شماری از خیاطان و مسوولان کارگاه‌های طراحی و دوخت لباس می‌گویند که بسته ماندن طولانی‌مدت مسیرهای ترانزیتی افغانستان با پاکستان و اختلال در واردات از مسیر ایران، صنعت خیاطی کشور را با مشکلات جدی روبه‌رو کرده است. آنان می‌گویند بهای رخت، تار، چرمه، مهره، شیشه و دیگر مواد اولیه خیاطی در ماه‌های اخیر به‌گونه چشم‌گیری افزایش یافته و بسیاری از این اقلام نیز به‌سختی در بازار یافت می‌شوند. به گفته آنان، افزایش هزینه‌های تولید سبب شده است که دوخت بسیاری از لباس‌ها دیگر صرفه اقتصادی نداشته باشد و شماری از کارگاه‌ها ناچار شوند فعالیت خود را کاهش دهند یا به‌گونه موقت متوقف کنند.
این خیاطان و مسوولان کارگاه‌ها در گفت‌وگو با روزنامه ۸صبح هشدار می‌دهند که ادامه این وضعیت، صنعت پوشاک و فرصت‌های شغلی ده‌ها زن و مرد شاغل در این بخش را با خطر جدی روبه‌رو خواهد کرد. آنان از طالبان می‌خواهند با ایجاد مسیرهای بدیل تجارتی، تسهیل واردات مواد اولیه و حمایت از سرمایه‌گذاری در تولید داخلی، از آسیب بیشتر به این صنعت جلوگیری کنند. به باور آنان، ایجاد کارخانه‌های تولید رخت، تار، چرمه و دیگر مواد اولیه، افزون بر ایجاد فرصت‌های کاری، می‌تواند وابستگی افغانستان به واردات را کاهش داده و زمینه رشد صنعت پوشاک کشور را فراهم سازد.
آرزو میترا، مسوول یک کارگاه زردوزی در ولایت غزنی، می‌گوید که بسته ماندن مسیرهای دادوستد با پاکستان، دسترسی به مواد اولیه مورد نیاز این کارگاه را با مشکلات جدی روبه‌رو کرده است. به گفته او، از زمان توقف دادوستد با پاکستان، یافتن رخت، چرمه و شماری از دیگر مواد مورد نیاز خیاطی دشوار شده و بهای این اقلام نیز چند برابر افزایش یافته است. او می‌افزاید که در نتیجه افزایش هزینه‌ها و کمبود مواد اولیه، ناچار شده است فعالیت‌های کارگاهش را به‌تدریج کاهش دهد و شمار کارکنان خود را نیز کم کند.
میترا می‌گوید: «حدود پنج ماه می‌شود که تهیه مواد اولیه هر روز دشوارتر از گذشته شده است. مشتریان از افزایش بهای لباس شکایت می‌کنند، اما ما هم چاره‌ای نداریم. وقتی قیمت همه مواد بالا رفته، ناگزیر هستیم لباس‌ها را با قیمت بیشتر بفروشیم. پیش از این، مواد اولیه هم ارزان بود و هم به‌آسانی پیدا می‌شد، اما اکنون برای تهیه چرمه، آیینه، تار، یخن‌های آماده و بسیاری از لوازم دیگر باید هزینه‌های بیشتری بپردازیم. بسیاری از این مواد یا به‌سختی پیدا می‌شوند یا کیفیت گذشته را ندارند. از ایران و هند نیز مواد مورد نیاز ما به اندازه کافی وارد نمی‌شود.»
این بانو می‌افزاید: «موادی که از پاکستان وارد می‌شد، اکنون بسیار کمیاب و گران شده است. برای نمونه، پیش از این یک کارتن شیشه را با ۸۰ افغانی می‌خریدیم، اما اکنون همان را باید با۲۰۰ افغانی تهیه کنیم. قیمت هر متر رخت نیز از حدود ۲۰۰ تا ۲۵۰ افغانی به نزدیک ۴۵۰ افغانی رسیده است. حتا بهای تارهای معمولی نیز به‌گونه قابل توجهی افزایش یافته است.»
به گفته میترا، افزایش هزینه‌های تولید سبب شده است که دوخت برخی لباس‌ها دیگر صرفه اقتصادی نداشته باشد. او هشدار می‌دهد که اگر این وضعیت ادامه یابد، کارگاهش با زیان بیشتر و کاهش مشتریان روبه‌رو خواهد شد.
