شماری از باشندهگان کابل از نبود تشنابهای عمومی و سیار در سطح شهر شکایت دارند و میگویند این مشکل به یکی از چالشهای جدی مردم تبدیل شده است. به گفته آنان، مسافران و افرادی که از ولسوالیها برای انجام امور خود به شهر میآیند، همچنان زنان، کودکان و سالمندان، بیش از دیگران از کمبود این امکانات رنج میبرند. در همین حال، شماری از داکتران هشدار میدهند که نبود تشنابهای عمومی تنها یک مشکل رفاهی نیست، بلکه یک چالش جدی صحی و بهداشتی است که میتواند سلامت فردی و عمومی را با خطر مواجه کرده و زمینه گسترش برخی بیماریها را فراهم کند.
عمر (مستعار) میگوید: «نبود تشنابهای عمومی مردم را با مشکلات زیادی روبهرو کرده است. زمانی که برای انجام کارهای روزمره به بازار یا ادارات مراجعه میکنیم و ساعتها بیرون از خانه مصروف هستیم، جایی مناسب برای رفع حاجت پیدا نمیشود. این مشکل بهویژه برای زنان، کودکان و سالمندان دشوارتر است، زیرا تحمل آن برای آنان آسان نیست و گاهی ناچار میشوند در شرایط نامناسب و در کنار سرکها نیاز خود را برطرف کنند.» به گفته او، مسافران و افرادی که از ولسوالیها برای انجام امور خود به شهر میآیند، بیش از دیگران از نبود تشنابهای عمومی رنج میبرند.
ارشاد احمد بارکزی، یکی دیگر از باشندهگان کابل، میگوید نبود تشنابهای سیار و عمومی در سطح شهر به یکی از مشکلات عمده مردم تبدیل شده است. او میگوید: «بسیاری از مردم با این مشکل دستوپنجه نرم میکنند. بهویژه در مناطق پررفتوآمد و مزدحم شهر کابل، از جمله دهافغانان، کوتهسنگی و لیسه مریم که روزانه شمار زیادی در آن رفتوآمد دارند، اما هیچ تشناب عمومی و یا سیار در دسترس نیست.» به گفته او، نبود این امکانات سبب شده است که برخی افراد در مکانهای نامناسب رفع حاجت کنند که این موضوع علاوه بر ایجاد آلودهگی محیطی، سبب آزار و ناراحتی شهروندان نیز میشود.
آقای بارکزی میافزاید: «از طالبان میخواهیم در نقاط مختلف و پرجمعیت شهر تشنابهای سیار و عمومی ایجاد کنند تا از یکسو مشکلات مردم کاهش یابد و از سوی دیگر، حرمت و کرامتی که خداوند به انسان داده حفظ شود.»
عزیز (مستعار)، یکی از داکتران در یکی از شفاخانههای دولتی میگوید نبود تشنابهای عمومی تنها یک مشکل رفاهی نیست، بلکه یک چالش جدی صحی و بهداشتی به شمار میرود که میتواند سلامت فردی و عمومی را با خطر مواجه کند. او میافزاید: «وقتی تشنابهای عمومی کافی و در دسترس وجود نداشته باشد، بسیاری از افراد ناچار میشوند ادرار یا مدفوع خود را برای مدت طولانی نگه دارند، از نوشیدن آب خودداری کنند یا در محیطهای غیرصحی رفع حاجت نمایند. این وضعیت میتواند سبب کمآبی بدن، عفونتهای مجاری ادراری، مشکلات کلیوی، یبوست و افزایش استرس شود.»
این باشنده کابل میافزاید که زنان، کودکان و سالمندان بیش از دیگران از نبود تشنابهای عمومی رنج میبرند. زنان با مشکلات بهداشتی و امنیتی، کودکان با افزایش خطر عفونتها و اختلال در تمرکز، و سالمندان با مشکلاتی چون بیاختیاری ادرار و دشواری در حفظ بهداشت شخصی روبهرو میشوند. او هشدار میدهد که نبود امکانات صحی مناسب میتواند زمینهساز گسترش بیماریهای ساری مانند وبا، تب محرقه، هپاتیت A، اسهالات عفونی و بیماریهای انگلی شود.
این داکتر تاکید میکند: «دسترسی به تشنابهای عمومی پاک و مصون نقش مهمی در حفظ سلامت جامعه، جلوگیری از بیماریها و تامین کرامت انسانی دارد و باید به عنوان یکی از نیازهای اساسی مورد توجه قرار بگیرد.»
سید محمد سلمانخیل، کارشناس محیط زیست، میگوید یکی از چالشهای رو به افزایش در زمینه حفاظت از محیط زیست، کمبود تشنابهای عمومی در شهرها است. او میافزاید: «اگر کابل را با بیش از هفت میلیون نفر جمعیت مثال بگیریم، شمار تشنابهای عمومی موجود بسیار اندک است. این موضوع سبب میشود برخی افراد در مکانهای عمومی رفع حاجت کنند که پیامدهای منفی زیستمحیطی و صحی به همراه دارد.» به گفته او، با گرم شدن هوا و وزش باد، آلودهگیهای ناشی از فضولات انسانی در محیط منتشر میشود و میتواند سلامت شهروندان را تهدید کند.
سلمانخیل میگوید: «در عین حال، این فضولات میتواند آبهای سطحی را آلوده سازد که استفاده از آن برای انسانها و حیوانات زیانبار است. همچنان این وضعیت به زیبایی شهری آسیب میرساند و چهره نامناسبی از فرهنگ و وضعیت بهداشتی یک منطقه را به نمایش میگذارد.»
این در حالی است که شماری از باشندهگان کابل چندی پیش در مصاحبه با روزنامه ۸صبح از عدم رعایت فرهنگ شهرنشینی در این شهر شکایت کرده بودند. به گفته آنان، برخی از افراد با فرهنگ، آداب و اصول زندهگی شهری آشنایی کافی ندارند.






