طالبان‌نینگ چېگره آرتی ترور عمل‌لری؛ بېش کیشی چینلیک تاجیکستان‌ده قنده‌ی اۉلدیریلدی؟
امین کاوه
بدخشاندهگی منبعلر ایتیشیچه، اۉتگن هفته تاجیکستان حدودیده اۉلدیریلگن بېش کیشی چین فقراسی طالبان و اولر نینگ باغلیق کان ایشلاوچیلری تامانیدن اویوشتیریلگن هجوملر نشانی بۉلگن. منبعلر نینگ ایتیشیچه، اوشبو شخصلر نینگ ایکیته‌سی طالبان جنگچیلری بیلن تاجیکستان چېگره‌چیلری اۉرته‌سیده‌گی تۉقنه‌شوو چاغیده اۉقدن اۉلدیریلگن. قالگن اوچ کیشی اېسه بدخشان شهریده طالبان بیلن باغلیق کان ایشلاوچیلر ترماغی تامانیدن اویوشتیریلگن پهپاد هجومیده هلاک بۉلگن.
بدخشان‌دن بیر ایشانچلی منبع ایتیشیچه، ایکی نفر چین فقراسی ملا جمعه فاتح باشچیلیگیده‌گی طالبان کوچلری تامانیدن اۉقدن اۉلدیریلگن و بېش کیشی جراحتلنگن. منبعلر تأکیدلشیچه، بیر قاچاقچی نسی یۉلی آرقه‌لی تاجیکستان حدودیگه کیرگن و تاجیکستان چېگره‌چیلری اۉق اوزگنیدن سۉنگ، طالبان کوچلری هم اولرگه قرشی اۉق آچگن. اوشبو تۉقنه‌شوو دوامیده ایکی نفر چین فقراسی طالبان اۉقلری نتیجه‌سیده هلاک بۉلگن، بېش کیشی اېسه جراحت آلگن.
شو پیتده، ۸صبح گزېته‌سیگه منبع تصدیقلشیچه، طالبان پهپاد آرقه‌لی ماین بیلن جهازلنگن قوریلمنی بدخشان شهریدن تاجیکستان تامانیگه اوچیرگن، اما پهباد پورتلمگن. کېینچه‌لیک، طالبان شخصلری نینگ تاجیکستان حدودیده‌گی چین فقرالری موجود بۉلگن جایگه قرشی اۉق آچیشی نتیجه‌سیده اوچ نفر چین فقراسی هلاک بۉلگن.
باشقه تاماندن، ایشانچلی منبعلر ایتیشیچه، اۉتگن هفته تاجیکستان حدودیده اویوشتیریلگن پهپاد هجومی، نتیجه‌سیده اوچ کیشی چین فقراسی اۉلدیریلگن هم طالبان تامانیدن عملگه آشیریلگن. منبعلر نینگ ایتیشیچه، فضل خدا مولوی امان الدین بیلن شریکلیک قیلگن، هلمنده‌گی طالبان والیسی و اولگی حکمرانلیک دوریده بدخشاندهگی گروه قوماندانی بۉلگن شخص، فضل خدا، اوشبو هجومده هلاک بۉلگن. ایشانچلی منبع قۉشیمچه قیلیشچه، بو حرکت «فضل‌خدا و چین کمپنیسی اۉرته‌سیده‌گی رقابت» سببلی عملگه آشیریلگن، اما طالبان رسمی گزارشلریده اصل واقعه نی یشیریب، ناانیق و موهوم معلومات بېرگن.
شو بیلن بیرگه، کېچه تاجیکستان جمهور رییسلیگی مطبوعات خدمتی معلوم قیلگنیچه، اۉتگن هفته افغانستان حدودیدن عملگه آشیریلگن ایکی هجوم نتیجه‌سیده بېش کیشی هلاک بۉلگن و ینه بېش کیشی یره‌لنگن. مطبوعات خدمتی بیاناتیگه کۉره، امام‌علی رحمان تاجیکستان خوفسیزلیک نهادلریگه چېگره حالتینی تېکشیریش و چېگره خوفسیزلیگینی مستحکملش چاره-تدبیرلرینی کۉریشنی تاپشیرگن.
