زابلده طالبان‌نینگ انسانپرورلیک یاردملری ترقه‌تیش جریانیگه اره‌لشووی؛ احتیاجمندلر یاردمدن محروم قالماقده
۸صبح، زابل
زابل ولایتیده‌گی اَیریم عایله‌لر‌نینگ اَیتیشیچه، طالبان انسانپرورلیک یاردملری ترقه‌تیش جریانیگه کېنگ کۉلمده اره‌لشیب، بو یاردملرنی عایله اعضالری و اۉزیگه علاقه‌دار شخصلرگه یېتکزماقده. زابل ولایتی مرکزی قلات اهالیسی وکیللری‌نینگ اَیتیشیچه، یاردملرنی ترقه‌تیش اوچون مسؤول شخصلر طالباندن قۉرقیب، بو گروه بیلن موافقلشیشگه مجبور بۉلماقده و یاردملرنی احتیاجمندلر اۉرنیگه حقلی بۉلمه‌گن شخصلرگه یېتکزماقده.
قلات شهری یشاوچیلریدن شیرمحمد زابلی‌نینگ اَیتیشیچه، احتیاجمندلر نامیگه زابلگه یېتیب کېله‌یاتگن یاردملر تۉغری تقسیملنمه‌یپتی. اونینگ اَیتیشیچه، یاردملرنی ترقه‌تیش جریانیگه طالبان‌نینگ یوقاری مرتبه‌لی اعضالریدن تارتیب قویی درجه‌ده‌گی شخصلریگچه اره‌لشیب، اۉزلری و یقینلری اوچون انسانپرورلیک یاردمینی آلیش امکانیتینی یره‌تماقده.
زابلی یاردملر ترقه‌تیله‌یاتگن پیتده انسانپرورلیک تشکیلاتلری خادملری و تېگیشلی کمیته‌لر اعضالری طالبان بیلن یقین علاقه‌لری بۉلگن شخصلرنی یاردم آلیش اوچون رۉیخطگه کیریته‌یاتگنینی اۉز کۉزی بیلن کۉرگنینی اَیته‌دی.
زابل ولایتی اهالیسی وکیلی قۉشیمچه قیله‌دی: «احتیاجمندلر نامیگه قنچه یاردم کېلمسین، اونینگ فقط یریمی احتیاجمندلرگه ترقه‌تیله‌دی، قالگن قِسمی اېسه واسطه‌سی بار آدملرگه بېریله‌دی.»
یاردملرنی ترقه‌تیش کمیته‌سی
شو بیلن بیرگه، زابل ولایتی اقتصادیات باشقرمه‌سیده‌گی اسمینی آشکار قیلیشنی ایسته‌مه‌گن بیر منبع ۸صبح گزېته‌سیگه انسانپرورلیک یاردملری‌نینگ برچه‌سی طالبان اعضالریدن تشکیل تاپگن مخصوص کمیته آرقه‌لی ترقه‌تیلیشینی و مذکور کمیته احتیاجمند عایله‌لرنی انیقلشینی اَیتدی. اونینگ سۉزلریگه کۉره، زابل ولایتیده اهالیگه یاردم بېره‌یاتگن هر قنده‌ی تشکیلاتده سۉراو اۉتکزیش و احتیاجمندلرنی انیقلش باسقیچیدن تارتیب، یاردملرنی یېتکزیشگچه بۉلگن برچه جریان بېلگیلنگن کمیته نظارتی آستیده عملگه آشیریله‌دی.
منبع‌نینگ قۉشیمچه قیلیشیچه، یاردم آلیش اوچون آدملرنی تنله‌یدیگن کمیته‌گه طالبان‌نینگ اقتصادیات باشقرمه‌سیدن بیر کیشی، طالبان‌نینگ استخبارات باشقرمه‌سیدن بیر کیشی، طالبان ولایت حاکمی اداره‌سیدن بیر وکیل، اوشبو گروه‌نینگ ترماق باشقرمه‌سیدن بیر وکیل و یاردم کۉرسه‌تووچی تشکیلاتدن ایکّی وکیل کیره‌دی.
منبع‌نینگ اَیتیشیچه، طالبان تامانیدن یاردملرنی ترقه‌تیش جریانینی نظارت قیلیش و عملگه آشیریش اوچون توزیلگن کمیته اعضالری‌نینگ ۹۰ فایزینی طالبانگه علاقه‌دار شخصلر تشکیل اېته‌دی و شو سببلی برچه یاردملر طالبان طرفداری بۉلگن آدملرگه بېریله‌دی.
