کمبود شدید آب و کاهش سطح آب‌های زیرزمینی زنده‌گی هزاران خانواده را در کابل با مشکلات جدی روبه‌رو کرده است. باشنده‌گان این شهر می‌گویند که ساعت‌های طولانی در انتظار آب نل می‌مانند یا مجبورند آب مورد نیاز خود را با هزینه‌های سنگین از تانکرها و فروشنده‌گان سیار تهیه کنند، در حالی‌که خود با فقر و بیکاری دست‌وپنجه نرم می‌کنند. آنان می‌گویند که بیشتر زنده‌گی مردم در صف انتظار تانکرها می‌گذرد و یا هم درآمد اندک‌شان صرف خرید آب از فروشنده‌گان سیار می‌شود. این در حالی است که گزارش‌های نهادهای معتبر بین‌المللی نیز نشان می‌دهد کاهش شدید سطح آب‌های زیرزمینی، برداشت فراتر از ظرفیت تغذیه و افت کیفیت آب، این شهر را در معرض یک بحران پایدار و بالقوه غیرقابل بازگشت قرار داده است.
زیبا، یکی از باشنده‌گان ناحیه ششم شهر کابل، می‌گوید چاه‌های آب در محل زنده‌گی‌شان مدت‌هاست خشک شده و آنان با کمبود شدید آب روبه‌رو هستند. به گفته او، هرچند در سال جاری میزان بارنده‌گی افزایش یافته است، اما مشکل کم‌آبی همچنان پابرجاست و تغییری در وضعیت دسترسی مردم به آب ایجاد نشده است.
این باشنده کابل می‌افزاید: «آب برای استفاده خانه از نل می‌خریم کیلووات ۶۵ افغانی که او هم آبش قابل استفاده نیست دیگر این‌که در یک هفته دوبار می‌آید که زمانش هم معلوم نیست این وقت‌ها خوب است، برق است در تابستان که گرمی است برق می‌آید آب نیست، آب می‌آید برق نیست. مشکلات زیاد داریم از لحاظ آب شاید یک روز شود که همین آب هم در دسترس نباشد.»
زیبا می‌گوید: «آب معدنی که پشت کوچه می‌آید، از همان آب روزانه لیتری ۲۰ افغانی می‌خریم و برای آشپزی و خوردن استفاده می‌کنیم. این شرکت‌ها هم برخی‌های‌شان آب خوب دارند و برخی‌های‌شان آب‌شان خوب نیست و مزه آب کاملاً تغییر دارد. معلوم هم نیست که با چی تصفیه می‌شود. خیلی خوب است که به‌جای حفر چاه‌های آب زیاد، یک سیستم منظم برای آب کابل جور شود تا مردم از مشکلاتی که دارند رهایی یابند. باغچه داشتیم که هرچه کشت می‌کردیم، حالا درخت‌های میوه‌ای که داشتیم کاملاً خشک شده‌اند. همسایه‌های ما در کوچه یک شرکت نل آب زده‌اند و از جاهای خیلی دور برای بردن آب می‌آیند. اطفال خردسال بشکه‌های کلان را می‌برند؛ یک‌رقم بار کمبود آب بیشتر به دوش آن‌ها است.»
حکمت‌الله، باشنده ناحیه هفتم شهر کابل، می‌گوید: «در نل‌های شهری در ۲۴ ساعت فقط یک ساعت آب می‌آید و آن هم بسیار کم است؛ به‌گونه‌ای که حتا در ۱۰ دقیقه نمی‌توان یک بشکه را پر کرد. این آب هم شور است و هم گرد و خاک با خود دارد؛ بنابراین قابل خوردن یا استفاده در پخت‌وپز نیست. پولدار و فقیر هر دو مجبور هستند آب معدنی بخرند. اکثریت مردم که وضعیت اقتصادی بدی دارند، همان آب را جوش می‌دهند و استفاده می‌کنند. با وجودی که آب شهری برای مدت کوتاهی می‌آید، اما بل آب بیشتر می‌آید. این مشکل بیشتر در مناطق هموار وجود دارد، اما در کوه‌ها و تپه‌ها که مردم زنده‌گی می‌کنند، ممکن است هفته‌ای یک روز و آن هم برای چند ساعت محدود آب بیاید. به همین دلیل، آنان آب مورد نیاز خود را از تانکرها خریداری می‌کنند.»
