ژورنالیستلر مرکزی: اۉتگن بیر ییل دوامیده ژورنالیستلر اېرکینلیگی بوزیلیشی نینگ ۱۰۲ ته حالتی قید اېتیلگن
نیما
افغانستان ژورنالیستلر مرکزی افغانستان نینگ طالبان قۉلیگه قولهگنی نینگ بېشینچی ییللیگی مناسبتی بیلن اعلان قیلگن حساباتیده سۉنگگی ۱۲ آی دوامیده عامهوی اخبارات واسطهلری اېرکینلیگی بوزیلیشی نینگ ۱۰۲ ته حالتی قید اېتیلگنینی معلوم قیلدی و بو رقم طالبان حکمرانلیگی نینگ تۉرتینچی ییلیدهگی ۱۹۰ ته حالتگه نسبتاً کمهیگن بۉلسه-ده، یېتکرمه اېرکینلیگینی باستیریش نینگ ماهیتی و درجهسی پسهیمهگنینی بیلدیردی. حساباتگه کۉره، بو دورده ۱۵ نفر ژورنالیست و مېدیا خادیمی حبسگه آلینگن، کمیده ۲۹ ته یېتکرمه و مېدیا تشکیلاتی یاپیلگن یاکه اولر نینگ فعالیت یوریتیش رخصتنامهلری بېکار قیلینگن، اوچ نفر ژورنالیست و مېدیا فعالی اېسه بیر ییلدن آرتیق وقت دوامیده قماقده سقلنگن. شو بیلن بیرگه، تیریک موجوداتلر تصویرلرینی اېفیرگه اوزهتیش تعقیقی ۳۴ ولایتدن ۲۵ تهسیگه کېنگهیگن، تصویرلی رایورتاژلر تیارلش و ژورنالیستلرنینگ اخباراتگه کیریشیگه چېکلاولر، عیال ژورنالیستلرگه باسیم، یېتکرمه محتوالرینی سانسور قیلیش، حبسگه آلینگن ژورنالیستلر نینگ مجبوری اقرارلرینی اعلان قیلیش همده انترنت و مخابرات خدمتلرینی ایکّی کون دوامیده اوزیب قۉییش دوام اېتگن. اوشبو تشکیلات، شونینگدېک، طالبان محکمهلری نینگ جنایت کودېکسی و طالبان عدلیه وزیرلیگی نینگ، استخبارات باشقرمهسی همده طالبان نینگ امر باالمعروف وزیرلیگی بیلن بیر قطارده، یېتکرمهنی باستیریشدهگی رۉلی کوچهیگنینی تشویشلی دېب اتهگن و خلقارا همجمعیتیدن یېتکرمه اېرکینلیگینی تأمینلش اوچون طالبانگه باسیم اۉتکزیش همده مستقل یېتکرمه و خوف آستیدهگی ژورنالیستلرگه سیاسی، مالیوی و تخنیکی یاردمنی کوچهیتیریشنی سۉرهگن.
افغانستان ژورنالیستلر مرکزی افغانستان نینگ طالبان قۉلیگه قولهگنی نینگ بېشینچی ییللیگی مناسبتی بیلن ۱۰۰ دن آرتیق ژورنالیستلر و یېتکرمه اېرکینلیگی بوزیلیشی حالتی نینگ قید اېتیلگنی یېتکرمه اېرکینلیگینی قتّیق باستیریش جریانی دوام اېتهیاتگنینی و افغانستان «اخبارات قماقخانهسی»گه ایلنهیاتگنینی کۉرسهتیشینی ایتگن. اوشبو تشکیلاتگه کۉره، سانسور، تهدیدلر و اۉزباشیمچهلیک بیلن حبسگه آلیشلر مستقل آوازلرنی همان بۉغیب کېلماقده.
اوشبو یېتکرمهنی قۉللب-قوّتلاوچی تشکیلات طالبان حاکمیتگه کېلگنیدن بېری افغانستانده مېدیا فعالیتی اوچون محیط کېسکین چېکلنگنینی ایتگن. تشکیلات یېتکرمه اېرکینلیگی نینگ حالتی بۉییچه خلاصهلری ۱۴۰۴-ییل ۲۴-اسددن حاضرگچه بۉلگن دورگه تېگیشلی اېکنینی بیلدیرگن. حساباتگه کۉره، مملکتدهگی یېتکرمه اېرکینلیگی انقراضی چوقورلشگن و طالبان سۉز اېرکینلیگی همده یېتکرمه اېرکینلیگی اوچون موجود بۉلگن اېنگ کیچیک امکانیتنی هم یاپیشگه حرکت قیلگن.