منبع شونده‌ی دېیدی: «تشکیلاتلر‌نینگ برچه تورده‌گی یاردملرینی ترقه‌تیش جریانی طالبان نظارتیده. ترقه‌تیش وقتیده طالبان برچه وکالتنی اۉز قۉلیگه آله‌دی و آدملرنی اۉز خواهشیگه کۉره رۉیخطگه کیریته‌دی.»
زابل ولایتیده اهالیگه یاردم ترقه‌ته‌دیگن کمیته اعضالریدن بیری کمیته‌گه اعضا بۉلگن برچه شخصلر سابق جمهوریت حکومتیده ایشله‌گن هېچ بیر کیشی‌نینگ یاردم آلمه‌سلیگیگه حرکت قیلیشینی اَیته‌دی. اونینگ اَیتیشیچه، بو مسأله یوزه‌سیدن کمیته ایچیده بیر نېچه بار تارتیشوو و آغزه‌کی جنجللر یوزه‌گه کېلگن؛ چونکه یاردم کۉرسه‌تووچی تشکیلات کمسیتمسدن سۉراو اۉتکزه‌دی، بیراق کمیته‌ده‌گی طالبان طرفداری بۉلگن اعضالر یاردم آلیش اوچون طالبان عایله اعضالری یاکه بو گروهگه علاقه‌دار شخصلرنی رۉیخطگه کیریته‌دی.
زابولده‌گی یاردملرنی ترقه‌تیش کمیته‌سی اعضاسی شونده‌ی دېیدی: «توزیلگن کمیته‌ده کۉپچیلیک طالبان اعضالری دیر. بیز حدودلرده بو مسأله یوزه‌سیدن کۉپ بار بحثلشگنمیز و تارتیشگنمیز: طالبان طرفداری بۉلگن شخصلر بو یاردملرنی بوتونله‌ی طالبان طرفداری بۉلگن یاکه تشقی کۉرینیشی طالبان اعضالریگه اۉخشه‌یدیگن آدملرگه بېریشه‌دی. بیز‌نینگ کمیته‌لریمیزگه اعضا بۉلگن شخصلر‌نینگ برچه‌سی باشقرمه مسووللری تامانیدن تنلنگن. شو سببلی حدودلرده ترقه‌ته‌یاتگن یاردملریمیزنی هم عیناً شو شخصلر نظارت قیله‌دی و رهبرلر‌نینگ کۉرسه‌تمه‌لری هم بجریله‌دی.»
شو بیلن بیرگه، حاضرده زابل ولایتیده یشه‌یاتگن و جوده آغیر اقتصادی شرایطده قالگن عایله‌لر هم طالبان‌نینگ انسانپرورلیک یاردملری ترقه‌تیش جریانیگه اره‌لشه‌یاتگنینی تنقید قیلیب، احتیاجمندلر‌نینگ یاردمی اولر‌نینگ قرینداشلری و یاردمگه حقلی بۉلمه‌گن شخصلر اۉرته‌سیده ترقه‌تیله‌یاتگنینی کۉرگنلیکلرینی اَیتماقده.
قلات شهریده یشاوچی، تۉرت فرزندی‌نینگ قراوی و حیات خرجتلرینی تأمینلش مسؤولیتینی ذمّه‌سیگه آلگن بی‌بی زهرا جوده قشّاق احوالده یشه‌یاتگنینی و فرزندلرینی تۉیدیریش اوچون قیشلاق اهالیسی اونگه قوروق نان بېره‌یاتگنینی اَیته‌دی. اونینگ سۉزلریگه کۉره، احتیاجمندلر نامیگه ولایتگه کېله‌یاتگن یاردملر او کبی کمبغللر اۉرنیگه طالبان‌نینگ قرینداشلری و یقینلری اۉرته‌سیده تقسیملنماقده.
بو عیال افغانستاندهگی خلق‌ارا یاردم تشکیلاتلرینی کېسکین تنقید قیلیب، اوشبو تشکیلاتلر یاردملرنی اهالیگه یېتکزیش جریانینی نظارت قیله آلمه‌یاتگنی و بوتون جریان طالبان قۉلیده اېکنینی اَیته‌دی.
او قۉشیمچه قیله‌دی: «کمبغلگه هېچ نرسه تېگمه‌یدی. اوچ آیدن بېری حیاتیم قۉشنیلر‌نینگ قوروق نانی بیلن اۉتیپتی. قیشلاق اهالیسی هر کېچه مېنگه نان آلیب کېله‌دی. اما بیر مدت آلدین بو یېرده قیزیل خاچ یاردم ترقه‌تگن اېدی؛ هېچ بیریمیزنی رۉیخطگه آلیشمه‌دی. قیشلاغیمیزده یاردمگه مطلقا حقلی بۉلمه‌گن آدملرنی رۉیخطگه آلیشدی.»