این باشنده کابل می‌افزاید: «پرداخت پول آب معدنی و آب تانکر یک مصرف اضافی دیگر است که بر دوش فقرا تحمیل شده است. بسیاری از خانواده‌ها از کرایه خانه قرضدار می‌مانند، اما مجبور هستند برای زنده ماندن پول آب بدهند. در اکثریت جاها، آب بوی می‌دهد.»
از طرف دیگر، هزینه تهیه آب نیز برای خانواده‌های کم‌درآمد سنگین است. برخی خانواده‌ها مجبورند بخشی از درآمد روزانه خود را برای خرید آب مصرف کنند.
حیا (مستعار)، یکی از باشنده‌گان ناحیه یازدهم شهر کابل، از کمبود آب شکایت دارد. او می‌گوید که ماهانه بیش از هفت‌هزار افغانی را برای خرید آب هزینه می‌کنند.
این بانو می‌افزاید: «عمق چاه ۱۸۰ متر بود، با آن هم سال گذشته به‌دلیل پایین آمدن سطح آب مجبور شدیم مقدار نل را افزایش بدهیم، اما امسال باز هم با مشکل مشابه روبه‌رو هستیم. نزدیک به دوماه است که آب نداریم روزانه ۵۰ افغانی آب معدنی و هر دو روز یک‌بار ۲۰۰ افغانی آب تانکر می‌گیریم که در یک ماه بیش از ۷ هزار افغانی می‌شود.»
حیا تاکید می‌کند: «حتا اگر آب هم باشد، قابل نوشیدن نیست؛ نه آب نل شهری و نه آب چاه، با وجود عمق بسیار زیاد، طعم یا مزه خوبی ندارد. آب نل شهری هیچ قابل استفاده نیست، چون در سال‌های قبل هم شاهد ناپاکی آن بودیم و حالا نیز وقتی برای نوشیدن یا چای استفاده می‌کنیم، رنگ آن خیلی تیره می‌شود و یا روی آن یک نوع قشر ایجاد می‌شود.»
مقدس، باشنده ساحه سرای شمالی کابل، نیز مانند حیا کمبود آب در سطح شهر کابل را نگران‌کننده می‌خواند. او می‌افزاید که در حال حاضر در کنار سایر مشکلات، نبود آب به یکی از جدی‌ترین مشکلات شب و روز آنان تبدیل شده است. او بیان می‌کند: « د در ساختمانی که ما زندگی می‌کنیم، بیش از ۱۰ خانواده سکونت دارند و همه آب خریداری می‌کنند. به‌دلیل افزایش کرایه خانه، نمی‌توانیم از این خانه کوچ کنیم. در حال حاضر، ما برای دو اتاق با امکانات بسیار ابتدایی، ماهانه شش هزار افغانی کرایه می‌پردازیم و روزانه ۲۰۰ افغانی را نیز برای خرید آب هزینه می‌کنیم.»
زهره، یکی دیگری از باشنده‌گان این ساحه، نیز می‌گوید که بیش از یک سال است در ساختمانی که در آن زنده‌گی می‌کنند آب ندارند و چاه آب آنان خشک شده است. او می‌افزاید: «من در منزل پنجم زنده‌گی می‌کنم و کودکان زیر پنج سال دارم، برایم بسیار مشکل است. مجبور هستم خودم آب بگیرم و ان را تا پنج منزل انتقال دهم. گاهی مجبور می‌شوم تنها آب معدنی برای نوشیدن تهیه کنم. برای رخت‌شویی یا شست‌وشوی فرش … به خانه مادرم می‌روم.»