حساباتگه کۉره، افغانستان ژورنالیستلر مرکزی سۉنگگی ۱۲ آی دوامیده یېتکرمه اېرکینلیگی بوزیلیشی نینگ کمیده ۱۰۲ ته حالتینی قید اېتگن. معلومات جهتدن بو رقم طالبان حکمرانلیگی نینگ تۉرتینچی ییلیده قید اېتیلگن ۱۹۰ ته حالتگه نسبتاً دېیرلی ایکّی برابر کمهیگن، بیراق باستیریش جریانی ماهیتاً نهفقط کمهیگن، بلکه باسیم و قطعی چېکلاولر کوچهیگن.
حساباتده طالبان حکمرانلیگی نینگ بېشینچی ییلیده یېتکرمه اېرکینلیگی نینگ حالتی همان کېسکین تشویشلی بۉلیب قالگنی ایتیلگن. بو حالت ژورنالیستلرنی حبسگه آلیش نینگ دوام اېتیشی، یېتکرمه نینگ یاپیلیشی، طالبان رژیمی تامانیدن کېنگ کۉلملی مېدیا چېکلاولریگه رعایه قیلمسلیکده عیبلنیب ژورنالیستلرگه تهدید قیلینیشی همده تیریک موجوداتلر تصویرلرینی یایینگه اوزهتیش تقیقی نینگ ینه بیر نېچه ولایتگه کېنگهییشی سببلی کۉپلب تېلېکنهللر فعالیتی نینگ تۉختهتیلیشینی اۉز ایچیگه آلگن.
افغانستان ژورنالیستلر مرکزی اۉتگن اسد آییدن حاضرگچه ۱۵ نفر ژورنالیست و مېدیا خادیمی نینگ حبسگه آلینگنینی قید اېتگن. حساباتگه کۉره، اوشبو معلوماتگه کیریتیلمهگن ینه اوچ نفر ژورنالیست و مېدیا فعالی بیر ییلدن آرتیق وقتدن بېری قماقده سقلنماقده.
اوشبو خلاصهلرگه کۉره، بو دورده کمیده ۲۹ ته یېتکرمه، مېدیا تشکیلاتی و ژونالیستلیک تشکیلاتی یاپیلگن یاکه اولر نینگ فعالیت یوریتیش رخصتنامهلری طالبان نینگ مېدیا سیاستیگه رعایه قیلمهگنلیک عیبی بیلن بېکار قیلینگن.
حسابات خلاصهلری شونی کۉرسهتهدیکی، تیریک موجوداتلر تصویرلرینی یایینگه اوزهتیش تقیقی بلخ، هرات، پکتیا، ارزگان و کاپیسا کبی ینه بېش ولایتده رسماً جاری اېتیلگهچ، اوشبو تعقیق ۱۴۰۳-ییلده باشلنگنیدن حاضرگچه مملکتدهگی جمعی ۳۴ ولایت نینگ ۲۵ تهسیده رسماً اعلان قیلینگن.
اوشبو تشکیلات نینگ ایتیشیچه، قریب ۴۰ ته وزیرلیک و اداره نینگ یریمیده تصویرلی راپورتاژلر تیارلش یاکه تصویرلی صحبتلر اۉتکزیشگه قۉییلگن چېکلاولر نینگ کېنگهییشی، شونینگدېک، اوشبو گروه نظارتیدهگی دولت ادارهلری خادملری نینگ سمرتفونلردن فایدهلنیشینی تقیقلش جریانی نینگ عملگه آشیریلیشی مملکتده ژورنالیستلر نینگ اخباراتگه کیریش امکانیتلریگه قۉییلگن چېکلاولرنی کوچهیتیرگن.
حساباتده یېتکرمهگه دستورلر مضمونی بارهسیدهگی باسیم کوچهیگنی و یېتکرمه طالبان تامانیدن معقوللنمهگن شخصلر بیلن صحبت اۉتکزیشدن واز کېچیشگه، شو بیلن بیرگه اوشبو گروه نینگ دستورلری یاکه ترغیبات خبرلرینی یایینگه اوزهتیشگه مجبور بۉلگنی ایتیلگن.
حساباتگه کۉره، کمیده بېشته یېتکرمه سیاسی، خوفسیزلیک و اجتماعی واقعهلرنی یاریتیشده یاکه موسیقی فان موجود دستورلرنی یایینگه اوزهتیشده طالبان استخباراتی و امر باالمعروف ادارهسی نینگ چېکلاوچی بویروقلریگه رعایه قیلمهگنی سببلی فعالیتینی تۉختهتیشگه مجبور بۉلگن.
حساباتده عیال ژورنالیستلرگه نسبتاً چېکلاولر کوچهیگنی و عیاللر آوازینی یایینگه اوزهتیش یاکه عیاللر اوچون مخصوص تیارلنگن کانتېنت سببلی یېتکرمهگه باسیم کوچهیگنی ایتیلگن. طالبان نینگ یوقاری مرتبهلی منصبدارلری مطبوعات انجمنلریده عیال ژورنالیستلر نینگ آوازی آچیقچهسیگه سانسور قیلینگن یاکه اولر نینگ اَیریم دستورلر و کنفراسلرده اشتراک اېتیشیگه تۉسقینلیک قیلینگن. تشکیلات نینگ ایتیشیچه، کمیده ایکّی رادیو عیاللر نینگ جانلی یایینده تېلفون آرقهلی باغلنیشی اوچون امکانیت یرهتگنی سببلی فعالیتینی تۉختهتیشگه مجبور بۉلگن.