مارینا گل، یکی دیگر از مسوولان یک کارگاه خیاطی در کابل، می‌گوید که پیش از این در کنار دوخت لباس‌های زنانه، یونیفورم و حجاب نیز تولید می‌کرد، اما اکنون به‌دلیل افزایش بهای رخت و دیگر مواد اولیه، شمار سفارش‌هایش به‌گونه چشم‌گیری کاهش یافته است. او می‌افزاید که نبود کارخانه‌های تولید رخت، تار و دیگر مواد اولیه در داخل افغانستان، صنعت خیاطی کشور را به واردات وابسته ساخته و به همین دلیل، هرگونه اختلال در تجارت با کشورهای همسایه، به‌ویژه پاکستان، به‌صورت مستقیم بر بازار افغانستان تاثیر می‌گذارد.
مارینا گل می‌گوید: «قبلاً رخت از پاکستان وارد می‌شد و قیمت آن مناسب بود. همه مواد مورد نیاز، از جمله فته، نوار و دیگر لوازم خیاطی را از مارکیت قندهاری‌ها تهیه می‌کردیم. نوارهایی را که پیش از این سه تا پنج افغانی در هر متر می‌خریدیم، اکنون حتی با ۹۰ افغانی هم به‌آسانی پیدا نمی‌کنیم. برخی رخت‌های پاکستانی هم کیفیت خوبی داشت و هم برای طراحی لباس مناسب بود، اما اکنون همان پارچه‌ها از هند وارد می‌شود و آن‌قدر گران است که نه دکانداران توان خرید آن را دارند و نه تولید آن برای ما صرفه اقتصادی دارد.»
به گفته او، اگر روند افزایش قیمت‌ها و مشکلات واردات ادامه یابد، صنعت خیاطی و کسب‌وکارهایی که در سال‌های گذشته رونق گرفته بود، بار دیگر با رکود جدی روبه‌رو خواهد شد.
شاهپور، یکی دیگر از خیاطان در کابل، می‌گوید که با بسته شدن مسیرهای تجارتی با پاکستان، نه‌تنها بهای لوازم خیاطی افزایش یافته، بلکه کیفیت و حجم واردات این مواد نیز به‌گونه چشم‌گیری کاهش پیدا کرده است. به گفته او، افزایش قیمت و کاهش کیفیت مواد اولیه، هزینه تولید را بالا برده و ادامه فعالیت را برای خیاطان دشوارتر ساخته است.
این جوان می‌گوید: «وسایلی مانند چرمه، تار، سوند و دیگر لوازم خیاطی که پیش از این از پاکستان وارد می‌شد، هم کیفیت بهتری داشت و هم به مقدار کافی در بازار موجود بود؛ اما اکنون بیشتر این اجناس از هند و برخی کشورهای دیگر وارد می‌شود که نه کیفیت محصولات پاکستانی را دارد و نه به همان اندازه وارد بازار افغانستان می‌شود. برای نمونه، یک قوطی ۱۰ دانه‌ای سوند که قبلاً با ۲۵۰ افغانی خریداری می‌کردیم، اکنون به ۳۰۰ افغانی رسیده است. بهای تار، چرمه و دیگر لوازم خیاطی نیز به‌گونه قابل توجهی افزایش یافته است.»
افغانستان به‌عنوان کشوری محاط به خشکه، بخش عمده کالاهای مورد نیاز خود را از طریق مسیرهای ترانزیتی کشورهای همسایه وارد می‌کند. با این حال، در ماه‌های اخیر، بسته ماندن گذرگاه‌های مرزی با پاکستان و اختلال در مسیرهای وارداتی از ایران، روند تجارت و واردات مواد اولیه را با مشکلات گسترده روبه‌رو کرده است.
پس از درگیری‌های مرزی میان طالبان و پاکستان، مقام‌های پاکستانی از دهم اکتوبر ۲۰۲۵ مسیرهای ترانزیتی در امتداد خط دیورند را مسدود کردند؛ اقدامی که دسترسی تاجران افغانستان به یکی از مهم‌ترین مسیرهای وارداتی را محدود ساخت.
همچنین، در پی درگیری‌های امریکا و اسراییل با ایران، هزاران کانتینر متعلق به تاجران افغانستان در بندر جبل‌علی امارات متحده عربی و بندر چابهار ایران متوقف شد. به گفته تاجران، کالاهایی که اکنون از مسیرهای بدیل، از جمله بندر حیرتان، وارد افغانستان می‌شوند، با هزینه‌های چند برابر بیشتر به دست واردکننده‌گان می‌رسند.