حسیبا باشنده ناحیه چهارم شهر کابل است می‌گوید: «فعلاً که همه ما در جریان هستیم، کابل با کمبود آب مواجه شده است، به‌ویژه در مناطق پرنفوس. خانه ما در چهاراهی شهید است و ما چهار فامیل هستیم. آب نل شهری هفته‌ای یک‌بار می‌آید و آن هم در صورتی که برق باشد، می‌توانیم آب بگیریم. وقتی برق نباشد، با مشکلات زیادی مواجه می‌شویم. اگر بخواهیم آب بخریم، در یک هفته بیش از ۱۰۰۰ افغانی برای آب مصرف می‌کنیم و باز هم کفایت نمی‌کند، چون تعداد ما زیاد است.»
این باشنده ناحیه چهارم می افزاید: «تانکرهای آب هم به سختی آب می‌آورند، چون وقتی با آن‌ها تماس می‌گیریم می‌گویند با کم‌تر از ۱۰۰۰ افغانی در ساحه شما نمی‌آییم، زیرا راه دور است و کوچه‌ها به‌درستی قیر نشده‌اند. به همین دلیل نمی‌آیند. این تنها مشکل ما نیست، بلکه مشکل هزاران فامیل دیگر نیز است که با کمبود آب مواجه هستند. به امید این‌که یک روز این مشکل همه ملت ما حل شود.»
براساس یک مطالعه منتشرشده در ژورنال Environmental Earth Sciences، سطح آب در بخش‌های شهری کابل از اوایل دهه ۲۰۰۰ میلادی به‌طور قابل توجهی کاهش یافته و در برخی مناطق سالانه تا چند متر افت داشته است. این روند به‌ویژه در مناطق شهری به‌دلیل برداشت بیشتر آب در منطقه‌ای با تغذیه (Recharge) محدود تشدید شده است.
یک مطالعه دیگر این نهاد نیز نشان می‌دهد که کیفیت آب‌های زیرزمینی کابل به‌طور قابل توجهی رو به کاهش است و این آب‌ها به‌دلیل نفوذ فاضلاب شهری و سایر آلوده‌گی‌ها در بسیاری از مناطق برای نوشیدن نامناسب شده یا نیازمند تصفیه جدی هستند.
یافته‌های ژورنال‌های Environmental Earth Sciences و Sustainable Water Resources Management نشان می‌دهد که رشد سریع جمعیت کابل، گسترش بدون برنامه شهرنشینی و افزایش استفاده از چاه‌های عمیق باعث شده است میزان برداشت آب زیرزمینی از ظرفیت تغذیه طبیعی سفره‌ها فراتر رود. این مطالعات همچنین بیان می‌کنند که در نتیجه این فشار فزاینده، تعادل میان تغذیه و برداشت آب زیرزمینی در کابل به‌هم خورده و افت سطح آب در بسیاری از مناطق شهری تشدید شده است.
همچنین روزنامه گاردین پیش‌تر گزارش داده است که کابل در آستانه یک بحران جدی و بالقوه غیرقابل بازگشت آب قرار دارد. براساس یافته‌های این گزارش، سطح آب‌های زیرزمینی در این شهر در دهه اخیر حدود ۲۰ تا ۳۰ متر کاهش یافته و میزان برداشت آب به‌طور قابل توجهی از ظرفیت تغذیه طبیعی سفره‌های زیرزمینی فراتر رفته است. در این گزارش آمده است که این وضعیت باعث خشک شدن بسیاری از چاه‌ها و افزایش وابسته‌گی مردم به منابع ناپایدار آب شده و اگر این روند ادامه یابد، کابل ممکن است در آینده نزدیک با یک بحران گسترده و غیرقابل جبران کم‌آبی مواجه شود.
