نورستانده اۉلیملی سوو تاشقینی؛ لایگه کۉمیلگن شهر و کوتهیاتگن عایلهلر
نورستان ولایتینینگ مرکزی پارون شهریده یوز بېرگن اۉلیملی سوو تاشقینی کتّه انسانی و مادّی تلفاتلرگه سبب بۉلدی. دوشنبه کونی صادر بۉلگن اوشبو طبیعی آفت شهرنینگ اَیریم قِسملرینی لای و ویرانهلر آستیده قالدیردی همده بیر قنچه اویلر، دوکانلر، مهمانخانهلر و ترانسپورت واسطهلرینی ویران قیلدی. طالبان حاضرگچه اوشبو حادثهده ۲۳ کیشی جان بېرگنی، قریب ۸۰ کیشی یرهلنگنی و ینه ۱۰۰ گه یقین کیشی بېدرَک یۉقالگنینی معلوم قیلگن. بېدرَک یۉقالگنلرنی تاپیش بۉییچه قیدیروو-قوتقروو ایشلری دوام اېتهیاتگن بیر پیتده، حادثه جاییدن ترقهلگن صورتلر ویرانهگرچیلیک کۉلمینی و اهالی اۉز یقینلرینی ایزلهیاتگنینی کۉرسهتماقده. خلقارا تشکیلاتلر هم قیغوداشلیک بیلدیریب، اوشبو حادثهدن جبرلنگنلرنی قۉللب-قوّتلهگن.
دوشنبه کونی ویرانکار سوو تاشقینی نورستان ولایتینینگ مرکزی پارون شهرینی قمرهب آلیب، کتّه انسانی تلفات و اولکن مادّی ضرر یېتکزدی. طالباننینگ اَیتیشیچه، اوشبو حادثهده ۲۳ کیشی جان بېرگن، قریب ۸۰ کیشی یرهلنگن و ینه ۱۰۰ گه یقین کیشی بېدرَک یۉقالگن.
طالباننینگ طبیعی آفتلرگه قرشی کورهشگه تیّارگرلیک باشقرمهسی سۉزلاوچیسی اۉرینباسری تاجمحمد همت، اۉتگن کون ۱۵ نفر جسدی ویرانهلر و لای آستیدن چیقریب آلینگنینی، قیدیروو-قوتقروو ایشلری اېسه هنوز دوام اېتهیاتگنینی اَیتگن. اونینگ سۉزلریگه کۉره، سېل یېتّی اوینی تۉلیق، ینه ۲۳ اوینی اېسه قسماً ویران قیلگن.
طالبان بو سۉزلاوچیسی، شونینگدېک، ۷۰ ته دوکان، ۴۰ ته یېنگیل و آغیر موتر همده ۱۱ ته مهمانخانه هم تۉلیق یاکه قسماً ضرر کۉرگنینی اَیتگن. او اوشبو رقملر دستلبکی اېکنینی و قیدیروو همده ضررلرنی بهالش ایشلری دوام اېتیشی بیلن قربانلر سانی و ضرر مقداری آرتیشی احتمالی بارلیگینی تأکیدلهگن.
نورستان مرکزیدهگی سوو تاشقینیگه عاید ترقهتیلگن صورتلر دریا بۉییدهگی دوکانلر و بنالر تۉلیق ویران بۉلگنینی همده اهالی لای ایچیده بېدرَک یۉقالگنلرنی، جملهدن شهر حاکمینی ایزلهیاتگنینی کۉرسهتماقده.
پارون اهالیسی سوو تاشقینی «حاکمیت بناسی، مهمانخانهلر و اۉنلب دوکانلرنی» بوتونلهی یۉق قیلگنی همده شهرنینگ اَیریم قِسملریده اولکن خرسنگ تاشلرنی قالدیرگنینی اَیتگن. محلی ویدیولرده آدملر لای اوستیده تورگنی، ینه بیر گروه اېسه تاشقین دریالر بۉییده تۉپلنگنی کۉرینهدی.
اروپا اتفاقی اوشبو حادثهگه مناسبت بیلدیریب شوندهی دېگن: «پارونده یوز بېرگن ویرانکار تاشقینلردن سۉنگ، فکر و دعالریمیز نورستان خلقی بیلن. یقینلرینی یۉقاتگن عایلهلرگه چوقور همدردلیک بیلدیرهمیز و برچه جبرلنگنلر بیلن بیردممیز. بېدرَک یۉقالگنلر تېز آرهده تاپیلیشیگه امید قیلهمیز همده قوتقروو گروهلریگه کوچ و موفقیت تیلهیمیز.»
