نشر ویدیوی اعتراف اجباری یک دختر پسرانه‌پوش توسط طالبان با موج گسترده‌ای از واکنش‌ها مواجه شده است. مقام‌های ارشد حکومت پیشین، فعالان مدنی و کاربران شبکه‌های اجتماعی این اقدام طالبان را محکوم کرده و تأکید دارند که این گروه خود زمانی لباس زنانه می‌پوشیدند تا انتحاری کنند، اما اکنون که دختران از سر ناچاری و اجبار لباس مردانه می‌پوشند تا بتوانند کار کنند، بازداشت و مجازات می‌شوند. به گفته آنان، این دختر به‌دلیل تحمیل فقر و اعمال محدودیت‌های گسترده طالبان، برای پیدا کردن لقمه نانی برای خود و خانواده‌اش لباس مردانه به تن کرده است. آنان تأکید می‌کنند که این گروه به‌جای رفع ممنوعیت‌ها علیه زنان، با رفتار خود به کرامت انسانی او لطمه زده و او را در فضای عمومی تحقیر، توهین و تشهیر کرده‌اند.
این کودک در ویدیویی که از او منتشر شده، در اعتراف اجباری خود می‌گوید که مجبور شده برای محافظت از خواهرانش لباس مردانه بپوشد تا بتواند کار کند. او در این نوار تصویری می‌افزاید که از سه سال پیش در ازای هفت هزار افغانی و سپس ۱۰ هزار افغانی در یک رستوران کار می‌کرد تا این‌که توسط طالبان بازداشت شد.
هرچند زمان و مکان دقیق ضبط این ویدیو مشخص نیست، اما صدای مردی که از دختر پسرانه‌پوش درباره هویت، محل زنده‌گی و خانواده‌اش می‌پرسد، شنیده می‌شود و هردو به زبان پشتو صحبت می‌کنند. این مرد از دختر می‌پرسد: «پسر هستی یا دختر؟» و او در پاسخ می‌گوید که دختر است و به‌دلیل اجبار لباس پسرانه پوشیده تا مسوولیت سرپرستی خانواده خود را به دوش بگیرد.
مردی که از دختر پسرانه‌پوش اعتراف اجباری می‌گیرد، از او درباره محل کار، مدت زمان کارش در آنجا، صاحب‌کار و میزان دست‌مزدش سوال می‌کند. دختر در پاسخ می‌گوید که از سه سال پیش در یک رستوران کار می‌کند. در سال‌های ابتدایی، دست‌مزد او هفت هزار افغانی بوده و از هشت ماه یا یک سال گذشته، مبلغ ۱۰ هزار افغانی حقوق دریافت کرده است.
این کودک در اعتراف اجباری خود نامش را «نوریه» و نام پدرش را محمد گل می‌گوید و تصریح می‌کند که از ولایت غور است. او در این ویدیو تأیید می‌کند که در روستای زرغون، ولسوالی نادعلی، ولایت هلمند زنده‌گی می‌کند و پس از فوت پدرش، مجبور شده لباس مردانه بپوشد و برای تأمین نفقه خانواده‌اش کار کند.
واکنش‌ها به اعتراف اجباری نوریه
رحمت‌الله نبیل، رییس عمومی امنیت ملی حکومت سابق افغانستان، در واکنش به اعتراف اجباری نوریه نوشته است: «نگاه کنید به تفاوت تفسیر دین: طالبان برای خود این حق قایل بودند که لباس‌های زنان را بپوشند و انسان‌ها را بکشند؛ اما یک دختر تنها به‌خاطر حفظ زنده‌گی خانواده‌اش مجبور است که لباس مردانه بپوشد. یکی برای گرفتن زنده‌گی، دیگری برای حفظ زنده‌گی؛ در منطق آن‌ها [طالبان]، این عمل [انتحاری با لباس زنانه] مجاز و آن عمل [لباس پسرانه برای پیدا کردن نان] ممنوع شناخته شد.»
فضل احمد معنوی، وزیر عدلیه حکومت پیشین، در واکنش نوشته است: «آه وطن آه! واقعه‌ای دیدم که اشک هر صاحب وجدانی را جاری می‌سازد و غصه را در گلو می‌فشارد. دختری، تنها برای کسب رزق حلال و دست‌گیری از خانواده‌ای فقیر، از سر ناگزیری لباس پسرانه پوشید؛ چرا که در نظام طالبانی، کار زن در فضای عمومی جرم پنداشته می‌شود. اما به‌جای آنکه دستش گرفته شود، شناسایی شد، بازداشت گردید، با خشونت و عنف با او رفتار شد، تحقیر و تشهیر گردید و ویدیوی اهانت‌آمیزش را در برابر دیده‌گان مردم نشر کردند.»
