شماری از باشندهگان شهر کابل از افزایش دوباره شمار گدایان در سطح این شهر ابراز نگرانی میکنند. آنان میگویند که با وجود اجرای طرح جمعآوری گدایان از سوی طالبان، هنوز هم زنان، کودکان و مردان زیادی در بخشهای مختلف کابل از رهگذران درخواست پول و مواد غذایی میکنند. به گفته این باشندهگان، زنان و کودکان بخش چشمگیری از افرادی را تشکیل میدهند که در سطح شهر گدایی میکنند. به باور باشندهگان کابل، بیکاری، مشکلات اقتصادی و محدودیتهای وضعشده بر کار زنان از عوامل گسترش گدایی در این شهر است. از دید باشندهگان کابل، جمعآوری گدایان از سطح شهر، بدون رسیدهگی به مشکلات معیشتی آنان و فراهمکردن زمینه کار، نمیتواند راهحل پایداری برای کاهش گدایی باشد.
این روزها در بخشهای مختلف کابل، زنانی را میتوان دید که با بیان مشکلات خانوادهگی و معیشتی، از رهگذران درخواست کمک میکنند. برخی از آنان با جملههایی مانند «شب جمعه است، بچیم؛ کودکانم یتیم هستند و نانآور ندارم» و «شوهرم مریض است و اولادهایم در خانه گرسنهاند؛ یک نان برایم بگیر» تلاش میکنند توجه مردم را جلب کنند. شماری از این زنان همراه با کودکانشان در کنار جادهها مینشینند و گاهی با گریه و زاری، از رهگذران پول یا مواد غذایی میخواهند.
شمسالله، یکی از باشندهگان کابل، میگوید که با وجود اجرای طرح جمعآوری گدایان از سوی طالبان، هنوز هم شمار زیادی از این افراد در جادهها، پیادهروها و چهارراههای شهر حضور دارند. او میافزاید که برخی از آنان با نشاندادن نسخههای شفاخانه یا مطرحکردن مشکلاتی مانند گمشدن پول و نداشتن کرایه رفتوآمد، از مردم کمک میخواهند. به گفته شمسالله، گدایی برخی افراد بهگونه حرفهای، اعتماد شهروندان را برای کمک به نیازمندان واقعی کاهش داده است.
شمسالله میگوید: «با وجود اینکه پیش از این شماری از گدایان از سطح شهر جمعآوری شده بودند، هنوز هم در بخشهای مختلف کابل زنان، کودکان زیادی را میبینیم که با لباسهای مفشن از مردم پول میخواهند. شماری دیگر نسخه شفاخانه نشان میدهند و میگویند که برای تداوی بیمار به پول نیاز دارند. حتا افرادی هستند که با بهانههایی مانند گمشدن پول یا نداشتن کرایه رفتوآمد، از رهگذران درخواست کمک میکنند. به باور من، برای برخی افراد گدایی به یک کسب تبدیل شده است. در گذشته نیز شماری از این افراد جمعآوری شده بودند و گفته میشد که با وجود داشتن خانه، موتر و امکانات مالی، از این راه درآمد بهدست میآوردند. ادامه این وضعیت باعث شده است که مردم در تشخیص نیازمندان واقعی دچار تردید شوند و اعتماد برخی شهروندان برای کمک به افراد نیازمند کاهش یابد.»
تمیم عالمیار، یکی دیگر از باشندهگان کابل، میگوید که اصرار برخی گدایان، بهویژه کودکان و نوجوانان، هنگام درخواست پول از رهگذران، برای شهروندان آزاردهنده است. او میافزاید که برخی از این افراد حتا بدون اجازه به مردم نزدیک میشوند و با اصرار از آنان پول میخواهند. این جوان هشدار میدهد که سوءاستفاده احتمالی از حس همدردی مردم میتواند اعتماد شهروندان را کاهش دهد و زمینه کمک به نیازمندان واقعی، از جمله یتیمان و زنان بیوه، را محدود کند.
