یافتههای این گزارش نشان میدهد که فساد گسترده در ریاست ترافیک تحت کنترل طالبان بهشدت افزایش یافته است. براساس این یافتهها، متقاضیان بدون سپری کردن امتحان و با پرداخت پول، جواز رانندهگی و جواز سیر دریافت میکنند. در همین حال، شهروندان میگویند که این روند جان هزاران تن را به خطر انداخته و جادهها را به صحنههای مرگبار تبدیل کرده است. تنها در یک ماه گذشته، در دو حادثه ترافیکی در شاهراه کابل–هرات، ۹۷ تن جان خود را از دست داده و بیش از ۳۰ تن دیگر زخمی شدهاند.
یکی از شهروندان کشور که بهتازهگی با پرداخت پول و بدون سپری کردن امتحان، جواز رانندهگی گرفته است، میگوید که طالبان با دریافت رشوه و بدون هیچگونه بررسی تخنیکی، جواز سیر و جواز رانندهگی صادر میکنند. او تایید میکند که متقاضیان با پرداخت ۱۰ هزار افغانی رشوه، میتوانند بدون سپری کردن امتحان، جواز رانندهگی دریافت کنند.
یک منبع دیگر که نخواست نامش در گزارش ذکر شود، میگوید که در زمان حکومت پیشین، متقاضیان با پرداخت سههزار افغانی رشوه میتوانستند جواز رانندهگی بهدست آورند، اما پس از تسلط طالبان، این مبلغ در آغاز حدود هفتهزار و ۵۰۰ افغانی بود و اکنون به دههزار افغانی افزایش یافته است.
این منبع میافزاید: «اکنون طالبان جواز را با هفتهزار و در موارد اخیر حتا با دههزار افغانی به درِ خانه متقاضی میآورند. تبدیل جواز سیر نیز بسیار ساده و بدون نیاز به بردن موتر انجام میشود؛ زیرا مسوولان بخش بررسی تخنیکی در برابر دریافت پول، بدون معاینه، اسناد را پاس میکنند.»
منبع خاطر نشان میکند: «در شروع سال روان دوستش در برابر هفتهزار و ۵۰۰ افغانی جواز رانندهگی گرفته است. حتا جواز در پشت خانه برای متقاضی آورده شده است.» به گفته این منبع، طالبان حتا برای موترهایی که شاسی آنها تغییر یافته است، با گرفتن رشوه شخصاً طی مراحل کرده و جواز سیر جدید صادر میکنند.
این منبع میگوید: «دوستم موتر نو وارد کرده بود که شاسی آن تغییر خورده بود، اما طالبان در برابر دریافت پول برایش جواز سیر جدید صادر کردند. هیچکس هم نمیتواند مانع کار او شود یا مزاحمتی ایجاد کند. حتا فرد مسوول به دوستم گفته است که هر وقت کارت گیر کرد، با من تماس بگیر یا نزد من بیا.»
همچنین منبع دیگری تایید میکند که متقاضیان حتا بهصورت غیابی نیز میتوانند جواز رانندهگی بینالمللی دریافت کنند. او میافزاید که نهتنها جواز رانندهگی، بلکه هر نوع سند مورد نیاز نیز در صورت پرداخت پول و بدون حضور شخص، صادر میشود.
او میافزاید: «موضوع جواز رانندهگی بینالمللی نیز چنین است که پس از دریافت جواز عادی، فرد با پرداخت مبلغی که پیشتر ۱۰ هزار افغانی بود و اکنون به ۱۵ هزار افغانی رسیده، میتواند جواز بینالمللی بگیرد. در صورتیکه متقاضی حضور نداشته باشد، برای دریافت آن باید میان۳۰۰ تا ۵۰۰ دالر بپردازد.»
منبع میگوید: «یک چیز دیگر که حالا ممکن شده این است که بهصورت غیابی هر نوع سندی را که بخواهید، برایتان صادر میکنند؛ از جمله نکاحخط، تذکره، وفاتخط، مجردخط، طلاقخط و هر سندی که نیاز باشد.»
این در حالی است که شهروندان کشور میگویند که طالبان با رشوهستانی و توزیع جواز رانندهگی به افرادی که از قوانین ترافیکی آگاهی ندارند، با زندهگی هزاران تن بازی کرده و جادهها را به قتلگاههای خاموش تبدیل کردهاند. بهگفته آنان، کابل و دیگر ولایتها در روزهای اخیر شاهد حوادث خونین و دلخراشی بودهاند.
در تازهترین مورد، در پی یک حادثه ترافیکی در چهارراهی ارغندی کابل، ۲۵ تن جان باخته و نزدیک به ۳۰ تن دیگر زخمی شدهاند. افزون بر این، در یک سانحه مرگبار دیگر در هرات طی هفتههای گذشته، بیش از ۷۰ تن جان خود را از دست دادند. همچنین در چند رویداد ترافیکی دیگر، شش تن در ولایتهای بدخشان و بلخ جان باختند و ۲۴ تن در بغلان زخمی شدند.
پیش از این نیز شفاخانه ایمرجنسی در کابل اعلام کرده که رویدادهای ترافیکی از زمان تسلط طالبان بر افغانستان تا کنون پنج برابر افزایش یافته است.
طالبان بارها ادعا کردهاند که فساد و رشوهستانی را از میان بردهاند، اما منابع از افزایش چشمگیر فساد و رشوهگیری در میان افراد این گروه، زیر عناوین مختلف خبر میدهند. به گفته منابع، طالبان اکنون رشوه را با نامهایی چون «تحفه»، «شیرینی» و یا از طریق درخواست اجناس قیمتی دریافت میکنند.
منابع همچنان به روزنامه ۸صبح تایید کرده بودند که با پرداخت پول، مجوز ساخت چندین طبقه در یکی از نواحی کابل دریافت کردهاند. به گفته آنها، مسوولان طالبان بهصورت آزادانه رشوه میگیرند و پس از دریافت آن، برای کارگران ساختمانی امنیت فراهم میکنند تا جنگجویان دیگر این گروه مزاحمتی ایجاد نکنند.
این در حالی است که سازمان شفافیت بینالمللی سال گذشته در گزارشی اعلام کرده بود که افغانستان تحت حاکمیت طالبان در میان فاسدترین کشورهای جهان قرار گرفته است. براساس این گزارش، افغانستان از میان ۱۸۰ کشور در جایگاه ۱۶۵ قرار دارد. یافتههای گزارش نشان میدهد که میزان فساد در افغانستان نسبت به دو سال پیش از آن افزایش یافته است.
پیشتر، دفتر بازرس ویژه ایالات متحده برای بازسازی افغانستان (سیگار) گزارش داده بود که طالبان بخش قابل توجهی از کمکهای بینالمللی را به زور مصادره و برای اهداف خود مصرف کردهاند. سازمان ملل نیز با تایید این گزارش اعلام کرده است که مداخله این گروه روند کمکرسانی را به شدت با مشکل مواجه ساخته است.






