کامران یوسف
مترجم: علی سجاد مولایی
منبع: اکسپرس‌تریبون
صبح ۷ اکتوبر ۲۰۲۱ بود که منشی اصلی نخست‌وزیر سابق یک تماس فوری دریافت کرد. شخص طرف مقابل کسی نبود جز جنرال قمر جاوید باجوا، رییس وقت ستاد ارتش پاکستان، که می‌خواست با عمران خان، نخست‌وزیر وقت، صحبت کند.
منشی نخست‌وزیر به جنرال باجوا گفت که شخص نخست‌وزیر در جلسه است. باجوا به منشی نخست‌وزیر حرفی زد که دولت عمران خان را در حالت وحشت قرار داد. جنرال باجوا گفت: به نخست‌وزیر بگویید من استعفا می‌دهم. نخست‌وزیر یک هفته فرصت دارد تا فرمانده جدید ارتش را منصوب کند. باجوا تلفون را قطع کرد، در حالی که اعظم خان، منشی اصلی نخست‌وزیر وقت، از او خواست تجدید نظر کند.
اعظم خان که شوکه شده بود، بلافاصله تلفون را در دست گرفت و جنرال فیض حمید، رییس سرویس اطلاعات داخلی، را در مورد تصمیم باجوا باخبر کرد.
ساعت بعد شاهد بودیم که فرماندهان قول‌اردوها و سایر افسران ارشد، جنرال باجوا را احاطه کردند و از او خواستند بماند. در همین حال، وضعیت در دفتر نخست‌وزیر عمران خان به‌شدت وخیم بود.
این جزییات برای اولین بار براساس گفت‌وگوی اکسپرس‌تریبون با افراد آشنا با این تحولات نشر می‌شود. به دلیل ماهیت حساس وقایع، هیچ کدام حاضر به صحبت در پرونده نبودند.
زمزمه‌ها در مورد استعفای جنرال باجوا زمانی پخش شد که در مارچ ۲۰۲۱ هنگامی که او با عمران خان که به‌تازه‌گی از مجلس ملی رای اعتماد گرفته بود، ملاقات کرد.
این رای به لطف و کمک بسیار ارتش به‌دست آمده بود. ارتش نماینده‌گان مجلس ملی را با تطمیع و تنبیه مجبور به رای دادن به عمران خان کرده بود. در جریان این دیدار سرنوشت‌ساز، جنرال باجوا قواعد جدید بازی با عمران خان را زیر پا گذاشت و با عبارت‌های واضح به او گفت که «نهاد ارتش دیگر کار سیاسی برای دولت او انجام نخواهد داد. از این پس، ارتش به نقش خود که در قانون اساسی تعریف شده است، پابند خواهد بود.»
سپس رییس ستاد ارتش به نخست‌وزیر اطلاع داد که جنرال فیض باید از وظیفه فعلی خود برکنار شود. وقتی جنرال باجوا یک ماه بعد به او یادآوری کرد، عمران خان خواستار زمان بیش‌تری شد.
سپس اکتوبر فرا رسید و جنرال باجوا در نهایت به او گفت که تغییر نیروها باید بدون تاخیر بیشتر انجام شود، زیرا در غیر این صورت، روند اعزام و انتقال در ارتش مختل می‌شود.
به عمران خان اطلاع دادند که اگر جنرال فیض حمید برای پست ریاست ستاد ارتش واجد شرایط باشد، باید یک سال فرماندهی یک قول‌اردو را بر عهده بگیرد. نخست‌وزیر پیشنهاد کرد که جنرال باجوا این قانون را تغییر دهد؛ خواستی که منجر به تنش بین این دو شد.
باجوا به عمران خان یادآوری کرد: «این پولیس پنجاب نیست آقای نخست‌وزیر». و جلسه به‌طور ناگهانی پایان یافت.
با این حال، چند ساعت بعد، جنرال باجوا از دفترش مطلع شد که نخست‌وزیر با پیشنهاد او برای تغییر رییس سرویس اطلاعات داخلی (آی‌اس‌آی) موافقت کرده است.
این چراغ سبز منجر به انتشار بیانیه از سوی دفتر روابط عمومی ارتش شد که در آن انتصاب رییس جدید سرویس اطلاعات داخلی را اعلام کرد. اما صبح روز بعد، فواد چودری، وزیر اطلاعات وقت، بیانیه‌ای صادر کرد و گفت که نخست‌وزیر این اختیار را دارد که رییس سرویس اطلاعات داخلی را منصوب کند. بیانیه وی نشان داد که این انتصاب بدون موافقت نخست‌وزیر انجام شده است. اما زمانی که جنرال باجوا این خبر را شنید به‌شدت خشمگین شد.
او با دفتر نخست‌وزیر تماس گرفت تا با عمران خان صحبت کند؛ اما او در دسترس نبود. با این حال، باجوا تصمیم خود را در مورد استعفایش به منشی اصلی عمران خان ابلاغ کرد.
اما جنرال باجوا پس از متقاعد شدن توسط فرماندهان قول‌اردوها و تماس نخست‌وزیر، استعفای خود را پس گرفت. عمران خان او را به اقامتگاه بنی گالا دعوت کرد تا مشکل را حل کند. این دو به مصالحه رسیدند.
باجوا با پیشنهاد عمران خان برای حفظ جنرال فیض حمید تا چند هفته دیگر در ازای موافقت نخست‌وزیر با نامزد مورد نظر رییس ستاد ارتش برای آی‌اس‌آی، موافقت کرد. بن‌بست به پایان رسید، اما روابط بین جنرال باجوا و عمران خان هرگز دوباره مثل سابق نشد.
