و کاشانه‌شان خواهند شد.
طالبان در سه سال گذشته بهشکل گسترده دست به کوچ اجباری باشنده‌گان مناطق خاص که عمدتا تاجیک‌نشین و هزاره هستند، زده‌اند. این اقدام طالبان از سوی نهادهای بین‌المللی حقوق بشری، سازمان ملل متحد و گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل مورد انتقاد نیز قرار گرفته و نقض جدی حقوق بشری شهروندان کشور تلقی شده است.
شورای جهانی پنجشیریان نا‌وقت شب گذشته در یک نشست خبری مجازی، یافته‌های یک تحقیق خود را همه‌گانی کرده است. در این گزارش آمده که طالبان در سه سال گذشته دو هزار و ۴۷۷ تن به شمول زنان و کودکان را از این ولایت کوچ اجباری داده و خانوادههای خود را در خانه‌های آن‌ها جابه‌جا کرده‌اند.
براساس این گزارش، طالبان افزون بر کوچ اجباری، غصب زمین و کشتار گروهی، با حضور ۲۱ هزار جنگ‌جو بالای دهکده‌ها و روستاهای مردم قرارگاه نظامی تاسیس کرده و سبب آزارواذیت مردم شده‌اند.
شورای جهانی پنجشیریان گفته است که طالبان خلاف عرف و عنعنات مردم و بدون اطلاع قبلی، در میان خانه‌های باشنده‌گان دهکده‌ها رفت‌وآمد می‌کنند و در بعضی از روستاها، چشمه‌های آب آشامیدنی را به خود اختصاص داده و مردم محل مجبور به تهیه آب از دریا شده‌اند.
در گزارش شورای جهانی پنجشیریان آمده است که جنگ‌جویان طالبان در میان کشت‌زارهای مردم گشت‌وگذار می‌کنند و در چهار ولسوالی قصابی، خوراکه‌فروشی، چوب‌فروشی و نانوایی‌ها را متعلق به افراد خود ساخته‌اند و اقتصاد مردم را با رکود مواجه ساخته‌اند که بسیاری از باشنده‌گان محل مجبور به ترک پنجشیر و افغانستان شده‌اند.
این شورا افزوده که آن‌چه از سوی طالبان در پنجشیر اعمال شده «نه‌تنها در احکام اسلامی، بلکه در قوانین ملی و بین‌المللی و عرف اجتماعی محکوم و مردود است.»
در این گزارش آمده است که حدود ۳۰۰ خانه در پنجشیر توسط طالبان در این ولایت غصب شده و خانوادههای جنگ‌جویان این گروه در آن‌ها جابه‌جا شده‌اند. براساس گزارش، ۱۲ خانه در ولسوالی پریان، ۲۷ خانه در ولسوالی خنج، ۶۸ خانه در ولسوالی دره، ۱۰ خانه در ولسوالی آبشار، ۶۸ خانه در ولسوالی بازارک، ۳۷ خانه در ولسوالی رخه، ۵۲ خانه در ولسوالی عنابه و ۲۳ خانه در ولسوالی شتل توسط طالبان غصب شده است.
شورای جهانی پنجشیریان گفته است که طالبان از ۱۵ آگست ۲۰۲۱ تا کنون ۲۸۳ تن از باشنده‌گان این ولایت به شمول زنان و کودکان را در پنجشیر و خارج از این ولایت به قتل رسانده‌اند. به گفته این شورا، طالبان این افراد را به اشکال مختلف از جمله قطع سر، کشیدن چشم‌ها، اعدام‌های صحرایی، کشتن پسر در مقابل چشم پدر و زیر شلاق و شکنجه کشته‌اند.
