به‌تازه‌گی طالبان در هرات ادعا کرده‌اند که چند تن را به اتهام انجام حملات بر مواضع شیعیان در این ولایت بازداشت کرده‌اند. به گفته این گروه، گروهی از «فتنه‌گران» و «اخلال‌گران امنیت» بازداشت شده و تحقیقات از آن‌ها جریان دارد. با این حال، یافته‌های ۸صبح نشان می‌دهد که داعش در میان دستگاه استخباراتی طالبان به صورت گسترده نفوذ کرده است.
نثاراحمد الیاس، سخنگوی والی طالبان در هرات، ادعا کرده است که در جریان یک عملیات کشفی نیروهای آنان، گروهی که در هشت ماه گذشته مسوولیت حملات مرگبار بر شیعیان را در این ولایت بر عهده داشته، بازداشت شده است. به گفته او، افراد بازداشت شده متهم به انجام حمله بالای نمازگزاران شهرک محمدیه در ولسوالی گذره این ولایت بوده‌اند.
یافته‌های روزنامه ۸صبح از هرات که منابع از درون طالبان نیز آن را تایید کرده‌اند نشان می‌دهد که داعش در میان این گروه به‌خصوص در استخبارات طالبان نفوذ گسترده پیدا کرده است. این یافته‌ها نشان می‌دهد که در روز نخست حمله بر مسجد محمدیه، پنج تن به اتهام عضویت در گروه داعش، از دو نقطه هرات بازداشت شدند.
براساس یافته‌ها، این افراد با واسکت‌های انتحاری و سلاح‌های پیشرفته مجهز بوده‌اند. حضور این افراد، تنش میان استخبارات طالبان و والی این گروه در هرات را افزایش داده است که سرانجام قطعه ۰۴۰ از ریاست عمومی استخبارات این گروه را از کابل به این ولایت کشانده است.
منابع معتبر در هرات می‌گویند که پس از بازداشت پنج عضو داعش توسط طالبان و کشف مهمات انفجاری و سلاح‌ها از نزد این پنج تن، مشخص شد که منابع تمویل از میان طالبان بوده‌اند. براساس گفته‌های منابع، گروهی از قطعه ۰۴۰ ریاست عمومی استخبارات طالبان وارد هرات شده و دست به بازداشت گروهی از بخش‌های مختلف ادارات طالبان در این ولایت زده است.
منابع می‌افزایند: «پنج نفر از دو موقعیت بازداشت شدند که احتمالاً قصد حمله بالای همایش یا جلسه با اشتراک مقام‌های طالبان را داشته‌اند. سلاح‌هایی که از پیش این افراد به‌دست آمده، مشخص شده که از ریاست استخبارات هرات تهیه و در اختیار داعشی‌ها قرار گرفته است.
منابع توضیح می‌دهند که تمویل داعشی‌ها در هرات و حمایت حلقه‌‌ای از ریاست استخبارات طالبان در این ولایت سبب افزایش تنش میان‌گروهی شده که پای قطعه ۰۴۰ ریاست عمومی استخبارات را به هرات کشانده است.
منابع تاکید می‌کنند: «وقتی از ریاست عمومی یک قطعه وارد هرات شد، فوراً به بازداشت آغاز کرد. دست‌کم ۱۶ نفر میان‌شان از اعضای ارشد محلی طالبان که دست‌کم ۱۲ تن آن مربوط به ریاست استخبارات هرات می‌شدند را بازداشت کردند. ۴ نفر دیگر هم که در لیست بازداشتی‌ها قرار داشتند از افراد مربوط به نهاد‌های امنیتی طالبان بودند.»
با این حال، منابع تصریح می‌کنند که بازداشت گروهی از افراد ارشد محلی طالبان در هرات موج بی‌اعتمادی میان این گروه را افزایش داده و حملات اخیر بر شیعیان از میان مقام‌های این گروه در هرات طرح‌ریزی شده بود.
بازداشت گروهی افراد طالبان به اتهام عضویت در گروه داعش در حالی مطرح می‌شود که پیش از این منابع از وزارت داخله طالبان به روزنامه ۸صبح تایید کرده بودند که گروه داعش در تمام ولایت‌های افغانستان حضور گسترده دارد.
براساس گفته‌های منابع از وزارت داخله طالبان، پس از سقوط جمهوریت، افراد و سرکرده‌های داعش که هر کدام آنان تا ۱۶ سال به حبس محکوم شده بودند، رها شدند. منابع تصریح می‌کنند که داعش طی این مدت توانسته در تمام ولایت‌های کشور برای خود سربازگیری کند.
در همین حال، دفتر هیات معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) اعلام کرده است که از ماه جنوری تا مارچ سال جاری میلادی دست‌کم ۳۶ تن در پی حملات داعش در افغانستان کشته و ۱۱۸ تن دیگر زخمی شده‌اند.
یوناما در ماه ثور سال جاری، با نشر گزارشی به دستور شورای امنیت سازمان ملل در مورد وضعیت حقوق بشر در افغانستان زیر سلطه طالبان، گفته است که در این حملات بیشتر شیعیان هدف قرار گرفته‌اند.
براساس این گزارش، از ۶ تا ۱۱ جنوری، سه انفجار در شهر کابل سبب کشته و زخمی شدن دست‌کم ۷۹ غیرنظامی شده است.
از سوی دیگر، کامچی بک تاشیف، رییس کمیته دولتی امنیت ملی قرغیزستان، در نشست امنیتی کشورهای مستقل مشترک‌المنافع در بیشکک گفته است که «حضور گروه‌های تروریستی در افغانستان» مرزهای این کشورها را تهدید می‌کند.