افغانستان ژورنالیستلر مرکزی حبسگه آلینگن ژورنالیستلر نینگ مجبوری اقرارلرینی اعلان قیلیش ایلک بار اۉزیگه خاص طرزده عملگه آشیریلگنینی ایتگن. اوشبو تشکیلاتگه کۉره، طالبان استخبارات باشقرمهسی اوشبو گروه نینگ امر باالمعروف و نهی عن المنکر وزیرلیگی بیلن همکارلیکده حبسگه آلینگن اوچ نفر ژورنالیست و مېدیا فعالی نینگ مجبوری ویدېو اقرارلرینی اعلان قیلگن.
حساباتده مملکتده انترنت نینگ اوزیلیشی و مخابرات خدمتلری نینگ چېکلنیشی وقتینچهلیک بۉلیب، ایکّی کون دوام اېتگنیگه قرهمهی، آدملر اوچون کۉپلب معمالرنی یوزهگه کېلتیرگنی و یېتکرمه فعالیتی همده ژورنالیستلرنینگ ایشیگه جدّی تأثیر کۉرسهتگنی قید اېتیلگن.
حسابات نینگ باشقه بیر قِسمیده طالبان نینگ ناانیق و اوشبو گروه کۉزده توتگن جزالر نینگ دهشتلی حالتلرینی اۉز ایچیگه آلگن «محکمهلر نینگ جنایت نظامی»نی ایشلب چیقیشی و عملگه آشیریشی محکمهلرگه محکمهلرده کېنگ وکالتلر بېریشی تأکیدلنگن.
حساباتگه کۉره، اوشبو کود بېواسطه یېتکرمه حقیده سۉز یوریتمسه-ده، یېتکرمه و ژورنالیستلرنی قانونی تهدیدلر همده قماق کبی آغیر جزالر خوفی آستیده قالدیرهدی.
طالبان نینگ «محکمهلر نینگ جنایت نظامی» اوشبو گروه نینگ «امر باالمعروف و نهی عن المنکر قانونی» عملگه آشیریلگنیدن بیر ییل اۉتیب کوچگه کیرگن و فقرالرنی نظارت قیلیش همده باستیریش جریانی نینگ کوچهیگنینی کۉرسهتهدی. حساباتگه کۉره، امر باالمعروف و نهی عن المنکر قانونی قانونی طالبان نینگ محتسبلریگه یاکه اخلاقی و دینی پولیسگه فقرالر نینگ خطی-حرکتی، کییمی و تشقی کۉرینیشینی نظارت قیلیش، نیمه قیلیش و نیمه قیلمسلیک کېرهکلیگینی بېلگیلش، حتا آدملرنی حبسگه آلیش و جزالش بارهسیده کېنگ وکالتلر بېرهدی. ژورنالیستلر مرکزی نینگ ایتیشیچه، اوشبو قانون یېتکرمه و ژورنالیستلرنی، اینیقسه عیال ژورنالیستلرنی هم جدّی تهدید و خوف آستیده قالدیرگن.
حساباتده ینگی بیر باستیریش کوچ میدانگه قۉشیلگنی، شو بیلن بیرگه طالبان رژیمی توزیلمهسیده مېدیا و ژورنالیستلر ایشیگه مسوول بۉلگن اوشبو گروه نینگ اخبارات و مدنیت وزیرلیگی موقعی کېسکین چېتگه سوریلگن بیر پیتده، طالبان عدلیه وزیرلیگی استخبارات باشقرمهسی و اوشبو گروه نینگ امر باالمعروف و نهی عن المنکر وزیرلیگی بیلن بیر قطارده ینگی باستیریش کوچگه ایلنگنی ایتیلگن.
افغانستان ژورنالیستلر مرکزی ایتیشیچه، اېنگ سۉنگگی حالتده اوشبو وزیرلیک خصوصی تلویزیون کاناللردن بیرینی یاپگن، اونینگ مال-ملکینی مصادره قیلگن و اوشبو یېتکرمه نینگ ایکّی خادیمینی هم قماققه آلگن. تشکیلات نینگ ایتیشیچه، افغانستانده آهو اېرکینلیگی و مستقل فعالیتنی باستیریش جریانی کوچهییب بارهیاتگنینی حسابگه آلیب، افغانستان ژورنالیستلر مرکزی خلقارا همجمعیتی و اېرکین یېتکرمهنی قۉللب-قوّتلاوچی گلابهل تشکیلاتلردن افغانستانده یېتکرمه اېرکینلیگیگه رعایه اېتیلیشی اوچون طالبان رژیمیگه باسیم اۉتکزیشنی سۉرهیدی.