عالمیار میگوید: «در میان گدایان، کودکان و نوجوانان زیادی دیده میشوند که با اصرار از مردم پول میخواهند و حتا گاهی بدون اجازه به آنان نزدیک میشوند و دست میزنند. البته خانوادههای زیادی واقعاً نیازمند هستند، از بیکاری رنج میبرند و برخی از آنان یتیم و بیوهاند؛ اما در کنار آنان، جوانانی را نیز میبینیم که توانایی کار دارند و با این حال از مردم پول درخواست میکنند. من باور دارم که نباید دست نیازمندی را خالی برگرداند، اما مشکل این است که گاهی از احساس همدردی و سخاوت مردم سوءاستفاده میشود.»
امرالله، (مستعار) یکی از باشندهگان کابل، میگوید: «شماری از خانوادههایی که از ایران برگشتهاند، بهدلیل بیکاری و مشکلات اقتصادی، برای تأمین نیازهای زندهگیشان از مردم کمک میخواهند. برخی از اعضای این خانوادهها هنوز در ایران بهسر میبرند و آنانی که به افغانستان برگشتهاند، با دشواریهای معیشتی روبهرو هستند. چندی پیش، کمیسیون جمعآوری گدایان شماری از این افراد را جمعآوری کرده بود؛ اما یکی از آنان به من گفت که تنها نام اعضای خانوادهشان ثبت شده و هیچ کمکی دریافت نکردهاند. او همچنان گفت که یک خانواده پنجنفره ماهانه دو هزار افغانی کمک دریافت میکرد؛ اما این مبلغ برای تامین نیازهای زندهگیشان کافی نبود و اعضای خانواده دوباره به گدایی روی آورده بودند.»
راشد، یکی دیگر از باشندهگان کابل، میگوید که کمک نقدی دو هزار افغانی برای خانوادههای فاقد منبع درآمد، پاسخگوی هزینههای زندهگی نیست. او میافزاید که جمعآوری گدایان از سطح شهر، بدون فراهمکردن فرصت کار و درآمد، نمیتواند مانع بازگشت دوباره آنان به جادهها شود. به گفته راشد، شماری از زنانی که برای تامین نیازهای خانوادههایشان گدایی میکنند، پس از جمعآوری دوباره به درخواست کمک از مردم روی میآورند.
شفیع، یکی دیگر از باشندهگان کابل، میگوید: «واقعاً مشکلات در افغانستان زیاد شده است. مردم در کوچهها و بازارها مینشینند و گدایی میکنند. این وضعیت از روی بیچارهگی و ناچاری است؛ مردم به روزگار بدی گرفتار شدهاند و بسیاری از خانوادهها با مشکلات اقتصادی روبهرو هستند. شماری از مردم روزانه ۱۰۰ تا ۲۵۰ افغانی درآمد دارند، اما باید از همین پول کرایه خانه و دیگر هزینههای زندهگیشان را بپردازند. به همین دلیل، بسیاری از آنان ناگزیر میشوند برای تأمین نیازهایشان از مردم کمک بخواهند.»
گدایی در مکانهای عمومی کابل، با وجود اجرای برنامه جمعآوری گدایان از سوی طالبان، همچنان ادامه دارد. در ماههای اخیر، افزون بر زنانی که همراه با کودکانشان در کنار جادهها و چهارراهها از مردم کمک میخواهند، افراد دیگری نیز با مطرحکردن مشکلات اقتصادی، بیماری اعضای خانواده، نداشتن کرایه رفتوآمد یا گمشدن پول و وسایلشان، از رهگذران درخواست کمک میکنند.
کمیسیون جمعآوری گدایان طالبان پیش از این اعلام کرده بود که از آغاز روند جمعآوری گدایان در کابل، ۷۴ هزار و ۹۶۸ تن از سطح شهر جمعآوری شدهاند. به گفته این کمیسیون، پس از بررسی وضعیت آنان، ۳۷ هزار و ۹۴۷ تن مستحق دریافت کمک و ۳۷ هزار و ۲۱ تن دیگر گدایان حرفهای تشخیص شدهاند. این کمیسیون گفته بود که برای افراد مستحق، ماهانه دو هزار افغانی کمک در نظر گرفته شده است.






