با آنکه یک روز به سال نو مانده است، اما باشندگان بدخشان بهخاطر تجلیل با شکوه از سال نو، آمادگیهای سبزهکوبی و زمزمهی آهنگ سمنگ را میگیرند.
باشندگان مرکز و شماری از ولسوالیهای بدخشان، در روزهای نخست سال نو (نوروز) برعلاوهی اجرای رسم و رواجهای دیگر، آهنگ سمنک را زمزمه میکنند و با خوردن هفتمیوه، به مناطق سرسبز میروند.
نوروز، از زمان آغاز و تاکنون شهروندان افغانستان به اشکال مختلفی از این روز تجلیل میکنند.

مسوولان ریاست اطلاعات و فرهنگ بدخشان، میگویند که آنان همهساله هنرمندان محلی را در شهر فیضآباد دعوت میکند تا ترانههای بهار و آهنگ سمنک را یکجا با مردم این ولایت بخوانند.
محمدالدین خواهانی، رییس اطلاعات و فرهنگ این ولایت، به 8صبح گفت: «بهمنظور تشویق هنرمندان محلی و تقویه موسیقی محلی، همهساله با فرارسیدن نوروز از هنرمندان محلی دعوت میکنیم تا به شهر فیضآباد بیایند و آهنگهای را در وصف سمنک و بهار بخوانند.»
آقای خواهانی، میافزاید که تجلیل از نوروز در واقع زنده نگهداشتن میراثهایی است که اتحاد و همبستگی افغانها را نشان میدهد.
آغاز نو
با این حال، خواهانی میگوید که باشندگان بدخشان بهویژه جوانان، نوجوانان و کودکان در روز نوروز، لباسهای نو میپوشند و با این کار در حقیقت زندگی را با امیدهای نو دوباره آغاز میکنند.
بهگفتهی او، مردم بدخشان شب اول نوروز را با سمنک که از سنتهای دیرینهی این مردم بهشمار میرود به پایان میرسانند و دختران و پسران در روزهای اول و دوم نوروز به دشتها و تپهها سبزهکوبی میکنند.
او افزود: «سبزهکوبی توسط دختران و پسران جوان در دشتها و تپهها و همچنین راهاندازی برخی بازیهای محلی کودکان جزو بازیهای نوروزی در بدخشان بهشمار میرود که مردم با اجرای این مراسم به تجلیل از نوروز میپردازند.»
در همین حال، شماری از فرهنگیان مدعیاند که بدخشان از خواستگاه بزرگ نوروز میباشد و باشندگان این ولایت برای استقبال از نوروز حتا از تاریخ 15حوت آمادگی میگیرند و با شخم زدن زمینها توسط گاوها، نوروزی برپا میدارند و تا فرارسیدن سال نو مسابقههای بزکشی و برخی آمادگیهای دیگر نیز گرفته میشود.
غلامحیدر آتشپور، از فرهنگیان بدخشان گفت: «ولایت بدخشان بخشی از سرزمین آریانا است که از آغاز زندگی آریاییها تاکنون مردم این ولایت نوروز را جشن میگیرند. برگزاری جشن نوروز در طول زمانها متفاوت بوده است، مثلا پس از ظهور دین مبین اسلام، برخی سنتهای حاکم در جشن نوروز از بین رفت، اما برخی آنها چون مسابقات بزکشی، نیزهبازی و مراسم دیگری نوروزی هنوزهم رایجاند.»
شماری از اعضای جامعهی مدنی بدخشان نیز میگویند که باشندگان مرکز و ولسوالیهای این ولایت به طریقههای مختلفی از نوروز تجلیل میکنند.
سیدعمر باهر گفت: «در جریان سالهای گذشته، باشندگان این ولایت نوروز را بهشکل کلاسیک و با همان سنتهای قدیم تجلیل میکردند. مردم این ولایت لباسهای نو و سمنک تهیه میکردند. شماری از باشندگان این ولایت بهخاطر مبارک گفتن سال نو، به خانههای بستگان و دوستان خود میروند.»
بهگفتهی او، بزکشی یکی از میلههای نوروزی است که چند روز پیش از سال نو در مرکز و ولسوالیهای بدخشان راهاندازی میشود.
با این حال، شماری از باشندگان بدخشان میگویند فقیران این ولایت از برخی رسم و رواجهای تازهای که وارد میله نوروزی شده، تجلیل کرده نمیتوانند.
عبدالبصیر وثیق از بازشندگان فیضآباد میگوید: «در گذشته مردم بدخشان با مصارف بسیار ابتدایی چون خوردن یک مشت توت و تلخان و یا شیرینیهای معمولی نوروز را جشن میگرفتهاند و بهخاطر خوشگذرانی به تپهها، دشتها و مناطق سرسبز میرفتند.»
او میافزاید که در جریان چند سال گذشته، عنعنات تازه به جشن نوروز افزود شده است: «بردن نوروزی از خانهی داماد به خانهی عروس 20تا ۲۵ سال پیش در بدخشان وجود نداشت و امروز به یک فرهنگ متعارف در میان مردم تبدیل شده است که خانواده پسر برای به انجام رساندن این اصل فرهنگی که تازه وارد میلهای نوروزی شده است، باید با گرفتن قرض، لباس و مواد خوراکی به خانهی عروس میبرد.»
بهگفتهی او، در چند سال گذشته، خانهتکانی رسم دیگری است که با نزدیک شدن سال نو زنان با همکاری مردان خانهتکانی میکنند.
او گفت: «همانطوری که طبیعت جامهی نو به تن میکند، انسانها نیز از طبیعت درس میگیرند و تازگی را در زندگی تجربه میکنند.»





