طالبان در کنسول‌گری افغانستان در شهر بن آلمان، برنامه کارآموزی ارایه کرده‌اند و این موضوع باعث نگرانی مخالفان این رژیم که در آلمان زنده‌گی می‌کنند، شده است.
اعلام فرصت کارآموزی در یک نهاد دیپلماتیک در ظاهر می‌تواند کاملاً جذاب به نظر برسد؛ وعده «کار در یک محیط چندزبانه و میان‌فرهنگی» همان‌گونه که در وب‌سایت جنرال‌کنسولی ذکر شده و همچنان «کسب تجربه کاری در یک نماینده‌گی دیپلماتیک» و «آشنایی با حقوق کنسولی و اداره عمومی».
در آگهی کنسول‌گری آمده است که «دانشجویان، فارغان دانشگاه‌ها و دیگر متقاضیان علاقه‌مند» می‌توانند درخواست بدهند؛ به شمول مردان، زنان و حتا دیگر جنسیت‌ها.
این آگهی از هفته گذشته در وب‌سایت کنسول‌گری افغانستان در شهر بن منتشر شده است. اما مساله این است که از ماه اکتوبر سال گذشته، طالبان اسلام‌گرای تندرو عملاً اختیار امور کنسول‌گری را در دست دارند. دولت فدرال آلمان سال گذشته به دو کارمند کنسولی از افغانستان اعتبار دیپلماتیک داد. بدین ترتیب، آلمان تنها کشور اتحادیه اروپاست که طالبان را به‌عنوان دیپلمات پذیرفته است.
یکی از این دو دیپلمات عملاً رهبری ماموریت دیپلماتیک بن را برعهده گرفته است. این‌که اکنون اسلام‌گرایان تندرو به‌دنبال جذب کارآموز هستند، در میان مهاجران افغانستان مقیم آلمان چیزی فراتر از احساس ناراحتی ایجاد کرده است. آنان واژه‌های نسبتاً مدرن و امروزی به‌کاررفته در متن آگهی را نوعی فریب می‌دانند.
پتونی تایشمن، فعال حقوق بشر آلمانی-افغان می‌گوید که نظام طالبان از آغاز بر همین نوع جذب و پرورش نیروهای جوان استوار بوده است: «وقتی طالبان در اروپا جوانان را به‌صورت نهادی جذب می‌کنند، شبکه می‌سازند و حضور سیاسی ایجاد می‌کنند، دیگر فقط مساله اداره، امور کنسولی یا کار سفارت مطرح نیست. موضوع بر سر ایجاد حوزه‌های نفوذ درازمدت است. باید جلوی این کار گرفته شود.»
براساس متن آگهی، شهروندان آلمانی نیز می‌توانند برای این کارآموزی درخواست بدهند. اما در آن‌جا نوشته شده است که آشنایی با زبان‌های دری و پشتو «بسیار مورد استقبال» است. بنابراین کاملاً آشکار است که هدف اصلی، افغان‌های ساکن آلمان‌اند، به ویژه افغان‌های جوان.
علی‌سینا ایوبی، روزنامه‌نگار اهل افغانستان که در آلمان زنده‌گی می‌کند، می‌گوید وقتی درباره این برنامه کارآموزی شنیده است، شوکه شده: «زیرا من معتقدم که این یک بمب ساعتی است و دولت آلمان به طالبان اجازه می‌دهد آن را درست در میان جامعه خودش کار بگذارند. طالبان فقط یک گروه سیاسی نیستند؛ آنان از یک ایدئولوژی پیروی می‌کنند.»
آقای ایوبی می‌گوید که کاملاً روشن است، این پیشنهاد متوجه چه کسانی است: «شما حتماً می‌دانید که معمولاً افراد در چه سنی برای موقعیت‌های کارآموزی درخواست می‌دهند. بیش‌ترشان جوانانی هستند که به‌راحتی می‌توان بر آنان تاثیر گذاشت. حالا تصور کنید یک مرد جوان، حتا اگر اسلام را خیلی سخت‌گیرانه تفسیر نکند، اما خودش را مسلمان بداند آن‌جا برود، کارش را آغاز کند و در نهایت تحت تاثیر طالبان قرار گیرد.»
به گفته این روزنامه‌نگار، در میان افغان‌های مقیم آلمان، کم نیستند کسانی که نسبت به طالبان همدلی و حمایت نشان می‌دهند. این‌که میان اسلام‌گرایان تندرو در کنسول‌گری و گروه‌های منطقه‌یی افغان ارتباط و نزدیکی وجود دارد، از پاییز گذشته آشکار بود. گروهی برای استقبال نماینده طالبان رفتند و یکی از اشتراک‌کنندگان تصویری از این دیدار را در تیک‌تاک خود منتشر کرد. در این تصویر مردانی از منطقه راینلند دیده می‌شدند که برخی از آنان عضو سازمانی از پشتون‌ها بودند؛ قومی که طالبان نیز به آن تعلق دارند.
پتونی تایشمن، فعال حقوق بشر می‌گوید، اکنون دقیقاً زمان آن است که طالبان در آلمان متوقف شوند: «طالبان طی ۴۰ سال موفق شدند مردان جوان را از لحاظ عاطفی، مذهبی و سیاسی چنان تحت تاثیر قرار دهند که بسیاری حاضر شدند زنده‌گی خود را به‌عنوان عاملان حملات انتحاری قربانی کنند. به همین دلیل فکر می‌کنم این مسأله خطرناک است.»
کنسول‌گری افغانستان در بن به پرسش مشترک WDR و NDR درباره این برنامه کارآموزی پاسخ نداده است.
یادداشت: این گزارش ترجمه فارسی گزارش پیتر هورنونگ در رسانه آلمانی WDR است که با موافقت گزارشگر به فارسی برگردان شده و این‌جا منتشر می‌شود.
منبع:
برگردان؛ بهزاد رسولی
