یادداشت: شورای عالی صلح که برای گفتگو با مخالفان مسلح دولت افغانستان ایجاد شده است، نخستین جلسه‌ی آن روز پنج‌شنبه از سوی رییس جمهور کرزی افتتاح شد.
این شورای ۶۸ عضوی که به درخواست شرکت‌کنندگان جرگه مشورتی صلح از سوی دولت افغانستان ساخته شده، در آن شماری از رهبران جهادی، چهار وزیر کابینه، تعدادی از مقام‌های پیشین طالبان، برخی سران متنفذ قومی و تعداد انگشت‌شماری از زنان شرکت دارند.
هرچند رییس جمهور کرزی حین آغاز نخستین جلسه این شورا، فعالیت آن را مستقل خواند اما مشخص نیست که این شورا تا چه حد می‌تواند در آوردن صلح به افغانستان موثر باشد؟
فریدون آژند- هراتیادداشت: شورای عالی صلح که برای گفتگو با مخالفان مسلح دولت افغانستان ایجاد شده است، نخستین جلسه‌ی آن روز پنج‌شنبه از سوی رییس جمهور کرزی افتتاح شد.
این شورای ۶۸ عضوی که به درخواست شرکت‌کنندگان جرگه مشورتی صلح از سوی دولت افغانستان ساخته شده، در آن شماری از رهبران جهادی، چهار وزیر کابینه، تعدادی از مقام‌های پیشین طالبان، برخی سران متنفذ قومی و تعداد انگشت‌شماری از زنان شرکت دارند.
هرچند رییس جمهور کرزی حین آغاز نخستین جلسه این شورا، فعالیت آن را مستقل خواند اما مشخص نیست که این شورا تا چه حد می‌تواند در آوردن صلح به افغانستان موثر باشد؟
فریدون آژند- هرات
صبغت‌الله آزاد، دانشجوی حقوق و علوم سیاسی دانشگاه هرات: «صلح در کشور ما مبرم‌ترین ضرورت در وضعیت فعلی که کشور در بحران عمیقی دست و پا می‌زند، می‌باشد. ولی باید مشخص کرد که چه کسی می‌تواند برای نهادینه ساختن صلح در کشور کارا باشد. این شورای صلحی که رییس جمهور کرزی آن را ایجاد کرده است، بیشتر از این که شورای صلح باشد، شورای جنگ است. افرادی که در راس این شورا حضور دارند، یک عمر جنگیده‌اند. یا ضد متجاوزان خارجی و یا هم ضد هم.»
سید رفیق محمدی، مغازه‌دار در شهرنو هرات: «برای ما مردم که بخش زیادی از عمر خود را در جنگ گذراندیم، هیچ چیزی مهم‌تر از صلح نیست. ما در دوران جنگ بهترین عزیزان خود را در پیش چشم خود کشته و زخمی و معلول و معیوب دیدیم و به همین خاطر با هر حرکتی که به صلح بیانجامد، همراه هستیم. ولی در این چند سال اعتماد ما برای آوردن صلح توسط این دولت‌مداران فعلی کم شده است. هر کسی آمد گفت که ما صلح خواهیم آورد ولی تا حال هیچ‌گونه کاری در این زمینه صورت نگرفته. حالا هم شورای صلح ساخته شده است ولی باز هم ما مطمین نیستیم که این شورا بتواند صلح دایمی در کشور بیاورد.»
عبدالوحید عالمی، فعال جامعه مدنی در هرات: «اگر طالبان را محور اصلی گفتگو برای تامین صلح در افغانستان بدانیم، رهبری شورای صلح از افرادی تشکیل شده که سال‌های سال با طالبان جنگیده‌اند. به همین لحاظ از نظر من ایجاد فضای اعتماد میان طرفین با این ساختار شورای صلح، بسیار مشکل است. بهتر بود دولت افغانستان از افرادی که در دوران جنگ‌های چندین ساله نقشی نداشتند و به نحوی افراد بی‌طرف محسوب می‌گردند، استفاده می‌کرد.»
ضیا حسینی- غزنی
احمدی، معلم یکی از لیسه‌های غزنی: «تشکیل شورای صلح بیشتر از این که به صلح کمک کند، روحیه جنگی طالبان و نیروهای مخالف دولت را تقویت می‌کند و به آنان روحیه عالی می‌بخشد. ما اگر به خاطر داشته باشیم، در اوایل تشکیل حکومت مرکزی به پشتوانه جامعه جهانی، طالبان هیچ جایگاهی در میان مردم و حتا در افغانستان نداشتند. تشکیل این شورا‌ها به آنها فرصت داد تا دوباره به تشکیل اساسی حرکت خود نظم بدهند و حرکات و اقدامات جنگی خود را علیه حکومت به شیوه خوب به پیش ببرند.»