زابل ولایتی‌نینگ شاه‌جوی تومنیده یشاوچی گُل اختر‌نینگ اَیتیشیچه، بو تومنده هم وقتی-وقتی بیلن طالبان و انسانپرورلیک تشکیلاتلری تامانیدن یاردملر ترقه‌تیله‌دی، بیراق اونینگ سۉزلریگه کۉره، بېلگیلنگن کمیته‌لر بو یاردملرنی طالبانگه معقول بۉلگن شخصلرگه بېره‌دی. اونینگ اَیتیشیچه، تومنلرده فساد ولایت مرکزلریگه قره‌گنده کۉپراق، چونکه طالبان تومن حاکملری بو یاردملرنی ترقه‌تیش جریانیگه بې‌واسطه اره‌لشه‌دی و اوندن اۉز اولوشینی آله‌دی.
شاه‌جوی اهالیسی وکیلی شونده‌ی دېیدی: «قه‌یېرده یاردم ترقه‌تیلمسین، آدم بای بۉله‌دیمی یاکه کمبغلمی، اوّلا اۉز اولوشلرینی حسابگه آلیشه‌دی. تومنلرده همه نرسه‌نی طالبان تومن حاکملری آله‌دی. کمبغللرنی انیقلش و رۉیخطگه آلیش اوچون کېله‌دیگن شخصلر‌نینگ هېچ قنده‌ی وکالتی یۉق، چونکه برچه مسؤولیت اولردن آلیب قۉییله‌دی.»
زابل ولایتیده‌گی یاردم تشکیلاتلریدن بیری‌نینگ خادیمی هم ۸صبح گزېته‌سیگه کۉپلب حاللرده یاردملر جمعیتده اولرگه قره‌گنده انچه کۉپ کمبغل و احتیاجمند عایله‌لر موجود بۉلسه-ده، عیناً اۉشه شخصلرگه بېریلیشینی تصدیقله‌دی.
بو خادم‌نینگ اَیتیشیچه، حاضرده افغانستانده، اینیقسه زابل ولایتیده فعالیت یوریته‌یاتگن محلی و خارجی تشکیلاتلر اۉز ایشلرینی عملگه آشیریش اوچون طالبان‌نینگ کۉپلب کۉرسه‌تمه‌لرینی قبول قیلیشگه و یاردم کۉرسه‌تیش جریانینی اوشبو گروه اختیاریگه تاپشیریشگه مجبور. اونینگ اَیتیشیچه، طالبان‌نینگ یاردملرنی ترقه‌تیش جریانیگه اره‌لشووی قنچه‌لیک کۉپه‌یسه، فساد احتمالی هم شونچه‌لیک آرته‌دی.
او قۉشیمچه قیله‌دی: «هر بیر تشکیلات قۉلگه کیریتگن لایحه‌سینی حدودده موفقیتلی عملگه آشیریشگه حرکت قیله‌دی. بو مقصدگه اېریشیش اوچون هر بیر تشکیلات اۉزی‌نینگ برچه وکالتلرینی محلی طالبان اداره‌سی اختیاریگه بېره‌دی. اگر بونده‌ی قیلمسه، کېینگی کونی تشکیلات فعالیتی تۉسیق و کېچیکیشلرگه دوچ کېله‌دی. اگر بو جریانده طالبانگه علاقه‌دار بۉلگن کۉپراق تشکیلاتلر بیز بیلن همکارلیک قیلسه، فساد هم کۉپه‌یه‌دی.»
بیرلشگن ملتلر تشکیلاتی‌نینگ انسانپرورلیک یاردملرنی موافقلشتیریش باشقرمه‌سی (اوچا) اوّلراق انسانپرورلیک یاردملرینی ترقه‌تیش جریانیگه اره‌لشیش‌نینگ ۳۰ ته حالتینی قید اېتگنینی معلوم قیلگن اېدی. اوشبو تشکیلات جاری ییل‌نینگ جولای آییدن سپتمبر آییگچه انسانپرورلیک یاردمینی یېتکزیش جریانیگه ۳۰ ته اره‌لشوو حالتی قید اېتیلگنینی بیلدیرگن. اولر‌نینگ ۱۶ تسی دستورلرنی عملگه آشیریشگه اره‌لشیش، ۱۲ ته‌سی خادملر و عملیاتلرگه نسبتاً زۉرآورلیک و ایکّیته حالت اېسه خادملر‌نینگ حرکتلنیشی همده یوکلرنی تشیشگه تۉسقینلیک قیلیش بیلن باغلیق بۉلگن.
