کشته شدن سه گردشگر خارجی و سه شهروند افغانستان در بامیان، واکنشهای گسترده داخلی و بینالمللی را برانگیخته است. امریکا، بریتانیا، اتحادیه اروپا، جاپان، ایران و یوناما نسبت به این اقدام ابراز نگرانی کردهاند. بریتانیا از شهروندانش خواسته که از سفر به افغانستان خودداری کنند. وزارت داخله طالبان نیز تایید کرده که در تیراندازی افراد مسلح ناشناس در مرکز بامیان، شش تن به شمول سه خارجی کشته و هفت تن دیگر به شمول چهار گردشگر خارجی که دو تن آنان زن هستند، زخمی شدهاند. برخی از مقامهای حکومت پیشین این حادثه را نکوهش کردهاند. معاون اول ریاست جمهوری پیشین گفته کسانی که جنگجویان طالبان را محافظ خود تعیین میکنند، باید منتظر چنین وضعیتی باشند. در همین حال، برخی از باشندهگان مرکز بامیان میگویند که طالبان پس از این رویداد بسیاری از غیرنظامیان را لتوکوب کرده و به اتهام ناحق بازداشت کردهاند. به گفته آنان، عامل اصلی رویداد افراد وابسته به طالبان هستند.
منابع محلی از بامیان به روزنامه ۸صبح گفتهاند که حوالی ساعت ۰۶:۰۰ بعد از ظهر به وقت محلی در بازار مرکز بامیان بالای گردشگران خارجی تیراندازی شد. به گفته منابع، در این رویداد سه شهروند اسپانیایی کشته و یک تن دیگر آنان زخمی شده است. طبق اطلاعات منابع، سه شهروند افغانستان نیز از قربانیان این رویداد هستند.
همچنان یک ویدیو در شبکههای اجتماعی منتشر شده که نشان میدهد دو تن در آمبولانس شفاخانه ولایتی بامیان انداخته میشوند و افراد در محل حادثه تجمع کردهاند.
براساس اطلاعات منتشرشده، یک شهروند استرالیا، یک شهروند ناروی، یک شهروند لیتوانیا و یک شهروند اسپانیا در این رویداد زخمی شدهاند. همچنان سه شهروند افغانستان که ظاهرا همکاران این گردشگران خارجی بودهاند، شامل زخمیان این رویداد هستند.
در همین حال عبدالمتین قانع، سخنگوی وزارت داخله طالبان، روز گذشته تایید کرده که در حمله مسلحانه بر گردشگران خارجی در بامیان شش تن کشته شدهاند. به گفته او، در این رویداد سه گردشگر اسپانیایی و سه شهروند افغانستان کشته شدهاند. او گفته که هفت تن به اتهام دست داشتن در این حادثه بازداشت شدهاند.
مسوولیت این حمله را تا زمان تهیه این گزارش، هیچ گروه یا فردی برعهده نگرفته، اما المرصاد، رسانه وابسته به طالبان، ادعا کرده که این حمله توسط یک سازمان استخبارات خارجی طراحی و اجرا شده است. براساس ادعای المرصاد، این سازمان استخباراتی سابقه انجام ایندست ترورها را در افغانستان دارد.
از سوی دیگر شماری از باشندهگان مرکز بامیان میگویند که طالبان پس از وقوع این حادثه خانهها مردم را تلاش کرده و در جریان تلاشی خانهبهخانه باشندهگان محل را لتوکوب و شکنجه کردهاند. براساس ادعای باشندهگان، طالبان برخی از افراد را بدون هیچ سند و ثبوتی بازداشت و متهم به دست داشتن در این حمله کردهاند.
یکی از باشندهگان بامیان که نمیخواهد نامش در گزارش ذکر شود، میگوید: «در نظام طالبها پرسان نیست. اکثریت طالبها آرزوی کشتن خارجی را دارند. شاید این بار هم افراد خودشان گردشگران خارجی را کشته باشند، چون کسی دیگر سلاح ندارد و از ترس طالب کسی که نفس کشیده نمیتواند، چگونه با سلاح میگردد؟ معلومدار است که کار خودشان است.»
