یافتههای روزنامه ۸صبح از روند کمکهای موسسات به زلزلهزدهگان، براساس مشاهدات همکاران محلی و روایت منابع محلی، در این گزارش بازگو شده است. این یافتهها نشان میدهد که طالبان بهطور گسترده در توزیع کمکهای موسسات مداخله و نفوذ کردهاند. همزمان یک منبع معتبر در این موسسات تایید میکند که طالبان بهطور گسترده در موسسات مداخله کرده/میکنند.
منابع محلی به روزنامه ۸صبح ادعا کردهاند که در جریان یک سال گذشته، طالبان در روند کمکرسانی دخالت داشته و حتا بخشی از کمکهای توزیع شده توسط برخی از موسسات را از زلزلهزدهگان پس گرفتهاند.
منابع محلی به همکاران روزنامه ۸صبح تایید کردهاند که کمکها به زلزلهزدهگان از سوی برخی از موسسات بهصورت عادلانه توزیع نشده است. آنها ادعا کردهاند که برخی از موسسات کمکرسان، کمکهای خود را در ازای پول به زلزلهزدهگان توزیع و یا با اربابان محلی تقسیم کردهاند.
برخی از منابع در ولسوالی گلران که نمیخواهند نامشان در گزارش ذکر شود، میگویند که شماری از روستاهایی که خانههای مسکونی آنها بهطور کامل تخریب شده بود، توسط هلال احمر سروی شده و قرار بود برای زلزلهزدهگان خانه ساخته شود. به گفته این منابع، هلال احمر به هر فرد آسیبدیده مبلغ ۱۲۴ هزار و ۵۰۰ افغانی نقداً توزیع کرده است تا برای ساخت سرپناه هزینه کنند. اما شورای علمای ولسوالی گلران این پولها را از مردم پس گرفته است. منابع میگویند که شورای علمای این ولسوالی شماری از باشندهگان محل را زندانی کرده و پس از دریافت پول، آنان را رها ساخته است.
یک منبع محلی که نمیخواهد نامش در گزارش ذکر شود، میگوید: «هلال احمر آمد و مشاهده کرد که هیچ خانهای قابل استفاده نیست. به مردم در چند قسط پول کمک کرد تا برای خود خانه بسازند و کار ساخت خانهها نیز شروع شده بود. اما رییس شورای علمای گلران آمد و گفت که باید حق ما را هم بدهید. مردم قبول نکردند، تا اینکه نزدیک به ۲۰ تن را زندانی کردند.»
این منبع میافزاید: «در حالی که هلال احمر تاکید کرد که شورای علما هیچ حق ندارد این پول را بگیرد، اما شورای علما در این جا بیشتر زورگویی کرد و به بزرگان منطقه گفت که اگر پول ندهید، شما را رها نخواهیم کرد. ابتدا پول ۱۲ خانه را خواسته بودند، اما مردم پافشاری کردند و در نهایت پول چهار خانه را که مجموعاً ۴۹۸ هزار افغانی میشد، از زلزلهزدهگان پس گرفتند و محاسن سفیدان و بزرگان محل را رها کردند.»
از سوی دیگر، برخی منابع تایید میکنند که شماری از موسسات کمککننده از زلزلهزدهگان در ازای توزیع کمک، پول گرفتهاند یا کمکها را با اربابان محل تقسیم کردهاند. یک منبع ادعا میکند که کارکنان موسسه بینالمللی هندیکپ (Humanity & Inclusion) پیش از توزیع کمکها به زلزلهزدهگان در هرات، از هر فرد آسیبپذیر مبلغ یکهزار افغانی نقداً جمعآوری کردهاند. به گفته این منبع، موضوع اخذ پول از زلزلهزدهگان به مقامهای این موسسه در کابل نیز رسیده و هیاتی شامل رییس عمومی این موسسه به هرات سفر کرده و اخذ رشوه در ازای توزیع کمکها را تایید و از مردم عذرخواهی کرده است.
این منبع میگوید: «کارمندان موسسه هندیکپ (HI) به گلران آمدند و گفتند که ما به قریهها کمک توزیع میکنیم و هر خانواده باید از هر کارت یکهزار افغانی به ما پرداخت کند. به قریه ما ۱۵۰ کارت توزیع کردند و در مجموع یک لک و ۵۰ هزار افغانی از مردم پول گرفتند.»
این منبع میافزاید: «موضوع کمک و گرفتن پول از مردم دست به دست و کمی هم رسانهای شد تا اینکه به مرکز رسید. هیاتی آمد و بررسی کرد و خود مسوول عمومی نیز حاضر شد. در نهایت ثابت شد که کارکنان هندیکپ در ازای توزیع کمک، از مردم پول گرفتهاند.»
در همین حال، یک منبع دیگر از هرات به روزنامه ۸صبح تایید میکند که موسسه اکشناید (ActionAid International) نیز از مردم پول گرفته و آنان را سروی کرده است. اما هنگامی که قرار بود کمکها به زلزلهزدهگان توزیع شود، اعلام کردند که کارتهای ثبتشده مفقود شده و پس از آن، کمکها را میان اربابان محل و خودشان تقسیم کردند.
این منبع در صحبت با روزنامه ۸صبح میگوید: «کارمندانی از موسسه اکشناید نیز آمدند و از هر خانه در ازای اینکه برایشان کمک میشود، پول گرفتند. اما روزی که کمک آوردند، به بیشتر مردم چیزی ندادند و گفتند که کارتها گم شده است. وقتی بگومگوها زیاد شد، کارمند اکشناید با ارباب قریه کارتها را فروخته و پول را میان خودشان تقسیم کردند.»
در همین حال، یک منبع معتبر از این موسسه در گفتوگو با روزنامه ۸صبح ادعای فساد در این نهاد را رد میکند و میگوید که چند تن از افرادی که متهم به فروش کمکها شده بودند «بسیار وقت» از این موسسه اخراج شدهاند. همچنین این منبع، مداخله و نفوذ طالبان در کمکهای بشری را تایید میکند و میگوید که بسیاری از این کمکها به جیب طالبان میرود.






