مجبوری سّله و ملا مصلحتچیلر؛ زابلدهگی طبیات خادملرینینگ طالبان ارهلشوویدن خواطری
۸صبح، زابل
زابل ولایتیدهگی طبیات خادملری اَیتیشیچه، طالباننینگ امر باالمعروف و نهی عن المنکر محتسبلرینینگ ارهلشوولری اولرنینگ ایشینی جدّی قیینچیلیکلرگه دچار قیلگن. اولر حتا جراحلیک عملیاتلرینی اۉتکزیش وقتیده هم سلّه اۉرهش و سقال قۉییش کبی بویروقلرگه رعایه قیلیشگه مجبورلنهیاتگنی، تشقی کۉرینیشلری تېکشیریلهیاتگنی و دینی تعلیم مشغولاتلریده مجبورا قتنهشهیاتگنیدن شکایت قیلماقده. بو خادملرنینگ اَیتیشیچه، طالبان اوشبو ولایتدهگی ۱۳۲ ته طبیات مرکزینینگ هر بیریگه ملا مصلحتچیلر تعیینلهگن و اولر طبیات خادملرینینگ ایشلریگه هم ارهلشماقده. اولرنینگ فکریچه، بو حالت طبیات خادملرینینگ بېمارلرنی دوالشگه اعتبار قرهتیشینی قیینلشتیریب، طبی خدمت کۉرسهتیش جریانیده اوزیلیشلرگه سبب بۉلماقده.
اوشبو ولایتدهگی طبیات خادملری اَیتیشیچه، شفاخانهلر و طبیات مرکزلری دوالش و بېمارلرنینگ حیاتینی سقلب قالیش جریانیده کسبی تمایللر همده طبی احتیاجلر استوار بۉلیشی کېرهک بۉلگن جایلردیر. اما اولرنینگ اَیتیشیچه، طالباننینگ امر باالمعروف و نهی عن المنکر محتسبلرینینگ ارهلشووی اَیریم حاللرده طبیات خادملرینینگ ایش جریانیگه تاثیر کۉرسهتگن و اولر اساسی وظیفهلریگه اعتبار قرهتیش اۉرنیگه باشقه چېکلاولر و بویروقلرگه اعتبار بېریشگه مجبور بۉلماقده.
زابل ولایت شفاخانهسیده ایشلهیدیگن، خوفسیزلیک خواطرلری سببلی اسمی اوشبو گزارشده کېلتیریلمهگن بیر شفاکارنینگ اَیتیشیچه، ولایتدهگی طبیات خادملری طالباننینگ امر باالمعروف و نهی عن المنکر محتسبلرینینگ دایمی چېکلاولری و ارهلشوولریدن بېزار بۉلگن. اونینگ اَیتیشیچه، بو ارهلشوولر نهفقط اولرنینگ ایش محیطیگه تأثیر کۉرسهتگن، بلکه طبی خدمت کۉرسهتیش جریانیده هم معمالرنی یوزهگه کېلتیرگن.
بو شفاکار شوندهی دېیدی: «بو آدملر هر بیر ساحهگه ارهلشهدی. بیزگه: «اللهدن قۉرقینگ، طبی کییم بیلن بیرگه سلّه اۉرهنگ، سقال قۉیینگ و توصیه قیلینگن هر قندهی سنتگه رعایه قیلیشینگیز کېرهک»، دېیدی. بیز اولرگه: «مولوی صاحب، جراحلیک عملیاتی وقتیده سلّه اۉرهش قیین»، دېیمیز. اما اولر: «سیزلر الله بیلن دشمنلیک قیلیهپسیزلر»، دېیدی.»
شو بیلن بیرگه، اوشبو شفاخانهنینگ باشقه بیر قطار شفاکارلری هم ایش محیطیدهگی دایمی ارهلشوولردن قتّیق چرچهگنینی اَیتیب، طالباننینگ تکراری ارهلشوولری طبی خدمت کۉرسهتیش جریانیده اوزیلیشلر یوزهگه کېلیشیگه سبب بۉلگنینی بیلدیرماقده.
زابل ولایت شفاخانهسینینگ باشقه بیر شفاکاری احمدالله (مستعار)، هر کونی ساعت ۸:۰۰ دن ۹:۰۰ گچه اوشبو شفاخانهنینگ برچه خادملری اوچون امر باالمعروف و نهی عن المنکر محتسبلری تامانیدن تعیینلنگن شخص تامانیدن دینی تعلیم مشغولاتلری اۉتکزیلیشینی اَیتهدی.
اونینگ اَیتیشیچه، طالبان تامانیدن تعیینلنگن شخص حتا خادملرگه شاشیلینچ بېمارلرنی کۉریکدن اۉتکزیشگه هم رخصت بېرمهیدی و برچهنی اولر تامانیدن اۉتیلهدیگن دینی تعلیم مشغولاتلریده قتنهشیشگه مجبور قیلهدی.