تاجیکستان جمهور رییسلیگی مطبوعات خدمتی بیاناتیده معلوم قیلگنیدیک، امام‌علی رحمان «افغانستان فقرالری نینگ ناقانونی و تجاوزکار حرکتلرینی قتیغ قاره‌لگن و بونده‌ی واقعه‌لر نینگ تکرارلنیشینی آلدینی آلیش اوچون ثمره‌لی چاره-تدبیرلر کۉریشنی بویورگن».
شو بیلن بیرگه، تاجیکستان تشقی ایشلر وزیرلیگی پنجشنبه، ۶-قۉس کونی بیانات بېریب، شو هفته چهارشنبه کېچه‌سی عملگه آشیریلگن هجوم افغانستان حدودیدن یېنگیل و آغیر قوراللر همده نارنجک بیلن جهازلنگن پهپاد یاردمیده قیلگنینی معلوم قیلگن. بیاناتگه کۉره، هجوم نینگ مقصدی «شاهین» ناملی خصوصی کمپنی خادملری نینگ باش‌پناه‌سی بۉلگن. تاجیکستان تشقی ایشلر وزیرلیگی اوشبو حرکتنی قاره‌لب، طالباننی چېگره برقرارلیگی و خوفسیزلیگینی تأمینلش بۉییچه ثمره‌لی چاره‌لر کۉریشگه چقیرگن و بونده‌ی هجوملر نینگ تکرارلنیشینی آلدینی آلیشنی سۉره‌گن.
تاجیکستان نینگ ختلان ولایتیده اوچ کیشی چین فقرا نینگ هلاک بۉلیشی و بیر کیشی نینگ یره‌لنیشی آرتیدن، چین نینگ دوشنه شهریده‌گی اېلچیخانه‌سی اۉز فقرالریگه اوشبو چېگره حدودینی ترک اېتیشنی توصیه قیلگن. شو اېلچیخانه، شونینگدېک، اۉتگن هفته چهارشنبه کونی تاجیکستان حکومتیدن اوشبو حادثه‌نی تېرگاو قیلیشنی سۉره‌گن.
شونینگدېک، پاکستان تشقی ایشلر وزیرلیگی بیانات اعلان قیلیب، افغانستان بیلن چېگره حدودیده چینلیک فقرالرگه قیلینگن هجومنی «جسورسیز» دېب اته‌گن و اونی قاره‌له‌گن. وزیرلیک بیاناتیده ایتیلیشیچه، بو حادثه‌ده قوراللنگن پهپادلردن فایده‌لنیش «افغانستاندن کېله‌یاتگن تهدید نینگ جدیلیگینی و اونی عملگه آشیرگنلر نینگ جسارتینی» نمایش قیله‌دی. بیاناتده شونینگدېک تأکیدلنگیشچه: «قۉشنی دولت صفتیده، افغانستان حدودیدن تشکیل اېتیلگن ترور هجوملریدن بیر نېچه بار ضرر کۉرگن پاکستان خلقی، چینلیک دوستلری و تاجیک همکارلری نینگ قیغوسی و آغریغاینی تۉلیق توشونه‌دی و اولر بیلن همدردلیک بیلدیره‌دی.»
وزیرلیک بیاناتی نینگ بیر قسمیده شونده‌ی ایتیشلیچه: پاکستان هر دایم تأکیدلگن: «افغانستان حدودیدن قۉشنی دولتلرگه یاکه باشقه هر قنده‌ی دولتگه قرشی ترورچی فعالیت آلیب باریلمسلیگی کېره‌ک. ترورچیلر تامانیدن افغانستان حدودیدن تکرارن فایده‌لنیش و اولر نینگ طالبان رېژیمی تامانیدن قۉللب-قوتلنیشی بوتون منطقه و خلق‌ارا همجمعیت اوچون جدی خواطر اویغاته‌دی.»