علی احمد، دانشجوی دانشکده تعلیم و تربیه دانشگاه غزنی: «من فکر می‌کنم تعدادی از اعضای شورای عالی صلح باید در پی پاسخگویی به جنایاتی باشند که خود‌شان سبب به وجود آمدن آنها شده‌اند. افغانستان در سال‌های دهه ۹۰ میلادی شاهد جنگ‌های خانمان‌سوز بوده است. دراین جنگ‌ها مردم بی‌خانمان شدند، کشته شدند، خانه‌های‌شان به تاراج رفت، صدها هزار نفر آواره شده‌اند، حتا به نظر من همین گونه انسان‌ها سبب شدند تا حرکتی به نام طالبان به وجود بیاید واین گونه افغانستان شاهد ناامنی وکشت وخون گردد. من فکر می‌کنم مردم افغانستان باید اول از خود این کسانی که اکنون از جمله اعضای تشکیل‌دهنده شورای عالی صلح شده‌اند، بخواهند که اول بیایند جواب آنچه درگذشته خود این‌ها باعث آن شدند را بدهند، بعد در پی ایجاد صلح گردند.»
عزیز نوری، باشنده نوآباد شهر غزنی: «شورای صلح از جمله شوراهایی است که قدم مثبت برای برقراری صلح درکشور پیش نهاده است. مردم افغانستان احتیاج به صلح و امنیت دارند. هرقدمی که در این راه پیش گذاشته می‌شود، نیک و قابل قدر است. من معتقدم اعضای این شورا به دلیل این که از جمله سران اقوام هستند، رهبران سیاسی هستند، از جمله متنفذین قومی هستند، می‌توانند در جهت ایجاد صلح و بازگشت امنیت به کشور خدمت نمایند. ما به حرکت و تصمیم این بزرگان ارج می‌گذاریم.»
سید حسین احمد پور- بامیان
عبدالرشید مشتاق، شهروند بامیان: «صلح بدون عدالت اجتماعی ممکن نیست. باید آورندگان صلح، عدالت اجتماعی را در نظر گیرند. شورای عالی صلح که تازه به صورت رسمی به فعالیت شروع نموده اگر بتواند به هر نحوی مردم را به عنوان آورندگان صلح در کنار خود داشته باشد، یقینا کارشان موثر خواهد بود. نکته دوم این‌که کشورهای همسایه رول عمده را در قسمت آوردن صلح در افغانستان به دست دارند آنها هم با یک هماهنگی با دولت و مردم افغانستان، تلاش نماید تا یک صلح پایدار در کشور حکم‌فرما شود.»
علی پویا، باشنده ولسوالی یکاولنگ بامیان: «تلاش‌هایی که در برقراری صلح وثبات در چند سال گذشته صورت گرفته، زیاد در برقراری صلح نقش نداشته. چون در طول هر سال تعداد زیادی از مردم به اثر جنگ‌ها و ناآرامی‌های متفاوت از بین می‌روند. چون صلح به معنی واقعی، عدالت و برابری در تمام سطوح بوده، باید هر فرد از جامعه بتواند در محیط طبیعی جغرافیایی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی خود زندگی آرام و مصوون داشته باشد.»
رضا، دانشجوی دانشگاه بامیان: «ناامنی‌ها در اکثر ولایات کشور ما بیانگر عدم موثریت کار جرگه صلح و نهادهایی که در تامین صلح فعالیت دارند می‌باشد. تنها چند نهاد و یا جرگه صلح قادر به برقراری صلح نمی‌باشند. شورای صلح که تازه تشکیل شده اگر فعالیت‌شان مثل فعالیت‌های جرگه‌های صلح گذشته دوام کند، در قسمت آوردن صلح واقعی در کشور چندان موثر نخواهد بود.»
قدرت‌الله جاوید- کابل
سمیع‌الله، عاشوری، کارمند وزارت انرژی و آب: «آوردن صلح در افغانستان ضروری است. چرا که چندین سال می‌شود که در کشور ما جنگ ادامه دارد. هنوز هم تعداد زیادی از مردم ما در جنگ کشته می‌شوند. در وطن ما باید صلح بیاید. ما از طالبان و دیگر کسانی که مردم ما را می‌کشند، می‌خواهیم دست از جنگ بکشند تا در وطن صلح بیاید. ادامه جنگ به نفع هیچ کسی نیست. طالبان باید بدانند ما هم مسلمان هستیم و نیروهای خارجی هم اگر در وطن ما هستند، برای امنیت ما اینجا آمده‌اند. اگر طالبان بیایند و به دولت ما بپیوندند، دیگر مردم ما قربانی جنگ و کشتار نمی‌شوند.»