این گروه در تازه‌ترین مورد باشنده‌گان هزاره‌نشین روستای «کندیر» ولسوالی گیزاب ولایت ارزگان را نیز مجبور به پرداخت ۳۰ میلیون افغانی به کوچی‌ها در مقابل زمین‌های خودشان کرده است. منابع محلی می‌گویند که هزاره‌ها تا کنون ۱۹ میلیون افغانی را با حضور طالبان به کوچی‌ها پرداخت کرده‌اند و بخش باقی‌مانده این پول را مکلف شده‌اند تا در جریان دو ماه دیگر بپردازند، در غیر آن از سوی طالبان به‌گونه اجباری کوچ داده خواهند شد. به گفته منابع، مردم محل با فروش تمام دارایی‌ها و جمع‌آوری کمک‌های مردمی، ۱۹ میلیون افغانی را تهیه کرده‌اند، اما مبلغ باقی‌مانده فیصله تحمیلی طالبان از توان باشنده‌گان این روستا خارج است و سرانجام آن‌ها مجبور خواهند شد که خانه و کاشانه‌شان را ترک کنند.
منابع محلی می‌گویند که باشنده‌گان روستای «کندیر» در رژیم نخست طالبان نیز از سوی این گروه به‌گونه اجباری کوچانده و مجبور به باج‌دهی شده و دارایی‌های‌شان به تاراج رفته بود. به گفته منابع محلی، طالبان این بار این پول را به تاریخ ۱۰ اسد ۱۴۰۳ از مردم هزاره تحویل گرفته و به کوچی‌ها تحویل داده‌اند.
همچنان طالبان در جریان سه سال گذشته به‌صورت مکرر از هزاره‌ها در غزنی، دایکندی و میدان‌وردک باج گرفته و از باشنده‌گان این مناطق از دعواهای سی‌‌ساله‌شان پول‌های هنگفت گرفته‌اند. باشنده‌گان هزاره در این مناطق می‌گویند که کوچی‌ها با توجه به جایگاهی که در میان طالبان دارند، همه‌ساله آنان را مجبور به باج‌دهی می‌کنند.
این اقدام طالبان با واکنش‌های گسترده از جمله هزاره‌های افغانستان روبه‌رو شده است. آنان طالبان را به نسل‌کشی، کوچ اجباری، غصب زمین و تبعیض سیستماتیک علیه هزاره‌ها متهم کرده‌اند.
لیلا فروغ محمدی، ویدیویی از صحنه تحویل‌دهی پول هزاره‌ها به کوچی‌ها را به اشتراک گذاشته و نوشته است: «باشنده‌گان کندیر مجبور به پرداخت ۳۰ میلیون افغانی شده‌اند تا بتوانند در خانه و بر سرزمین‌های خودشان بمانند. خشونت بی‌رحمی، کوچ اجباری، قصب [غصب] زمین مثل همیشه علیه هزاره‌ها جریان دارد.»
پیش از این، باشنده‌گان بومی ولسوالی خواجه‌بهاوالدین ولایت تخار گفته بودند که با زور طالبان از خانه‌های‌شان به‌گونه اجباری کوچ داده شده‌اند و در وضعیت بسیار بد قرار دارند. آنان طالبان و کوچی‌ها را متهم به غصب جایدادهای‌شان کرده بودند.
سال گذشته، شماری از باشنده‌گان اندراب‌ها در ولایت بغلان نیز گفته بودند که طالبان در کنار این‌‌که بر زمین‌های زراعتی آنان پایگاه نظامی ایجاد می‌کنند، خانواده‌هایی را که در اطراف این پایگاه‌ها قرار دارند نیز به زور کوچ می‌دهند و خانوادههای خود را در خانه‌های آن‌ها جابه‌جا می‌کنند. به گفته این باشنده‌گان، طالبان بالای زمین‌های مردم جاده عبور و مرور ساخته‌اند تا از طریق آن پایگاه‌هایی را که بر سرکوه‌ها ساخته‌اند، اکمال کنند.
پیش از این ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر، گفته بود که نزدیک به یک هزار خانواده از دایکندی به‌گونه اجباری کوچ داده شده‌اند. بربنیاد این گزارش، طالبان تنها در ماه سپتامبر ۲۰۲۱ از ۱۵ روستا در ولایت‌های دایکندی و ارزگان حدود دو هزار و ۸۰۰ هزاره را بهشکل اجباری کوچ داده‌اند.
شماری از باشنده‌گان کشور معتقدند که با تداوم حاکمیت طالبان، بسیاری از مردم مجبور به خرید زمین خود از نزد طالبان و در نهایت ناچار به ترک وطن خواهند شد.
