پس از دستور طالبان مبنی بر قطع انترنت فیبر نوری در چند ولایت، شماری از خبرنگاران می‌گویند که این اقدام پوشش خبری رویدادها را دشوار و اطلاع‌رسانی را تقریباً ناممکن ساخته است. آنان می‌افزایند که در صورت ادامه این روند، افغانستان به بی‌صدایی مطلق دچار خواهد شد. این خبرنگاران تاکید می‌کنند که این محدودیت‌ها نه‌تنها کار روزانه آنان را مختل می‌کند، بلکه آزادی اطلاع‌رسانی و حق مردم به دانستن را نیز تهدید می‌کند. به گفته این خبرنگاران، طالبان این اقدام را به منظور جلوگیری از پخش و نشر محتوایی که مخالف سیاست‌های آنان است، اتخاذ کرده‌اند.
برخی از این خبرنگاران در گفت‌وگو با روزنامه ۸صبح می‌گویند که قطع انترنت پرسرعت سطح بی‌سابقه‌ای از سانسور را ایجاد می‌کند و کار خبرنگاران و حق مردم برای دسترسی به اطلاعات را تضعیف خواهد کرد. آنان هشدار می‌دهند که در صورت تداوم این روند، ممکن است سرکوب گسترده‌ای در سراسر افغانستان آغاز شود. به باور این خبرنگاران، طالبان ممکن است دامنه ستم خود را گسترش داده و نظارت بین‌المللی را بیشتر از گذشته تضعیف کنند.
عبدالله (مستعار)، یکی از خبرنگاران در کابل، از قطع انترنت فایبر نوری در کشور ابراز نگرانی می‌کند و می‌گوید که این اقدام نقض آشکار آزادی بیان و حقوق بشر است. او معتقد است که طالبان به‌دلیل ناتوانی در فیلتر کردن انترنت، دست به قطع کامل آن زده‌اند؛ اقدامی که جریان اطلاع‌رسانی را به‌طور جدی مختل می‌سازد.
این خبرنگار می‌افزاید: «در حال حاضر تا ۹۰ درصد فعالیت‌های خبرنگاری به صورت آنلاین انجام می‌شود؛ از تهیه و نگارش متن گرفته تا گزارش‌دهی و انتشار، همه وابسته به انترنت است. اگر انترنت در افغانستان غیرفعال شود، بحران‌هایی جدی به‌وجود خواهد آمد که در شرایط حاکمیت طالبان، مهم‌ترین آن بحران انسانی خواهد بود.»
رحیم‌الله کریمی، یکی از خبرنگاران بغلان، می‌گوید که طالبان در چهار سال گذشته تمرکز خود را بیشتر بر اعمال محدودیت‌ها و فشار بر رسانه‌ها گذاشته‌اند و هیچ نشانه‌ای از حمایت یا تقویت آزادی بیان دیده نشده است. او می‌افزاید که طالبان از افشای جنایت‌های‌شان توسط خبرنگاران می‌ترسند و به همین دلیل انترنت را روی مردم قطع کرده‌اند.
آقای کریمی این اقدام طالبان را تهدیدی جدی برای آینده خبرنگاری در افغانستان و خاموشی صدای مردم می‌داند. او می‌افزاید: «می‌گویند اگر گناه نداری از پادشاه نترس، پس اگر این‌ها [طالبان] ترس ندارند، چرا از رسانه، انترنت، آزادی فردی و آزادی شغلی می‌ترسند؟ در حالی که جهان برای سکونت در سیاره مریخ آماده می‌شود و آزمایش‌هایی انجام می‌دهد، ما هنوز درگیر بحث‌های بی‌پایان درباره درست یا نادرست بودن انترنت مانده‌ایم. دیگر کشورها اگر محدودیتی دارند، جایگزین و معادل‌سازی می‌کنند و دانش علمی و تخصصی در حوزه فناوری و اطلاعات دارند، اما ما چه داریم؟»
فرشته، یکی دیگر از خبرنگاران، می‌گوید که با قطع انترنت آینده کاری خود را در خطر می‌بیند. او تاکید می‌کند که در شرایطی که رسانه‌ها زیر فشار سانسور و محدودیت‌های گسترده قرار دارند، قطع انترنت عملاً ادامه فعالیت حرفه‌ای خبرنگاران را ناممکن می‌سازد. از دید فرشته، طالبان از رسانه‌های مستقل خارجی و نسل آگاه جامعه هراس دارند؛ به همین دلیل انترنت را قطع کرده‌اند، چون توانایی کنترل آن را ندارند. به گفته او، طالبان می‌خواهند همان‌طور که چهره خود را از طریق خبرنگاران داخلی سفارشی‌ساز و جهان‌گردان سفیدنمایی می‌کنند، واقعیت‌های ظلم و استبدادشان نیز از دید جامعه جهانی پنهان بماند.
این خبرنگار می‌افزاید: «وقتی انترنت ارزان و در دسترس بود، بسیاری از حقایق و جنایات طالبان رسانه‌ای شد. حالا که نتوانستند آن را کنترل کنند، تصمیم گرفته‌اند کامل آن را بر مردم ببندند. قطع انترنت دسترسی به آزادی بیان را به‌شدت محدود می‌کند.»