ندیم، شهروند کابل: «من خوشحال می‌شوم که صلح در افغانستان بیاید اما نظر به تجربه‌ای که از کمیسیون‌ها و جرگه‌ها در مورد صلح مشاهده شده، من باورمند نیستم که طالبان به کشتار مردم پایان دهند. از چند سال به این‌سو دولت ما سعی کرده که با طالبان و کسان دیگری که مردم را در حملات انتحاری می‌کشند، مذاکره کند اما طالبان حاضر نیستند که برای آوردن صلح به وطن ما مذاکره کنند. به نظر من تازمانی که پاکستان نخواهد، طالبان به کشتن مردم ما دوام می‌دهند. پاکستان نمی‌خواهد که وطن ما آرام شود.»
نعیم سروری، دانشجوی سال چهارم دانشکده ادبیات دانشگاه کابل: «شورای عالی صلح که نو ایجاد شده، کار خوبی است اما طالبان که بارها بیرون شدن خارجی‌ها را از افغانستان خواستار شده‌اند، بارها اعلام کرده‌اند که نمی‌خواهند در موجودیت سربازان خارجی گفتگو کنند. اگر چه همه مردم ما صلح می‌خواهند اما گذشته نشان داده که طالبان به هیچ نوعی صلح نمی‌خواهند. از زمانی که سروصدا‌های صلح زیاد شده، جنگ در کشور ما زیاد شده و امنیت کشور ما خراب شده می‌رود. از جانب دیگر طالبان از زمان ایجاد‌شان توسط پاکستان به مردم ما زور نشان داده‌اند. آنها را باید مثلی که در زمان مقاومت، نیست و نابود می‌کردند، حال هم دولت ما و نیروهای بین‌المللی که تعداد‌شان بسیار زیاد است، به طور جدی در برابر آنها جنگ کنند تا طالبان ازبین بروند و صلح در کشور ما بیاید. »
حمید‌الله، یک شهروند کندز: «شورای صلح تنها همان ادامهی امیدواری‌های مردم را بر پا نگه میدارد و بس. تلاشهای صلح دولت افغانستان، بیشتر نمایشی است تا عملی. اما صلح با طالبان، بسیار گپ خندهآور است. چون طالبان در تاریخ با کسی صلح نکردهاند و اینک نیز نخواهند کرد.»
نورالعین- کندز
نثار احمد سادات، شهروند کندز: «افغانستان به صلح نیاز دارد. مردم ما از جنگ خسته شده‌اند. اما دولت نباید وقت و زمان را مصرف کند و دست‌آوردی نداشته باشد. دولت افغانستان در هشتسال نشان داده است که نمیتواند صلح را بیاورد. طالبان با قانون اساسی و حقوق نیم پیکر جامعه (زنان) مشکل دارند.»
بصیر، آموزگار در کندز: «کرزی همواره به طالبان میگوید که اگر این بار بهدرخواست صلح ما لبیک نگفتید، یک میلیون بار دیگر تقاضای صلح می‌کنم. این‌گونه حرفها، به طالبان میفهماند که باید خوب بجنگند تا کامیاب شوند و اگر کامیاب نشدند، می‌توانند به درخواست صدهزارم کرزی لبیک بگویند. باید به طالبان ششماه فرصت داده شود تا به صلح بپیوندند، هرگاه به صلح نپیوستند، با زور تفنگ آنها را از کشور بیرون کنند.»
عبدالحسیب شریفی- تخار
هارون تنها، شهروند تخار: «نگرانی مردم ما از این است که در نخست طالبان ممکن است مذاکره و گفت و گو با این شورا را رد کنند. این شورا‌ها و جرگه‌ها جز یک نمایش میان‌تهی چیز دیگری نیستند. افرادی که عضویت این شورا را به عهده دارند خود از جمله کسانی هستند که لانه‌‌های صلح را خراب کرده‌اند و کبوترانش را کشته‌اند.»
انجنیر محمد یعقوب فایز: «درست است که کلمه‌ی صلح به معنای قطع جنگ و کنار آمدن گروه‌های جنگجو و متخاصم در افغانستان مطرح می‌شود؛ ولی هدف اساسی و سیاست درون‌مایه‌ای آقای کرزی و حکومت افغانستان مصروف نگهداشتن مردم در پنج سال آینده خواهد بود. نتیجه‌ی کلی آن جز ضیاع وقت و تقویت مخالفین نخواهد بود. از طرف دیگر کشور پاکستان با درنظرداشت اهداف استراتژیک خویش در قبال آینده‌ی افغانستان، شکست طالبان را به مثابه شکست اردوی خویش می‌داند.»