طالبان تشقی ایشلر وزیرلیگی هم تصدیقله‌گنیدېک، چین نینگ اوچ کیشی فقراسیگه قیلینه‌دیگن هجوم تاجیکستان نینگ ختلان ولایتیده‌گی «شمس‌الدین شاهین» حدودیده صادر بۉلگن. طالبان انیق هجومچینی ناملمگن، اما بیاناتیده اوشبو حادثه بۉییچه اۉز گروهی نینگ دستلبکی بهالشلری و معلوماتلریگه کۉره، «بو واقعه‌ده منطقه دولتلری اۉرته‌سیده بې‌قرارلیک، ایشانچسیزلیک و ترتیبسیزلیک یره‌تیشگه اینتیله‌یاتگن دایره‌لر اشتراک اېتگن» دېییلگن. شو بیلن بیرگه، ۸صبح گزېته‌سی معلوماتلریگه کۉره، اوشبو ایشنی تېکشیریش اوچون بېلگیلنگن طالبان خوفسیزلیک گروهی ناانیق گزارش تقدیم قیلگن، اما شخصی اوچره‌شوولرده بو هجوم گروه نینگ بعضی اعضالری تامانیدن عملگه آشیریلگنینی تصدیقله‌گن.
آلدینراق، آزادلیک جبه‌سی بیانات اعلان قیلیب، افغانستان حدودیدن اوچیریلگن نارنجک تشووچی پهپاد و یېنگیل همده آغیر قوراللر یاردمیده تاجیکستان جمهوریتی ختلان ولایتیده‌گی چین ایشچیلری نینگ کمپ لریگه قیلینه‌دیگن هجوم نتیجه‌سیده اوچ نفر چینلیک فقرا نینگ هلاک بۉلگنی و بیر قنچه کیشیلر نینگ یره‌لنگنینی بیلدیرگن. اوشبو جبهه شونینگدېک، منطقه دولتلری و دنیا نینگ ییریک کوچلرینی طالبان بیلن معامله و کېلیشوو سیاستیگه برهم بېریشگه چقیرگن.
بوندن آلدین، ملی قرشیلیک جبهه‌سی و باشقه سیاسی آقیملر بیر نېچه بار آگاهلنتیرگنیچه افغانستان طالبان نظارتی آستیده منطقوی و خلق‌ارا تروریزم اوچون مرکزگه و واسطه‌چیلیک اوروشلری میدانیگه ایلنگن.
اوشبو خواطرلر شونده‌ی بیر پیتده پیدا بۉلماقده کی، ۱۴۰۱ ییل ثور آییده، داعش نینگ خراسان بۉلیمی افغانستان حدودیدن تاجیکستان چېگره نقطه‌لریگه راکت هجومی اوچون جوابگرلیکنی اۉز ذمه‌سیگه آلگن اېدی. اوشبو گروه هجوم جایینی تخار ولایتی نینگ خۉجه‌غار تومنی دېب اعلان قیلگن اېدی.
آلدینراق، شاشنگهای همکارلیک تشکیلاتی تروریسم‌گه قرشی منطقوی توزیلمه اجرائیه کمیته‌سی مدیری، اولاربک شارشی‌اف آگاهلنتیریب ایتگنیچه: خلق‌ارا ترورچی گروهلر افغانستان و سوریه حدودیده فعالیتینی کوچه‌یتیرماقده. اونینگ سۉزلریگه کۉره، اوشبو گروهلر مرکزی آسیا دولتلریده «اویقوده‌گی حجره‌لر»نی یره‌تیشگه اینتیلماقده. او شونده‌ی ایتیشچه: «خلق‌ارا ترور تشکیلاتلری رهبرلری اۉز رېجه‌لریدن واز کېچمه‌گن: منطقه دولتلریگه یریم حربی کوچلرنی یوباریش، اوچینچی دولتلر آرقه‌لی ساخته حجتلرنی ایشله‌تیب ترور هجوملرینی عملگه آشیریش، اویقوده‌گی حجره‌لر یره‌تیش، مبلغ جلب قیلیش و ینگی کوچلر بیلن صفنی کېنگه‌یتیریش بۉییچه ایشلرنی دوام اېتتیرماقده‌لر.»