در همین حال، پدرو سانچز، نخستوزیر اسپانیا، در پستی در شبکههای اجتماعی نوشته که از خبر قتل گردشگران اسپانیایی در افغانستان شوکه شده است. او با ابراز همدردی با خانوادهها و دوستان قربانیان، افزوده است که وضعیت را از نزدیک دنبال میکند. وزارت خارجه اسپانیا هم گفته که یک شهروند دیگر این کشور در بامیان زخمی شده است.
قتل گردشگران خارجی در بامیان با واکنشهای داخلی و جهانی نیز مواجه شده است. حامد کرزی، رییس جمهور سابق افغانستان، این حمله را «تروریستی» خوانده و محکوم کرده است.
امرالله صالح، معاون ریاست جمهوری پیشین افغانستان، در صفحه ایکس خود نوشته است: «وقتی یک دسته تروریست [نیروهای امنیتی طالبان] بهعنوان محافظ گردشگران بینالمللی موظف شدهاند، انتظار چنین رویداد ترسناکی میرود.»
همچنان شماری از کشورهای خارجی به شمول امریکا، اتحادیه اروپا و بریتانیا این حادثه را محکوم کرده و با خانوادههای قربانیان و مجروحان این رویداد ابراز همدردی کردهاند.
توماس وست، نماینده ویژه امریکا برای افغانستان، در صفحه اجتماعی ایکس در واکنش به این حادثه نوشته است: «ایالات متحده از تیراندازی در بامیان که در آن افغانهای غیرنظامی و شهروندان خارجی کشته و زخمی شدند، عمیقا متاثر است و خشونت راه حل نیست.»
ناصر کنعانی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، کشته شدن گردشگران خارجی در بامیان را «اقدام تروریستی» خوانده است.
سفارت جاپان در کابل نیز حمله بر گردشگران خارجی در بامیان را بهشدت نکوهش کرده است. این سفارت با ابراز همدردی با خانوادههای قربانیان حادثه، تاکید کرده است که خشونت باید فورا متوقف شود.
دفتر هیات معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) نیز این حمله را تروریستی خوانده است. یوناما گفته که عمیقا از این حمله شوکه و وحشتزده شده است. این نهاد افزوده که در حال ارایه کمک به قربانیان این رویداد است.
شماری از باشندهگان بامیان میگویند که این رویداد نباید تکرار شود. آنان تاکید میورزند که جلو این حوادث باید بهصورت جدی گرفته شود و طالبان محلی نباید از این مسوولیت شانه خالی کنند.
برخی از باشندهگان محل که از لتوکوب طالبان ترسیدهاند، بدون ذکر هویت خود میگویند که طالبان نباید مسوولیت خود را بر دوش دیگران بیندازند. به گفته آنان، طالبان خارجیها را تشویق میکنند که به افغانستان بیایند و وضعیت را گل و گلزار نشان بدهند.
همچنان برخی از کاربران شبکههای اجتماعی حمله مسلحانه بر گردشگران خارجی در ولایت بامیان را نگرانکننده توصیف کردهاند. آنان گفتهاند که ادعای طالبان مبنی بر تامین امنیت سرتاسری در افغانستان «دروغی» بیش نیست.
رضا جعفری، یکی از کاربران در صفحه شبکه اجتماعی ایکس نوشته است: «بامیان امنترین ولایت افغانستان در ۲۰ سال پسین بود، اما این رویداد نشان میدهد که وضعیت امنیتی کشور رو به وخامت است و خطر جنگ داخلی و گسترش فعالیت تروریسم جهانی جدیتری میگردد.»
کاربران زیادی گفتهاند که طالبان در رسانهها ادعای تامین میکنند، اما گردشگران خارجی و شهروندان کشور باید به این گروه اطمینان نداشته باشند. به گفته آنان، گروهی که بیش از ۲۰ سال مردم را به اتهام همکاری با خارجیها کشته باشد، خارجیان را در قلمرو خود زنده نخواهد گذاشت.
گفتنی است که این جدیترین و خطرناکترین حمله بعد از تسلط طالبان بر جان گردشگران خارجی در افغانستان است. پیش از این، طالبان بسیاری از یوتیوبران خارجی را به افغانستان دعوت کرده و زمینه سفر آنان به شهرهای مختلف کشور را مساعد ساختهاند تا در رسانهها و اذهان عامه جهان نشان بدهند که طالبان مخالف آزادی بیان نیستند.