احمد زبیر، دانش‌آموز در ولایت تخار: «همین کسانی که امروز به تشکیل شورای صلح دست زده‌اند، حرف قلب و زبان‌شان یکی نیست. اگر در ظاهر یکی شده‌اند اما هرکس در پی منفعت خویش است. در چنین وضعیتی چگونه می‌شود انتظار تحقق آرمان‌های صلح را داشته باشیم؟»
جمشید رادفر- بلخ
انجنیر احمد فرید تارزن، کارمند افغان بیسیم: «به نظر من جرگه صلح یک اقدام درست است. باید دولت افغانستان با متحدانش تلاش زیاد نماید تا توجه آن عده از مخالفین که به خاطر موضوعات گوناگون از دولت افغانستان ناراض هستند را جلب نمایند تا باشد افغانستان به سوی یک کشور مترقی و پیشرفته قدم بردارد. خواهش ما از آن عده برادران ما که نامهای طالب، جنگجو و مخالفین بر بالای آنها نهاده شده است، این است که هرچه زودتر با دولت افغانستان تماس گرفته و راه صلح به پیش گیرند.»
فرامرز، شهروند مزار شریف: «جرگه صلح به نظر من یک گپ مسخره است. ما همه می‌دانیم که طالبان را کی‌ها حمایت می‌کنند و هدف آنان در قبال افغانستان چیست؟ پس این واضح است که هیچ وقتی دولت افغانستان قادر به مذاکره با طالبان نمی‌شود. من منحیث یک فرد افغان خواهشم از دولت افغانستان این است که دستانی که از بیرون افغانستان، مخالفین و طالبان را برای بربادی افغاستان رهنمایی می‌کنند را قطع نماید و خود قادر به تامین امنیت و از بین بردن تمامی دشمنان صلح و ثبات افغانستان شود.»
سید سمیع الله سعیدی- ننگرهار
خالد مندیزى:«زما له نظره دا کوم کسان چې د سولې په علی شورا کې شامل شوی دی او نومونه یې اعلان شوی دی دوى په خپله په افغانستان کې د سولې په مخالفت کې ډیر وخت تیر کړى دى د خپلې بقا او خپل تنظیم او خپلو شخصی گټو لپاره یې ټوپکونه استعمال کړی د خلکو وینې یې توې کړی دی د دوى لاسونه د خلکو په وینو باندې رنګ دی د دوى په وجود کې په افغانستان کې هیڅکله سوله نه شی راتلاى او نه دوى غواړی چې په افغانستان کې سوله راشی ځکه که سوله تامین شی د دوى ګټې به په خطر کې یې د دوى د تنظیمونو ګټې به په خطر کې یې نو دوى نه غواړی په ظاهراً به دوى د سولې په علی شورا کې غړیتوب ولری خو په باطن کې د دوى نه د خېر طمه نه شی کېداى نو زما له نظره دا یو نا منل شوى لیست دى زه د یو افغان په توګه د دې لیست پلوی نه کوم بلکې ردومه یې. »
فرید الله اتل:«په هره پدیده کې منفی نظر ورکول خو لا له وړاندې ښه کار نه دى ولې د اسبابو په الان که سړى وکړی او تیرو ته په کتو قضاوت خپل وړاندې کړی په تیر کې هم دغسې جرګې او دغسې جرګو لپاره اشحاص ټاکل شوی دی چې هیڅ نتیجه یې نه ده وړکړې راځم ددغسې اشخاصو د ټاکلو ترکیب ته پدې کې هماغه خلک ټاکل شوی دی چې هغه پرون له طالب سره جنګیدل او په مورچه کې ورته ناست وه نو زه فکر کوم چې دا به هیڅ نتیجه ځکه ور نه کړی چې د جرګې خو یو هدف دا یې چې دواړه لوری په هغې هوکړه وکړی او صلاح شی پرې دا ټول یو طرفه خبری دی دا ټولې فرمایشی خبرې دی پدې نوم باندې دولت او نړیواله ټولنه دلته ډېرې پیسې مصرفوی همدا اوس مونږ خبریږو چې ددغې جرګې لپاره چې کوم امکانات دی او کومې پیسې په پام کې نیول شوی دی او هغه کوم امکانات چې ورته ورکوی هغه ډیرې زیاتې پیسې دی یو څو کسان به پکې مصروف کړی دولت هغه کوم خلک چې د دوى طرفداران دی‌تر اوسه یې مشاویرین ټاکلی وه او د مشاویرت معشونه یې ورکول اوس به هماغه کسانو ته د جرګې په نوم پیسې ورکوی همدغه پیسې دی چې ددې ولس لپاره راځی او دا به په جرګو باندې لږیږی زه هیڅ امید واری نه لرم ځکه چې دغه میکانیزم اصلاً غلت دى دغه لاره چاره غلته ده که د طالب سره واقیعاً خبرې کیداى د خبرو لپاره هغه اشحاص چې هغه ډیر معصر خلک دی په ټولنه کې د هغې نه باید کار اخیستل شوى واى او اساسی ګامونه پورته شوى واى دا اساسی ګام نه دى یواځې او یواځې د یو څو کسانو د مصروفولو لپاره هڅه ده.»
