شماری از باشندهگان ولایت بادغیس میگویند که طالبان در سال جاری بسیاری از مردم را بهخاطر شکستن «شول پسته» یا جمعآوری پسته، لتوکوب کردهاند. به گفته باشندهگان بادغیس، طالبان آنان را به دلیل شکستن «شول پسته» پیش از اعلان رسمی از سوی این گروه، شکنجه کردهاند، در حالی که شکستن «شول پسته» از سوی وابستهگان طالبان صورت گرفته است. آنان همچنان میافزایند که طالبان پس از جمعآوری پسته، زیر نام عشر اخاذی کردهاند و بیشتر محصولات را از مردم بهزور پس گرفتهاند.
اکثریت باشندهگان بادغیس میگویند با وجودی که مردم به هشدارهای طالبان مبنی بر عدم جمعآوری پسته عمل کرده بودند، نزدیکان و وابستهگان این گروه شش ساعت قبل از اعلان عمومی، به جنگلات پسته هجوم برده و اقدام به جمعآوری این محصول کردهاند.
تعدادی از باشندهگان بادغیس و هرات که پس از شش ساعت تاخیر از جمعآوری پسته آگاهی حاصل کردهاند، میگویند که در مسیر راه از سوی طالبان به دلیل تعصبات زبانی مورد آزارواذیت و لتوکوب نیز قرار گرفتهاند.
باشندهگان بادغیس و هرات میافزایند که طالبان پس از جمعآوری محصولات پسته، از آنان زیر نام عشر اخاذی کرده و به آزارواذیتشان پرداختهاند.
احمد و نزدیک به ۳۰ تن از نزدیکانش که پستههای جمعآوری شده خود را برای فروش به بازار آوردهاند، میگویند که طالبان از دو موتر نوع فلانکوچ، از آنان مبلغ ۱۵ هزار افغانی زیر نام عشر بهزور پول گرفتهاند.
این گردآورنده پسته در بادغیس میگوید در حالی که «ده یک» طالبان را بهگونه کامل پرداخته، اما جنگجویان این گروه او را تهدید کرده و با زور ۲۵ هزار افغانی دیگر نیز گرفتهاند.
احمد در صحبت با روزنامه ۸صبح میافزاید: «شول پسته که شکست، ما ساعتهای ۱۱ شب به طرف پستهلیق حرکت کردیم و پس از یکونیم ساعت فاصله رسیدیم و شروع به جمعآوری پسته کردیم و تا فردا صبح چیزی که در درختها بود چیدیم و بهسوی بازار حرکت کردیم که پسته را به فروش برسانیم. ما دو موتر فلانکوچ بودیم و خود طالب گفت که از هر دو موتر ۱۵ هزار افغانی عشر بدهید که پس از پرداخت برای ما یک ورق هم داد از بابت پرداخت کامل عشر؛ اما وقتی ما پسته را فروختیم و برگشتیم دوباره در همین ایست ما را توقف داده و پس از تهدید و هشدار دوباره از ما ۲۵ هزار افغانی پول گرفتند.»
در همین حال، نوارهای تصویریای که به روزنامه ۸صبح رسیده نشان میدهد که جنگجویان طالبان بهخاطر عشر باشندهگان بادغیس را لتوکوب میکنند.
در یکی از این نوارهای تصویری دیده میشود که یک فرمانده طالبان با چند تن از جنگجویانش به دلیل نداشتن «ورقه عشر» دستان یک جوان را بسته و او را بهگونه بیرحمانه در ملأ عام لتوکوب میکند.
این در حالی است که باشندهگان بادغیس میگویند که لتوکوب مردم و اضافهستانی طالبان از محصولات پسته، به یک امر روزمره تبدیل شده و کسی از ترس این گروه نمیتواند اعتراض کند. به گفته آنان، هر نوع انتقاد و واکنش به مرگ منجر خواهد شد و ازهمینرو، مردم ترجیح میدهند درد و اندوه خود را در سکوت تحمل کنند.
از سوی دیگر، برخی از باشندهگان محل ادعا میکنند که آنان تصمیم به جمعآوری پسته تا ۱۰ روز دیگر نداشتند، اما وقتی نزدیکان طالبان به جنگلات پسته هجوم بردند، آنان از روی ناگزیری اقدام به جمعآوری پسته کردند.
گل احمد (نام مستعار)، از باشندهگان منطقه پستهلیق، به روزنامه ۸صبح میگوید: «از یک طرف طالبان ما را تهدید میکردند که شول پسته نباید حالا شکسته شود و از طرف دیگر دل ما هم میسوخت که پسته خام است. ساعت دو بجه روز بود که برادر یک طالب و چند نفر دیگر وارد جنگل شدند.»
این باشنده بادغیس میافزاید: «وقتی اینها [وابستهگان طالبان] وارد جنگلات پسته شدند مردم همه متوجه شدند و گفتند قومهای طالبان شول را شکستند که سبب شد همه به جنگل بریزند و پسته جمعآوری کنند.»
بسیاری از باشندهگان بادغیس میگویند که حاصلات پسته در سال جاری افزایش چشمگیری داشته، اما خام جمعآوری شده و فروش چندانی ندارد.
عبدالفتاح، از باشندهگان بادغیس، میگوید که امسال پسته پیش از موعد رسیدن چیده شده که سبب کاهش قیمت آن در بازار شده و ضربه محکم به اقتصاد مردم وارد کرده است.
این باشنده بادغیس میافزاید: «امسال حاصلات پسته بسیار زیاد بود، اما پسته حیف شد و نگذاشتند که پخته شود. اگر۱۰ روز دیگر وقت میدادند و شول نمیشکست و پسته جمعآوری نمیشد، پس از آن پسته پخته میشد و همه مردم صاحب یک چیزی [پول زیادتر] میشدند.»
عبدالفتاح تاکید میورزد: «پسته نرسیده بود، خام و بیمغز بود، از همین خاطر قیمتش پایین است، یعنی یک سیر پسته (هشت کیلو) امسال به ۷۰۰ افغانی بود، در حالی که سال گذشته به یک هزار و ۲۰۰ افغانی به فروش میرسید. اگر پسته میرسید هم فروشنده صاحب یک لقمه نان میشد و هم خریدار و تاجر که متاسفانه ظلم کردند.»
گفتنی است که مردم بادغیس به جمعآوری حاصلات پسته، «شول پسته» میگویند. باشندهگان اکثریت نقاط بادغیس و ولسوالیهای همجوار آن با هرات همه ساله بعد از پخته شدن پسته، به شکل جمعی به جنگلات پسته میروند و محصولات آن را جمعآوری میکنند.
باشندهگان بادغیس در حالی از باجگیری و زورگیری محصولات پسته از سوی طالبان شکایت میکنند که جنگجویان این گروه در زمان حکومت پیشین نیز محصولات جنگلات پستهلیق را جمعآوری میکردند.
