برخی از آگاهان می‌گویند کودکانی که مراحل مختلف رشد جسمی، روانی و فکری خود را زیر سلطه طالبان سپری می‌کنند، از تفکر طالبانی در تمام بخش‌های زنده‌گی خود تاثیر می‌پذیرند. به گفته آنان، انتقال طرز فکر طالبان، به‌ویژه برداشت آنان از دین، می‌تواند پیامدهای ویرانگری برای آینده کشور داشته باشد. به باور این کارشناسان، در صورت تداوم وضعیت کنونی، افغانستان در سال‌های آینده ممکن است با نسلی از نوجوانان و جوانان روبه‌رو شود که تحت تاثیر دیدگاه‌های افراطی و باورهای سخت‌گیرانه‌تر از امروز قرار گرفته‌اند.
شکیب (مستعار)، استاد دانشگاه، می‌گوید: «مشکل اساسی این است که طالبان تمام سیاست‌های شان را زیر نام دین و اسلام به مردم عرضه می‌کنند. افرادی و خانواده‌هایی که آگاهی محدودی از آموزه‌های دینی دارند، ممکن است نتوانند این برداشت‌ها و تفسیرها را به‌درستی درک و ارزیابی کنند. در نتیجه، این روند می‌تواند زمینه‌ساز شکل‌گیری ذهنیت و باورهایی مشابه دیدگاه‌های طالبان در میان آنان شود.»
این استاد دانشگاه می‌افزاید: «انتقال اندیشه‌ها و طرز فکر طالبان، به‌ویژه برداشت آنان از اسلام، به نسل آینده پیامدهای نگران‌کننده‌ای دارد. اگر این وضعیت ادامه یابد، افغانستان در سال‌های آینده ممکن است با نسلی از نوجوانان و جوانانی روبه‌رو شود که تحت تاثیر دیدگاه‌های افراطی و سخت‌گیرانه قرار گرفته‌اند و حتا در برابر مسایل کوچک زنده‌گی نیز رویکردی انعطاف‌ناپذیر داشته باشند. چنین نگرشی می‌تواند به گسترش بدگمانی، قضاوت‌های نادرست و برچسب‌زدن به دیگران بینجامد.»
توحید (مستعار)، روان‌شناس، می‌گوید که کودکان مراحل مختلف رشد ذهنی، عاطفی و اجتماعی را سپری می‌کنند و رفتارهای نامناسب و شرایط نگران‌کننده‌ای که در پی سیاست‌ها و عملکرد طالبان در جامعه شکل گرفته است، می‌تواند روند رشد سالم آنان را مختل کند. به گفته او، قرارگرفتن کودکان در چنین شرایطی، زمینه‌ساز بروز اضطراب، استرس و مشکلات روانی در آنان می‌شود.
این روان‌شناس می‌افزاید: «این وضعیت می‌تواند روند رشد کودکان را کُند سازد، احساس ناامیدی و ناامنی را در آنان تقویت کند و بر رشد اجتماعی و فرهنگی‌شان تاثیر منفی بگذارد.»
آزیتا نژند، فعال امور کودک، می‌گوید که سیاست‌ها و رفتارهای طالبان می‌تواند پیامدهای مخربی بر روند رشد و شکل‌گیری شخصیت کودکان بر جای بگذارد. به گفته او، دوران کودکی مرحله‌ای اساسی در شکل‌گیری اعتمادبه‌نفس، شخصیت، نگرش و باورهای فرد است و سپری‌شدن این دوره در فضایی مملو از از تبعیض، تعصب، محدودیت و فقر اقتصادی، آینده کودکان را با خطرهای جدی روبه‌رو می‌سازد.
هم‌زمان، شماری از خانواده‌ها از تاثیر سیاست‌ها و رفتار طالبان بر ذهنیت، روحیه و آینده فرزندان‌شان ابراز نگرانی می‌کنند.
شبنم (مستعار)، مادری که دختر نُه ساله‌اش پس از تسلط طالبان، از بیرون رفتن هراس دارد، می‌افزاید که به‌دلیل بهبود وضعیت روانی دخترش، او را نزد روان‌شناس برده است. او می‌گوید: «دخترم از زمانی که طالبان بر افغانستان مسلط شدند، از بیرون رفتن می‌ترسد. حتا وقتی در موتر هستیم و به ایست‌های بازرسی می‌رسیم، به‌محض دیدن افراد طالبان، چشمانش را می‌بندد. یک‌بار که به عروسی می‌رفتیم، گریه می‌کرد و از من می‌خواست برایش چادر بدهم تا طالبان او را به‌دلیل نداشتن حجاب لت‌وکوب نکنند.
این مادر می‌افزاید: «بسیاری از شب‌ها، صبح که از خواب بیدار می‌شود، تعریف می‌کند که خواب دیده طالبان او را به‌دلیل رعایت‌نکردن حجاب لت‌وکوب می‌کنند. برای بهبود وضعیتش، او را دو جلسه نزد روان‌شناس بردیم و اکنون در مقایسه با گذشته، وضعیتش بهتر شده است.»
رویا (مستعار)، خواهر یکی از کودکانی که به گفته او، رفتار و نگرش‌های طالبان بر دیدگاه‌هایش تاثیر گذاشته است، می‌گوید که برادر ۱۲ ساله‌اش علاقه‌مندی خود را به درس‌خواندن از دست داده و با اشاره به وضعیت کنونی کشور، ادامه آموزش را بی‌فایده می‌داند. به گفته او، تاثیر رفتارها و دیدگاه‌های طالبان تنها به برادرش محدود نمی‌شود؛ بلکه کودکان منطقه آنان نیز از نظر پوشش، گفتار، رفتار و طرز فکر، تحت تاثیر این گروه قرار گرفته‌اند.
رویا می‌گوید: «برادرم با آن‌که هنوز ۱۲ ساله است، به‌جز پیراهن‌وتنبان لباس دیگری نمی‌پوشد. می‌گوید وقتی افراد با‌سواد هم می‌توانند با کراچی‌وانی امرار معیشت کنند، درس‌خواندن چه فایده‌ای دارد؟ او همچنان به ترانه‌های طالبان گوش می‌دهد و ویدیوهایش را با این ترانه‌ها تهیه می‌کند. این وضعیت سبب نگرانی تمام اعضای خانواده شده است.»
این در حالی است که آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، ۱۹ میزان در گزارش تازه‌اش درباره افغانستان گفته بود که وضعیت این کشور همچنان تحت تاثیر ترکیبی پیچیده از ناامنی، فقر، بیجاشده‌گی، چالش‌های زیست‌محیطی و محدودیت‌های شدید بر حقوق زنان و دختران قرار دارد. به گفته دبیرکل سازمان ملل متحد، کودکان در افغانستان با نقض گسترده حقوق‌شان، از جمله کشته و زخمی‌شدن، استخدام در منازعات مسلحانه، خشونت جنسی و محرومیت از دسترسی به خدمات بشردوستانه روبه‌رو هستند. در این گزارش، فقر، ناامنی، درگیری‌های فرامرزی و محدودیت‌های طالبان بر زنان و دختران، از عوامل تشدیدکننده وضعیت بحرانی کودکان در افغانستان عنوان شده بود.