صبغت‌الله آزاد، دانشجوی حقوق و علوم سیاسی دانشگاه هرات: «صلح در کشور ما مبرم‌ترین ضرورت در وضعیت فعلی که کشور در بحران عمیقی دست و پا می‌زند، می‌باشد. ولی باید مشخص کرد که چه کسی می‌تواند برای نهادینه ساختن صلح در کشور کارا باشد. این شورای صلحی که رییس جمهور کرزی آن را ایجاد کرده است، بیشتر از این که شورای صلح باشد، شورای جنگ است. افرادی که در راس این شورا حضور دارند، یک عمر جنگیده‌اند. یا ضد متجاوزان خارجی و یا هم ضد هم.»
سید رفیق محمدی، مغازه‌دار در شهرنو هرات: «برای ما مردم که بخش زیادی از عمر خود را در جنگ گذراندیم، هیچ چیزی مهم‌تر از صلح نیست. ما در دوران جنگ بهترین عزیزان خود را در پیش چشم خود کشته و زخمی و معلول و معیوب دیدیم و به همین خاطر با هر حرکتی که به صلح بیانجامد، همراه هستیم. ولی در این چند سال اعتماد ما برای آوردن صلح توسط این دولت‌مداران فعلی کم شده است. هر کسی آمد گفت که ما صلح خواهیم آورد ولی تا حال هیچ‌گونه کاری در این زمینه صورت نگرفته. حالا هم شورای صلح ساخته شده است ولی باز هم ما مطمین نیستیم که این شورا بتواند صلح دایمی در کشور بیاورد.»
عبدالوحید عالمی، فعال جامعه مدنی در هرات: «اگر طالبان را محور اصلی گفتگو برای تامین صلح در افغانستان بدانیم، رهبری شورای صلح از افرادی تشکیل شده که سال‌های سال با طالبان جنگیده‌اند. به همین لحاظ از نظر من ایجاد فضای اعتماد میان طرفین با این ساختار شورای صلح، بسیار مشکل است. بهتر بود دولت افغانستان از افرادی که در دوران جنگ‌های چندین ساله نقشی نداشتند و به نحوی افراد بی‌طرف محسوب می‌گردند، استفاده می‌کرد.»
ضیا حسینی- غزنی
احمدی، معلم یکی از لیسه‌های غزنی: «تشکیل شورای صلح بیشتر از این که به صلح کمک کند، روحیه جنگی طالبان و نیروهای مخالف دولت را تقویت می‌کند و به آنان روحیه عالی می‌بخشد. ما اگر به خاطر داشته باشیم، در اوایل تشکیل حکومت مرکزی به پشتوانه جامعه جهانی، طالبان هیچ جایگاهی در میان مردم و حتا در افغانستان نداشتند. تشکیل این شورا‌ها به آنها فرصت داد تا دوباره به تشکیل اساسی حرکت خود نظم بدهند و حرکات و اقدامات جنگی خود را علیه حکومت به شیوه خوب به پیش ببرند.»
علی احمد، دانشجوی دانشکده تعلیم و تربیه دانشگاه غزنی: «من فکر می‌کنم تعدادی از اعضای شورای عالی صلح باید در پی پاسخگویی به جنایاتی باشند که خود‌شان سبب به وجود آمدن آنها شده‌اند. افغانستان در سال‌های دهه ۹۰ میلادی شاهد جنگ‌های خانمان‌سوز بوده است. دراین جنگ‌ها مردم بی‌خانمان شدند، کشته شدند، خانه‌های‌شان به تاراج رفت، صدها هزار نفر آواره شده‌اند، حتا به نظر من همین گونه انسان‌ها سبب شدند تا حرکتی به نام طالبان به وجود بیاید واین گونه افغانستان شاهد ناامنی وکشت وخون گردد. من فکر می‌کنم مردم افغانستان باید اول از خود این کسانی که اکنون از جمله اعضای تشکیل‌دهنده شورای عالی صلح شده‌اند، بخواهند که اول بیایند جواب آنچه درگذشته خود این‌ها باعث آن شدند را بدهند، بعد در پی ایجاد صلح گردند.»
