نخستین دیدار رسمی مقام های هند و پاکستان: طالبان، کشمیر و معمای نا امنی منطقه

در شرایطی که بحث مذاکره با طالبان در افغانستان بالا گرفته است و شماری از متحدان بین المللی کشور نیز از این طرح حمایت می کنند، تلاش ها برای حل مساله کشمیر میان هند و پاکستان نیز آغاز شده است. در تازه ترین مورد نخستین دیدار رسمی میان مقام های دو کشور به روز جمعه پس از آن آغاز شد که دولت هندوستان به صورت رسمی درخواست آغاز این گفتگوها را مطرح کرد.
روز جمعه برای نخستین بار پس از حملات تروریستی بمبیی شاهد مالک، کمیشنر عالی پاکستان برای هندوستان با وزیر خارجه آن کشور برای مدت یک ساعت دیدار و گفتگو کرد. آقای شاهد پس از این دیدار گفت که ” من با وزارت خارجه و حکومت کشورم در مورد گفتگوهای امروز صحبت خواهم کرد… ما باید زمان مورد موافقت برای آغاز گفتگوهای دو جانبه را مشخص کنیم”.
در همین حال مقام های هندی این ملاقات را “سازنده” توصیف کرده و گفته اند که منتظر پاسخ جانب پاکستانی در مورد تعیین زمان آغاز مذاکرات رسمی میان مقام های عالی رتبه دو کشور اند.
به گفته شاهد مالک، کمیشنر عالی پاکستان برای هندوستان قرار است در جریان این گفتگوها، تمامی موارد مورد منازعه دو کشور و عمدتا مساله کمشیر مطرح شود و در مورد آن گفتگو صورت گیرد و گفتگوهای رسمی میان هند و پاکستان در حالی آغاز می شود که فشارهای بین المللی بر سر دو کشور در مورد حل منازعات مرزی شان در این اواخر افزایش یافته است. با این حال برخی از ناظران منطقه ای می گویند که هندوستان می خواهد با استفاده از فرصت ایجاد شده در سطح جهانی برای حل مساله کشمیر استفاده کند، هرچند بعید به نظر می رسد که اختلافات پاکستان و هندوستان به این زودی ها قابل حل باشد.
پاکستان در سال ۱۹۴۷  از هندوستان جدا شد و از آن زمان تاکنون سه جنگ خونین میان دو کشور بر سر مساله کشمیر رخ داده است.
در شرایطی که ممکن است هندوستان از روند تلاش ها برای مذاکره با طالبان نگران باشد، موفقیت پروژه مصالحه با طالبان که این روزها از سوی حکومت افغانستان با جدیت دنبال می شود، چندان به مزاج هندوستان مساعد نیست.
هندوستان یکی از بزرگترین کشورهای تمویل کننده افغانستان پس از ایالات متحده امریکاست و از روابط بسیار خوبی با حکومت این کشور برخودار است.
از آن جایی که پیروزی روند مصالحه با طالبان، بدون امتیاز دادن به پاکستان میسر نیست، یکی از احتمالات این است که دولت افغانستان در روند مصالحه با طالبان با کاهش نقش هندوستان در این کشور موافقت کند، زیرا یکی از نگرانی های عمده پاکستان که در طول چند سال گذشته به کرات از آن سخن گفته است، توسعه قنسولگری های هند به ولایت های شرقی و جنوبی افغانستان است. هرچند پاکستان در این مورد اکثرا به صورت مبالغه آمیز برخورد کرده است، اما نگرانی عمده پاکستان این است که هندوستان با ایجاد  قنسولگری در ولایت قندهار از شورشیان بلوچ که برای آزادی مناطق خود برعلیه حکومت آن کشور می جنگند، حمایت می کند. با این حال هندوستان پیوسته این اتهام را رد کرده و ایجاد قنسولگری هایش را در ولایت های عمده افغانستان ارایه خدمات قنسولی و مسایل تجارتی خوانده است.
اما آنچه که این روزها برای هندوستان ممکن است مهم باشد، این است که باید نگرانی های آن کشور در روند مصالحه با طالبان در نظر گرفته شود. هندوستان می داند که روابط بسیار نزدیک ایدیولوژیک و تاریخی میان طالبان افغان و شورشیان اسلامگرای کشمیری که از جانب پاکستان حمایت می شوند، وجود دارد. برای هندوستان مهم است که در صورت موفقیت روند مصالحه با طالبان، نگرانی های امنیتی آن کشور در نظر گرفته شود و بحث کشمیر یکی از آجنداهای مهم این بحث ها باشد. در غیر آن ممکن است هندوستان با توجه به توانایی  و نفوذ خود در سطح جهانی و منطقه ای، موانعی را بر سر راه روند مصالحه با طالبان ایجاد کند.