مرکز معلومات افغانستان ACKU به زودی مراسم پایانی دومین جشنواره‌ی ادبی داستان کودک و نوجوان «توانا» را برگزار می‌کند. فراخوان این جشنواره به تاریخ یازده برج جدی ۱۳۹۷ اعلام شد و برای نویسندگان تا دهم برج ثور1398 فرصت داده شد تا اثر داستانی خود را نهایی نموده و به نشانی جشنواره بفرستند. در دومین دور از رقابت های داستان نویسی، بیش از ۲۶۰ نفر از سراسر کشور برای رقابت در جشنواره ثبت نام کردند.
پس از پایان مهلت ارسال آثار به دبیرخانه جشنواره، شش تن از داستان نویسان مطرح کشور، مسئوولیت داوری و ارزیابی آثار رسیده را به زبان‌های فارسی و پشتو برعهده گرفتند. کار داوری آثار بیش از دو ماه را در برگرفت. پس از نهایی شدن آثار و مشخص شدن آثار داستانی برتر، کاری روی ویرایش فنی، رسامی، برگ آرایی و نشر آثار برگزیده در قالب کتاب جریان دارد و به زودی شاهد برگزاری مراسم پایانی جشنواره و نشر چهل هزار جلد کتاب کودک خواهیم بود.
مرکز معلومات افغانستان، این جشنواره ادبی را به اهداف زیر برگزار می‌کند:
– حمایت و تشویق نویسندگان برای نوشتن کتاب با پیام‌های آموزشی که از نظر فرهنگی مناسب و ویژه کودکان باشد.
– تهیه‌ی کتاب با مفاهیم صلح، پذیرش همدیگر، تحمل، مهربانی، برابری جنسیتی به زبان ساده و قابل فهم برای کودکانی که در محیط جنگ بزرگ می‌شوند.
– کمک به کودکان برای تقویت زبان و مهارت‌های یادگیری از طریق خواندن
– غنی سازی ادبیات کودک و نوجوان
کتاب‌هایی که قرار است در دومین دور این جشنواره بزرگ سراسری نشر شود، از نظر محتوا به نحوی موضوعات زیر را پوشش میدهد.
– جامعه مثبت و مشارکت اجتماعی
– تکثرپذیری/ تحمل تنوع و تفاو‌‍ت‌ها
– تساوی و برابری جنسیتی
– حل و فصل صلح آمیز منازعات
– احترام به بزرگان، کهن‌سالان، حکومت و دیگر اعضای جامعه.
نخستین دور جشنواره ادبی داستان کودک و نوجوان توانا در برج اسد ۱۳۹۷ در کابل برگزار شد. در آن جشنواره نویسندگان از سراسر کشور به رقابت پرداختند. پس از داوری آثار داستانی به زبان های فارسی و پشتو، هشت عنوان از مجموع ۱۵۰ اثر، امتیاز گرفتند. نتیجه نخستین دور این جشنواره، نشر ۳۲ هزار جلد کتاب کودک و نوجوان بود.
این کتاب‌ها به طور رایگان در سراسر کشور توزیع شد.
ارزیابی‌های نخستین و سروی‌هایی که پیش از توزیع و بعد از توزیع کتاب‌ها انجام شد، نشان میدهد که برگزاری این رقابت‌های ادبی و توزیع کتاب کودک و نوجوان به مراکز آموزشی تاثیرات خوبی در معرفی ادبیات کودک داشته است. براساس نظرسنجی موسسه ASK پیش از برگزاری جشنواره و توزیع کتاب، ۱۰ تا ۲۰ درصد اشتراک کنندگان در نظر سنجی درباره ادبیات کودک معلومات داشتند و بسیاری از پرسش شدگان گفتند که چیزی در باره ادبیات داستانی نمیدانند و کتابی را در حوزه ادبیات داستانی در کتابخانه مکتب ندارند ولی بعد از نشر و توزیع کتاب، بیش از ۸۵ درصد پرسش شدگان پاسخ شان مثبت بودند. گفتند درباره ادبیات کودک معلومات دارند و داستانی را خوانده اند.
«تواناABLE/» برنامه ای برای نشر کتاب و ترویج فرهنگ کتاب‌خوانی
برنامۀ «توانا» برای رشد فکری و آموزشی هرچه بهتر شاگردان مکاتب، بویژه کودکان و نوجوانان از سوی مرکز معلومات افغانستانACKU راه اندازی شده است. این مرکز بیش از بیست سال است که با نشر و توزیع کتاب ممد درسی، سهم فعال در ترویج فرهنگ کتاب‌خوانی داشته و در سی و چهار ولایت کشور فعالیت دارد.
نشر بیش از ۴۰۰ عنوان کتاب، تاسیس بیش از ۲۸۰ کتابخانه کوچک و توزیع بیش از نیم میلیون کتاب به این کتابخانه‌ها بخشی از دستاوردهای این برنامه در چندین سال اخیر بوده است.
تمام کتاب‌های «توانا» به زبان ساده توسط نویسندگان افغان نوشته شده و شامل موضوعات علمی، ادبی، تاریخی، محیط زیست، صحت، سرگرمی، ریاضی و … می‌شود. بخش عمده‌ای این کتاب‌ها برای گروه سنی کودکان و نوجوانان نوشته شده‌اند.
کتاب‌ها صرف جنبه علمی، ادبی، تاریخی، معلوماتی آموزشی و سرگرم کننده دارند. به موضوعات دینی و مقوله های سیاسی نمی‌پردازد.
مرکز معلومات افغانستان ACKU ؛ گنجینه‌ی ملی
ایجاد مرکزی برای حفظ آثاری تاریخی و میراث فرهنگی افغانستان از آرزوهای بزرگ پرفیسور لوییس دوپری و خانم نانسی دوپری بود. این آرمان با تاسیس مرکز معلومات افغانستان ACKU در محوطه دانشگاه کابل به واقعیت پیوست.
مهمترین هدف از تاسیس این مرکز، حفظ و جمع‌آوری آثار تاریخی و اسناد مربوط به سال‌های بحرانی تاریخ نوین افغانستان است.
پس از دو دهه تلاش برای جمع آوری، طبقه بندی و حفاظت اسناد تاریخی افغانستان، این مرکز موفق شده که امروز بزرگترین آرشیف تاریخ افغانستان را بسازد.
جمع‌آوری بیش از۱۷۰۰۰۰ سند ارزشمند تاریخی در قالب کتاب، مجله/ روزنامه، عکس، نقشه، صدا و تصویر به زبان‌های فارسی دری، پشتو، انگلیسی و برخی زبان‌های دیگر بخشی از دستاوردهای مهم این مرکز است. این اسناد از مراجعی چون: ارگان‌های دولتی، نمایندگی‌های سازمان ملل متحد، سازمان‌های غیر دولتی، پژوهشگران و دیده‌بانان بین‌المللی؛ جمع آوری گردیده اند.
بیش از شصت درصد آثارگرداوری شده دیجیتل‌سازی شده و نسخه انلاین آن در دسترس همگان قرار گرفته است.
خوشبختانه این مرکز در چند سال اخیر، دیتابس اسناد تقنینی افغانستان را ساخته است. این دیتابس در همکاری باوزارت عدلیه جمهوری اسلامی افغانستان برای تسهیل در دسترسی به قوانین و اسناد تقنینی ساخته شده و نسخه آنلاین آن در دسترس عموم قرار گرفته است.