عزیز نوری، باشنده نوآباد شهر غزنی: «شورای صلح از جمله شوراهایی است که قدم مثبت برای برقراری صلح درکشور پیش نهاده است. مردم افغانستان احتیاج به صلح و امنیت دارند. هرقدمی که در این راه پیش گذاشته می‌شود، نیک و قابل قدر است. من معتقدم اعضای این شورا به دلیل این که از جمله سران اقوام هستند، رهبران سیاسی هستند، از جمله متنفذین قومی هستند، می‌توانند در جهت ایجاد صلح و بازگشت امنیت به کشور خدمت نمایند. ما به حرکت و تصمیم این بزرگان ارج می‌گذاریم.»
سید حسین احمد پور- بامیان
عبدالرشید مشتاق، شهروند بامیان: «صلح بدون عدالت اجتماعی ممکن نیست. باید آورندگان صلح، عدالت اجتماعی را در نظر گیرند. شورای عالی صلح که تازه به صورت رسمی به فعالیت شروع نموده اگر بتواند به هر نحوی مردم را به عنوان آورندگان صلح در کنار خود داشته باشد، یقینا کارشان موثر خواهد بود. نکته دوم این‌که کشورهای همسایه رول عمده را در قسمت آوردن صلح در افغانستان به دست دارند آنها هم با یک هماهنگی با دولت و مردم افغانستان، تلاش نماید تا یک صلح پایدار در کشور حکم‌فرما شود.»
علی پویا، باشنده ولسوالی یکاولنگ بامیان: «تلاش‌هایی که در برقراری صلح وثبات در چند سال گذشته صورت گرفته، زیاد در برقراری صلح نقش نداشته. چون در طول هر سال تعداد زیادی از مردم به اثر جنگ‌ها و ناآرامی‌های متفاوت از بین می‌روند. چون صلح به معنی واقعی، عدالت و برابری در تمام سطوح بوده، باید هر فرد از جامعه بتواند در محیط طبیعی جغرافیایی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی خود زندگی آرام و مصوون داشته باشد.»
رضا، دانشجوی دانشگاه بامیان: «ناامنی‌ها در اکثر ولایات کشور ما بیانگر عدم موثریت کار جرگه صلح و نهادهایی که در تامین صلح فعالیت دارند می‌باشد. تنها چند نهاد و یا جرگه صلح قادر به برقراری صلح نمی‌باشند. شورای صلح که تازه تشکیل شده اگر فعالیت‌شان مثل فعالیت‌های جرگه‌های صلح گذشته دوام کند، در قسمت آوردن صلح واقعی در کشور چندان موثر نخواهد بود.»
قدرت‌الله جاوید- کابل
سمیع‌الله، عاشوری، کارمند وزارت انرژی و آب: «آوردن صلح در افغانستان ضروری است. چرا که چندین سال می‌شود که در کشور ما جنگ ادامه دارد. هنوز هم تعداد زیادی از مردم ما در جنگ کشته می‌شوند. در وطن ما باید صلح بیاید. ما از طالبان و دیگر کسانی که مردم ما را می‌کشند، می‌خواهیم دست از جنگ بکشند تا در وطن صلح بیاید. ادامه جنگ به نفع هیچ کسی نیست. طالبان باید بدانند ما هم مسلمان هستیم و نیروهای خارجی هم اگر در وطن ما هستند، برای امنیت ما اینجا آمده‌اند. اگر طالبان بیایند و به دولت ما بپیوندند، دیگر مردم ما قربانی جنگ و کشتار نمی‌شوند.»
ندیم، شهروند کابل: «من خوشحال می‌شوم که صلح در افغانستان بیاید اما نظر به تجربه‌ای که از کمیسیون‌ها و جرگه‌ها در مورد صلح مشاهده شده، من باورمند نیستم که طالبان به کشتار مردم پایان دهند. از چند سال به این‌سو دولت ما سعی کرده که با طالبان و کسان دیگری که مردم را در حملات انتحاری می‌کشند، مذاکره کند اما طالبان حاضر نیستند که برای آوردن صلح به وطن ما مذاکره کنند. به نظر من تازمانی که پاکستان نخواهد، طالبان به کشتن مردم ما دوام می‌دهند. پاکستان نمی‌خواهد که وطن ما آرام شود.»