بو شفاکارنینگ اَیتیشیچه، بېمار اۉته آغیر احوالده بۉلگن کۉپلب حالتلر یوز بېرگن، اما طالباننینگ امر باالمعروف و نهی عن المنکر باشقرمهسی تامانیدن تعیینلنگن شخص طبیات خادملریگه اۉشه بیر ساعت دوامیده بېمارنی دوالش اوچون باریشگه رخصت بېرمهگن.
احمدالله قۉشیمچه قیلهدی: «برچهگه دینی تعلیم بېریلهدی. سقالیمیز و سلّهمیز تېکشیریلهدی. طالباننینگ امر باالمعروف و نهی عن المنکر طلبلریگه ماس کېلمهیدیگن هر قندهی کیشی اۉقوو مشغولاتلریدن چیقریب یوباریلهدی و اونگه حساباتینی ساغلیقنی سقلش باشقرمهسیگه بېریب، درسده یۉق دېب حسابلشلری اَیتیلهدی. اگر کیمدیر اۉزیده تېزده اۉزگریش قیلمسه، ایشدن بۉشهتیلیش بیلن تهدید قیلینهدی.»
زابلنینگ توخوی حدودیدهگی بیر شفاخانه خادیمی، اسمی حساباتده کېلتیریلیشینی ایستهمسلیگینی اَیتیب، امر باالمعروف و نهی عن المنکر محتسبلری اولردن سلّه اۉرهش، سقال قۉییش، تشقی کۉرینیشینی سنتگه موافق طرزده ترتیبگه کېلتیریش، جماعت نمازیده قتنهشیشگه اعتبار بېریش و هر کونی بیر ساعتلیک دینی تعلیمده جدّی اشتراک اېتیشنی طلب قیلیشلرینی اَیتهدی. اونینگ اَیتیشیچه، بوتون زابل بۉیلب امر باالمعروف و نهی عن المنکر محتسبلری یوقاریده قید اېتیلگن طلبلرگه رعایه قیلمهگنی اوچون دېیرلی هر بیر شفاخانهنینگ خادملرینی حبسگه آلیب، قمهگن.
بو طبیات خادیمی شوندهی دېیدی: «بیز هر کونی بیر ساعت دینی تعلیم آلهمیز. بو مشغولاتلر اَیریم مرکزلرده اېرتهلب، اَیریم طبیات مرکزلریده اېسه توشدن کېین اۉتکزیلهدی. دینی تعلیم اۉتیلهیاتگن وقتده طبیات خادملرینینگ هېچ بیری یۉق بۉلمسلیگی کېرهک. حتا قندهیدیر بېمار بۉلسه هم، برچه خادملر بو یېرده تعلیم آلیش اوچون حاضر بۉلیشی کېرهک.»
شو بیلن بیرگه، زابل ساغلیقنی سقلش باشقرمهسیدهگی بیر منبع طالبان اوشبو ولایتدهگی ۱۳۲ ته طبیات مرکزینینگ هر بیر شفاخانهسیگه بیرتهدن ملانی مصلحتچی صفتیده تعیینلهگنینی اَیتهدی. بو مصلحتچیلر ساغلیقنی سقلش باشقرمهسی کلینیکلرینی تۉلیق نظارت قیلیشگه مسوول بۉلیب، طبیات ساحهسی خادملری هم تورلی مسالهلرده اولردن مصلحت آلیشگه مجبور.
منبعنینگ اَیتیشیچه، برچه مرکزلردهگی طبیات خادملری اوشبو مصلحتچیلرنینگ موجودلیگیدن قتّیق چرچهگن و سۉنگگی ایکّی ییل دوامیده باسقیچمه-باسقیچ ۲۰ گه یقین طبیات خادیمی اۉز لوازمیدن استعفا بېرگن.
منبع قۉشیمچه قیلهدی: «طالبان برچه دولت طبیات مرکزلریگه مصلحتچیلر تعیینلهگن. بو مصلحتچیلرنینگ برچهسی ملالردیر. اولرگه جوده کېنگ وکالتلر بېریلگن. اولر شفاکارلرنینگ فعالیتیگه ارهلشیشی و حتا شفاکارلرنی لوازمیدن چېتلهتیشی ممکن.»
بو خواطرلر طالبان مملکتدهگی برچه دولت و خصوصی موسسهلرده، هر بیر ادارهده خادملرنی نظارت قیلیش اوچون «دعوت و ارشاد، امر باالمعروف و نهی عن المنکر» نامی آستیده آدملرنی تعیینلهگن بیر پیتده بیلدیریلماقده. بو شخصلرنینگ دولت خدمتلری ساحهسیدهگی فعالیتی خادملرنینگ کییمی و خُلق-اطوارینی نظارت قیلیشدن تارتیب، اولرنینگ بیر-بیری بیلن قندهی مناسبتده بۉلیشیگچه بۉلگن مسالهلرنی قمرهب آلهدی.