در همین حال، شماری از نهادهای حامی رسانه‌ها هشدار می‌دهند که قطع انترنت از سوی طالبان، جریان اطلاع‌رسانی داخلی و بین‌المللی را به‌شدت مختل کرده و حق اساسی شهروندان، یعنی دسترسی آزاد به اطلاعات، را از آنان سلب می‌کند. این نهادها اقدام طالبان را در قرن بیست‌ویکم یک فاجعه می‌دانند و تاکید می‌کنند که این تصمیم برخلاف موازین حقوق بشر و قوانین بین‌المللی است.
حامد عبیدی، رییس سازمان حمایت از رسانه‌های افغانستان (امسو) می‌گوید که قطع یا محدودسازی انترنت تاثیر منفی بر فعالیت رسانه‌ها، به‌ویژه خبرنگاری شهروندی خواهد گذاشت. او می‌افزاید: «انترنت نقش حیاتی در گردش اطلاعات دارد؛ اگر انترنت نباشد، دسترسی به اطلاعات چگونه ممکن خواهد بود؟ در کشوری مانند افغانستان، که نظامی استبدادی بر آن حاکم است و گردش آزاد اطلاعات به‌شدت محدود شده، تنها راهی که می‌تواند این خلأ را پر کند، انترنت و شبکه‌های اجتماعی است؛ ابزاری که به شهروندان امکان می‌دهد خاموش نمانند و صدای خود را به گوش جهان برسانند.»
مجیب خلوتگر، رییس «نی در تبعید»، می‌گوید که قطع انترنت در افغانستان روند مستندسازی جرایم، رویدادها و نقض گسترده حقوق بشر را مختل کرده است. او هشدار می‌دهد: «این اقدام طالبان مانند انداختن پرده‌ای ضخیم بر روی جنایاتی است که علیه مردم افغانستان صورت می‌گیرد. هم مردم عادی و هم نهادهای حقوق بشری دیگر نمی‌توانند موارد نقض حقوق بشر را ثبت و مستند کنند. من فکر می‌کنم این وضعیت می‌تواند بسیار خطرناک باشد؛ زیرا فشار بر مردم افغانستان را بیشتر می‌سازد و دست طالبان را برای اعمال خشونت و پایمال کردن حقوق مردم بازتر می‌کند.»
همزمان، شماری از فعالان رسانه‌ای می‌گویند که قطع انترنت تاثیر مستقیم برکار خبرنگاران گذاشته و دسترسی آنان به اطلاعات را به‌شدت محدود کرده است. از دید این فعالان، قطع انترنت پرسرعت فایبر نوری در افغانستان تلاشی آشکار برای سانسور و کنترل جریان آزاد اطلاعات است.
فرهاد فخری، یکی از فعالان رسانه و کارشناس تکنالوژی در این باره می‌گوید: «راه‌حل‌هایی برای دور زدن این محدودیت‌ها وجود دارد؛ خبرنگاران می‌توانند با استفاده از انترنت ماهواره‌ای مانند استارلینک، بخشی از این موانع را پشت سر بگذارند. با این حال، اگر روند فعلی ادامه یابد، ارتباطات محلی نیز مختل خواهد شد و خبرنگاران قادر به جمع‌آوری اطلاعات دقیق نخواهند بود. اطلاعاتی هم که به دست می‌رسد، به‌شدت سانسور شده است. پروژه‌هایی مانند نت‌چین نیز که به‌دست جوانان افغان در حال توسعه است، با هدف دسترسی آزادانه به انترنت پیش می‌رود؛ چرا که هیچ کشوری تا کنون موفق به کنترل کامل آن نشده است.»
خدیجه امین، خبرنگار و عضو هیات مدیره گزارشگران بدون مرز اسپانیا، می‌گوید که طالبان با قطع انترنت تلاش می‌کنند رسانه‌ها را به‌طور سیستماتیک تحت کنترل خود بگیرند و آزادی بیان را به شکل کامل از بین ببرند.
بانو امین می‌افزاید: «من به‌عنوان عضو هیات مدیره گزارشگران بدون مرز، قطع انترنت را نقض آشکار حقوق بشر می‌دانم؛ زیرا با این اقدام هیچ‌گونه دسترسی به اطلاعات و داده‌های خام رویدادهای افغانستان وجود نخواهد داشت. اگر این وضعیت ادامه یابد، باید اقدام جدی صورت گیرد، چون این وضعیت نه قابل قبول است و نه قابل باور.»
پیش از این، کمیته حمایت از روزنامه‌نگاران، تصمیم طالبان برای قطع انترنت پرسرعت در چند ولایت افغانستان را «افزایش بی‌سابقه سانسور» توصیف کرده و خواهان وصل بی‌قید و شرط دوباره انترنت شده بود.
در کنار واکنش‌های گسترده، اتحاد فعالان حقوق بشر در اعلامیه تصمیم طالبان مبنی بر قطع انترنت فایبر نوری در افغانستان را محکوم کرده و آن را «حمله مستقیم به حقوق اساسی مردم در بخش آزادی بیان، دسترسی به اطلاعات و اتصال با جهان» خوانده است.
طالبان هفته گذشته قطع انترنت فایبر نوری را از ولایت بلخ آغاز کردند و اکنون این روند به‌گونه‌ای گسترده در بیشتر ولایت‌های کشور گسترش یافته است. این گروه مدعی شده‌اند که هدف از این اقدام، جلوگیری از «منکرات» بوده است.
اخیراً فیلتر کردن شبکه‌های اجتماعی در نیپال با واکنش تند جوانان این کشور مواجه شد. خشم عمومی به حدی شدت گرفت که معترضان پارلمان را به آتش کشیدند و در نتیجه، حکومت این کشور سقوط کرد.