نعیم سروری، دانشجوی سال چهارم دانشکده ادبیات دانشگاه کابل: «شورای عالی صلح که نو ایجاد شده، کار خوبی است اما طالبان که بارها بیرون شدن خارجی‌ها را از افغانستان خواستار شده‌اند، بارها اعلام کرده‌اند که نمی‌خواهند در موجودیت سربازان خارجی گفتگو کنند. اگر چه همه مردم ما صلح می‌خواهند اما گذشته نشان داده که طالبان به هیچ نوعی صلح نمی‌خواهند. از زمانی که سروصدا‌های صلح زیاد شده، جنگ در کشور ما زیاد شده و امنیت کشور ما خراب شده می‌رود. از جانب دیگر طالبان از زمان ایجاد‌شان توسط پاکستان به مردم ما زور نشان داده‌اند. آنها را باید مثلی که در زمان مقاومت، نیست و نابود می‌کردند، حال هم دولت ما و نیروهای بین‌المللی که تعداد‌شان بسیار زیاد است، به طور جدی در برابر آنها جنگ کنند تا طالبان ازبین بروند و صلح در کشور ما بیاید. »
حمید‌الله، یک شهروند کندز: «شورای صلح تنها همان ادامهی امیدواری‌های مردم را بر پا نگه میدارد و بس. تلاشهای صلح دولت افغانستان، بیشتر نمایشی است تا عملی. اما صلح با طالبان، بسیار گپ خندهآور است. چون طالبان در تاریخ با کسی صلح نکردهاند و اینک نیز نخواهند کرد.»
نورالعین- کندز
نثار احمد سادات، شهروند کندز: «افغانستان به صلح نیاز دارد. مردم ما از جنگ خسته شده‌اند. اما دولت نباید وقت و زمان را مصرف کند و دست‌آوردی نداشته باشد. دولت افغانستان در هشتسال نشان داده است که نمیتواند صلح را بیاورد. طالبان با قانون اساسی و حقوق نیم پیکر جامعه (زنان) مشکل دارند.»
بصیر، آموزگار در کندز: «کرزی همواره به طالبان میگوید که اگر این بار بهدرخواست صلح ما لبیک نگفتید، یک میلیون بار دیگر تقاضای صلح می‌کنم. این‌گونه حرفها، به طالبان میفهماند که باید خوب بجنگند تا کامیاب شوند و اگر کامیاب نشدند، می‌توانند به درخواست صدهزارم کرزی لبیک بگویند. باید به طالبان ششماه فرصت داده شود تا به صلح بپیوندند، هرگاه به صلح نپیوستند، با زور تفنگ آنها را از کشور بیرون کنند.»
عبدالحسیب شریفی- تخار
هارون تنها، شهروند تخار: «نگرانی مردم ما از این است که در نخست طالبان ممکن است مذاکره و گفت و گو با این شورا را رد کنند. این شورا‌ها و جرگه‌ها جز یک نمایش میان‌تهی چیز دیگری نیستند. افرادی که عضویت این شورا را به عهده دارند خود از جمله کسانی هستند که لانه‌‌های صلح را خراب کرده‌اند و کبوترانش را کشته‌اند.»
انجنیر محمد یعقوب فایز: «درست است که کلمه‌ی صلح به معنای قطع جنگ و کنار آمدن گروه‌های جنگجو و متخاصم در افغانستان مطرح می‌شود؛ ولی هدف اساسی و سیاست درون‌مایه‌ای آقای کرزی و حکومت افغانستان مصروف نگهداشتن مردم در پنج سال آینده خواهد بود. نتیجه‌ی کلی آن جز ضیاع وقت و تقویت مخالفین نخواهد بود. از طرف دیگر کشور پاکستان با درنظرداشت اهداف استراتژیک خویش در قبال آینده‌ی افغانستان، شکست طالبان را به مثابه شکست اردوی خویش می‌داند.»
احمد زبیر، دانش‌آموز در ولایت تخار: «همین کسانی که امروز به تشکیل شورای صلح دست زده‌اند، حرف قلب و زبان‌شان یکی نیست. اگر در ظاهر یکی شده‌اند اما هرکس در پی منفعت خویش است. در چنین وضعیتی چگونه می‌شود انتظار تحقق آرمان‌های صلح را داشته باشیم؟»
جمشید رادفر- بلخ
انجنیر احمد فرید تارزن، کارمند افغان بیسیم: «به نظر من جرگه صلح یک اقدام درست است. باید دولت افغانستان با متحدانش تلاش زیاد نماید تا توجه آن عده از مخالفین که به خاطر موضوعات گوناگون از دولت افغانستان ناراض هستند را جلب نمایند تا باشد افغانستان به سوی یک کشور مترقی و پیشرفته قدم بردارد. خواهش ما از آن عده برادران ما که نامهای طالب، جنگجو و مخالفین بر بالای آنها نهاده شده است، این است که هرچه زودتر با دولت افغانستان تماس گرفته و راه صلح به پیش گیرند.»