گلچهره یفتلی، یکی از فعالان حقوق زن، با نشر تصویر این دختر نوشته است: «این تصویر فریاد یک جرم است: دختری که مجبور شده بیش از سه سال هویت زنانه خود را پنهان کند تا تحت رژیم تروریستی و زن‌ستیز طالبان کار کند و خانواده‌ای که مرد ندارد، گرسنه نماند. با اخراج زنان از آموزش، کار و زنده‌گی عمومی، طالبان آنان را به سایه‌ها رانده و حق زنده‌گی با کرامت انسانی را از آن‌ها گرفته‌اند.» او نوشته است: «فقهای بزرگ اسلام تصریح کرده‌اند که ضرورت‌ها، «محظورات را مباح می‌سازند.» و امام ابو حنیفه تأکید دارد که در فقه، حفظ جان، آبرو و معیشت انسان بر ظواهر خشک مقدم است.
حسیب ولوالجی، یکی از کاربران، نوشته است: «این روایت تنها داستان رنج یک دختر نیست؛ آینه‌ای از نظامی است که فقر و محدودیت را بر زنده‌گی زنان تحمیل کرده است. وقتی دختری برای زنده نگه‌داشتن خانواده‌اش ناچار شود هویت خود را پنهان کند، این دیگر یک انتخاب فردی نیست، بلکه نتیجه ساختارهای سیاسی و اجتماعی است که فرصت نفس کشیدن را از نیمی از جامعه گرفته است.»
همزمان شهروندان کشور در سراسر جهان با بازنشر ویدیوهای این دختر ۱۳ ساله، او را قهرمان نامیده و تأکید کرده‌اند که نوریه باید شناخته و ستایش شود. شماری دیگر پرسیده‌اند که لابی‌گران طالبان چه پاسخی به وضعیت تکان‌دهنده و دردناک دختران دارند. همچنین بسیاری بر این باورند که باید به شجاعت و غیرت نوریه احترام گذاشت، چرا که او در شرایط دشوار ایستاده و برای تأمین زنده‌گی خانواده‌اش کار کرده است.
پسرانه‌پوشی دختران در دوران نخست سلطه طالبان نیز در افغانستان رایج بود. دختران برای فرار از محدودیت‌های طالبان، پوشش خود را تغییر می‌دادند تا بتوانند به مکتب بروند، کار کنند و در اجتماع حضور داشته باشند. با بازگشت دوباره این گروه به قدرت، بار دیگر شماری از دختران مجبور شده‌اند لباس مردانه بپوشند تا برای امرار معاش خانواده‌های خود کار کنند.
برخی از کاربران شبکه‌های اجتماعی با بازنشر بخش‌هایی از فیلم «اسامه» به کارگردانی صدیق برمک، که داستان زنده‌گی یک دختر پسرانه‌پوش را روایت می‌کند، تأکید کرده‌اند که شجاعت و جسارت نوریه سزاوار ستایش است.
فلم «اسامه» در سال ۲۰۰۳ درباره رژیم نخست طالبان ساخته شد و داستان آن زنده‌گی دختری را روایت می‌کند که در دوران حاکمیت اول طالبان ناچار می‌شود با لباس و ظاهر پسرانه وارد جامعه شود و در برابر محرومیت و حذف از اجتماع مقاومت کند. صدیق برمک در آن زمان گفته بود: «اسامه یک تراژدی واقعی در دورانی است که هیچ‌کس حق تصمیم‌گیری برای خود نداشت.»
این در حالی است که طالبان طی بیش از چهار سال گذشته محدودیت‌های گسترده‌ای علیه زنان و دختران وضع کرده‌اند. در حال حاضر، دختران بالاتر از صنف ششم اجازه رفتن به مکتب را ندارند و زنان و دختران از حق تحصیل، کار، سفر، ورزش، حضور در قدرت و سیاست و دیگر عرصه‌های زنده‌گی جمعی محروم شده‌اند. نهادهای حقوق بشری و فعالان زن، این اقدامات طالبان را مصداق روشن آپارتاید جنسیتی توصیف کرده و خواهان به رسمیت شناختن آن شده‌اند.