شونینگدېک، بریتانیانینگ افغانستان بۉییچه مخصوص وکیلی ریچارد لېندسی شوندهی دېگن: «افغانستاننینگ نورستان ولایتیده یوز بېرگن ویرانکار تاشقینلر عاقبتیده کۉپلب آدملر جان بېرگنی و ینه کۉپلب کیشیلر بېدرَک یۉقالگنی حقیدهگی خبرنی چوقور قیغو بیلن قبول قیلدیک. بیز جبرلنگنلر، اولرنینگ عایلهلری و قیدیروو-قوتقروو ایشلرینی آلیب بارهیاتگن قوتقروو کوچلریگه همدردلیک بیلدیرهمیز.»
یونیسف افغانستان شرقیده، اینیقسه نورستان ولایتینینگ پارون حدودیده یوز بېرگن تۉستدن کېلگن تاشقینلر انسانی تلفاتلر و کتّه مادّی ضرر کېلتیریب چیقرگنینی معلوم قیلگن. اوشبو تشکیلات قربانلر عایلهلریگه همدردلیک بیلدیریب، اونینگ همکارلری واقعه جاییده اېکنینی و جبرلنگنلرگه مخصوص یاردمی همده شاشیلینچ طبی خدمت کۉرسهتیش اوچون دله شفاخانهسینی ایشگه توشیرهیاتگنینی اعلان قیلگن. یونیسف جبرلنگنلرنی قۉللب-قوّتلش و اولرنینگ شاشیلینچ احتیاجلرینی قاندیریش اوچون منطقهدهگی انسانپرورلیک همکارلیک دوام اېتیشینی تأکیدلهگن.
عینی پیتده، خلقارا مهاجرت تشکیلاتی کوچلی سوو تاشقینی نورستاندهگی محلی اهالیگه ضرر یېتکزگنی، آدملر هلاک بۉلیشیگه، بیر قنچه کیشیلرنینگ یرهلنیشیگه همده اویلر، انشااتلر و اېکینچیلیک یېرلریگه ضرر یېتکزگنینی بیلدیرگن. تشکیلاتنینگ قۉشیمچه قیلیشیچه، قیدیروو-قوتقروو ایشلری دوام اېتهیاتگن بیر وقتده خلقارا مهاجرت تشکیلاتی (IOM) جماعهلری واقعه جاییده بۉلیب، جبرلنگنلرنینگ شاشیلینچ احتیاجلرینی انیقلش اوچون تېزکار و کۉپ ترماقلی بهالش ایشلرینی آلیب بارماقده.
بیرلشگن ملتلر تشکیلاتینینگ افغانستاندهگی انسانپرورلیک یاردملرنی موافقلشتیریش باشقرمهسی (اوچا) حساباتیده اَیتیلیشیچه، انسانی و مادّی تلفاتلردن تشقری، تۉرتته کۉپریک، یۉللرنینگ آلتی ته قِسمی، ۴۰۰ متر حمایه دېواری و ۴۵۰ متر سوغاریش کانالی هم ضرر کۉرگن. تخمیناً ۵۰ جریب (۱۰ هکتار) اېکینچیلیک یېری هم اوشبو سېل عاقبتیده ضرر کۉرگن. اوچا معلوماتیگه کۉره، سوو تأمیناتی ترماغیگه یېتگن ضرر طفیلی قریب مینگ عایله تازه ایچیملیک سوویدن محروم بۉلگن. شونینگدېک، ۲۵ ته موتر، ارّه اسکونهلری بیلن جهازلنگن ایکّیته نجّارلیک اوستاخانهسی، بیرته مسجد و بیرته خصوصی کلینیک هم ضرر کۉرگن یاکه بوتونلهی ویران بۉلگن.
اوچا ینه شونی معلوم قیلگن که ننگرهار ولایتینینگ تورخم حدودیده تۉستدن یوز بېرگن تاشقینلر پاکستاندن دېپورت قیلینگن اوچ نفر مهاجرنینگ هلاک بۉلیشیگه و ینه تۉقّیز کیشینینگ پاکستان تامانی چېگرهسیدهگی قَیتووچیلر ترانزیت کمپده یرهلنیشیگه سبب بۉلگن. حساباتگه کۉره، تاشقینلر، شونینگدېک، تورخم چېگره یۉلیدهگی قتناونی وقتینچه ایزدن چیقرگن همده «زیروپوینت» حدودیدهگی خصوصی دوکانلر و تیریکچیلیک قوریلمهسیگه ضرر یېتکزگن.
بیرلشگن ملتلر تشکیلاتینینگ افغانستاندهگی انسانپرورلیک یاردملرنی موافقلشتیریش باشقرمهسی (اوچا) ینه قۉشیمچه قیلیشیچه، لغمان ولایتینینگ علینگار تومنیده سېل اېکینچیلیک یېرلریگه و سوغاریش تیزیملریگه ضرر یېتکزگن. بیراق سۉنگگی حسابات اعلان قیلینگن وقتگه قدَر اوشبو تومندهگی تورر جایلرگه هېچ قندهی ضرر قید اېتیلمهگن.