فرامرز، شهروند مزار شریف: «جرگه صلح به نظر من یک گپ مسخره است. ما همه می‌دانیم که طالبان را کی‌ها حمایت می‌کنند و هدف آنان در قبال افغانستان چیست؟ پس این واضح است که هیچ وقتی دولت افغانستان قادر به مذاکره با طالبان نمی‌شود. من منحیث یک فرد افغان خواهشم از دولت افغانستان این است که دستانی که از بیرون افغانستان، مخالفین و طالبان را برای بربادی افغاستان رهنمایی می‌کنند را قطع نماید و خود قادر به تامین امنیت و از بین بردن تمامی دشمنان صلح و ثبات افغانستان شود.»
سید سمیع الله سعیدی- ننگرهار
خالد مندیزى:«زما له نظره دا کوم کسان چې د سولې په علی شورا کې شامل شوی دی او نومونه یې اعلان شوی دی دوى په خپله په افغانستان کې د سولې په مخالفت کې ډیر وخت تیر کړى دى د خپلې بقا او خپل تنظیم او خپلو شخصی گټو لپاره یې ټوپکونه استعمال کړی د خلکو وینې یې توې کړی دی د دوى لاسونه د خلکو په وینو باندې رنګ دی د دوى په وجود کې په افغانستان کې هیڅکله سوله نه شی راتلاى او نه دوى غواړی چې په افغانستان کې سوله راشی ځکه که سوله تامین شی د دوى ګټې به په خطر کې یې د دوى د تنظیمونو ګټې به په خطر کې یې نو دوى نه غواړی په ظاهراً به دوى د سولې په علی شورا کې غړیتوب ولری خو په باطن کې د دوى نه د خېر طمه نه شی کېداى نو زما له نظره دا یو نا منل شوى لیست دى زه د یو افغان په توګه د دې لیست پلوی نه کوم بلکې ردومه یې. »
فرید الله اتل:«په هره پدیده کې منفی نظر ورکول خو لا له وړاندې ښه کار نه دى ولې د اسبابو په الان که سړى وکړی او تیرو ته په کتو قضاوت خپل وړاندې کړی په تیر کې هم دغسې جرګې او دغسې جرګو لپاره اشحاص ټاکل شوی دی چې هیڅ نتیجه یې نه ده وړکړې راځم ددغسې اشخاصو د ټاکلو ترکیب ته پدې کې هماغه خلک ټاکل شوی دی چې هغه پرون له طالب سره جنګیدل او په مورچه کې ورته ناست وه نو زه فکر کوم چې دا به هیڅ نتیجه ځکه ور نه کړی چې د جرګې خو یو هدف دا یې چې دواړه لوری په هغې هوکړه وکړی او صلاح شی پرې دا ټول یو طرفه خبری دی دا ټولې فرمایشی خبرې دی پدې نوم باندې دولت او نړیواله ټولنه دلته ډېرې پیسې مصرفوی همدا اوس مونږ خبریږو چې ددغې جرګې لپاره چې کوم امکانات دی او کومې پیسې په پام کې نیول شوی دی او هغه کوم امکانات چې ورته ورکوی هغه ډیرې زیاتې پیسې دی یو څو کسان به پکې مصروف کړی دولت هغه کوم خلک چې د دوى طرفداران دی‌تر اوسه یې مشاویرین ټاکلی وه او د مشاویرت معشونه یې ورکول اوس به هماغه کسانو ته د جرګې په نوم پیسې ورکوی همدغه پیسې دی چې ددې ولس لپاره راځی او دا به په جرګو باندې لږیږی زه هیڅ امید واری نه لرم ځکه چې دغه میکانیزم اصلاً غلت دى دغه لاره چاره غلته ده که د طالب سره واقیعاً خبرې کیداى د خبرو لپاره هغه اشحاص چې هغه ډیر معصر خلک دی په ټولنه کې د هغې نه باید کار اخیستل شوى واى او اساسی ګامونه پورته شوى واى دا اساسی ګام نه دى یواځې او یواځې د یو څو کسانو د مصروفولو لپاره هڅه ده.»
