باشندهگان غزنی موسسههای توزیعکننده کمکهای بشردوستانه در این ولایت را به تبعیض آشکار در شناسایی خانوادههای بیبضاعت متهم میکنند. به گفته آنان، موسسههای همکار سازمان ملل متحد در گزینش ولسوالیهایی که باید زیر پوشش برنامه کمکرسانی قرار بگیرند، برخورد سلیقهای دارند. آنان ادعا دارند که برخی مناطق این ولایت در فهرست سیاه طالبان قرار دارد و آنان به موسسههای تسهیلکننده کمکها اجازه نمیدهند تا این مناطق را در برنامه خود شامل کنند. از سویی هم، یافتههای روزنامه ۸صبح نشان میدهد، در مناطقی که طالبان نفوذ بیشتری دارند، کمکهای بیشتری صورت میگیرد و مناطق دیگر از دریافت کمکها محروم نگهداشته میشوند.
بربنیاد یافتههای روزنامه 8صبح در کمتر از دو سال حاکمیت طالبان بر کشور، شمار معدودی از باشندهگان ولسوالیهای پرنفوس جغتو، ناور، مالستان و جاغوری این ولایت بین یک تا سه بار کمکهای بشردوستانه دریافت کردهاند. خانوادههایی که در این ولسوالیها از این کمکها مستفید شدهاند، ادعا دارند که مواد غذایی کمکشده به آنان به حدی کمکیفیت بوده که قابل استفاده نمیباشد. اما باشندهگان برخی دیگر از ولسوالیهای این ولایت که طالبان بیشترین نفوذ را در آنها دارند، در دو سال گذشته بیش از ۱۰ بار کمکهای غذایی و غیرغذایی دریافت کردهاند. بربنیاد آمارهای ارایهشده از سوی ریاست مبارزه با حوادث طبیعی و ریاست احیا و انکشاف دهات طالبان در غزنی، تنها در جریان سال روان خورشیدی، نزدیک به ۱۵ هزار خانواده در ولسوالیهای خوگیانی، اندر، قرهباغ، گیرو، گیلان، ناوه، آببند و زنخان این ولایت از کمکهای نقدی و مواد غذایی نهادهای مددرسان مستفید شدهاند. باشندهگان این ولسوالیها در حالی کمک بیشتری دریافت میکنند که طالبان در آن نفوذ بیشتری دارند.
با این حال، مداخله طالبان در جهت دادن کمکهای بشردوستانه در غزنی، شکایت باشندهگان شماری از ولسوالیهای این ولایت را برانگیخته است. بوستان ۴۶ ساله، یکی از باشندهگان ولسوالی ناور ولایت غزنی است. او به دلیل معلولیت توان کار را ندارد. این باشنده ولسوالی ناور در صحبت با روزنامه 8صبح میگوید، با وجود اینکه در وضعیت بد اقتصادی قرار دارد، اما تاکنون از کمکهای بشردوستانه در این ولایت مستفید نشده است. بوستان میافزاید: «توانایی کار کردن را ندارم. پنج سر عیال هستیم، تمام درآمد ما از همین چند تا گوسفند و گاو است که بچههایم برای چراندن میبرند. شب و روز ما بهسختی سپری میشود. نمیفهمم کمک به کی توزیع میشود. در ناور که به ما توزیع نشده است.»
همچنان ابوالفضل، باشنده دیگر این ولسوالی است که سال پار بخت با او یاری کرد و نامش در فهرست یک هزار خانواده مستحق قرار گرفت. او میگوید که سال گذشته برای اولین و آخرین بار در ولسوالی ناور از کمکهای بشری سازمان غذایی جهان مستفید شده است. به گفته او، مواد کمکشده اما قابل استفاده نبوده است. ابوالفضل میافزاید: «در تمام ناور شما میتوانید پرسان کنید، فقط یک بار پارسال همین نزدیکهای زمستان کمک آمد؛ اما به خدا قسم که نه آردش از خوردن بود و نه دیگر موادش. کهنه و فرسوده بود. از آن کمک کردن که هیچ روان نکنند، خوب است. سر مردم ریشخند زدن است. این ولسوالی کلان و اینهمه جمعیت، اما سهم ما در کمکها آرد گندیده بوده که اصلاً عادلانه نیست.»
ریاست مبارزه با حوادث طبیعی طالبان در غزنی سال گذشته اعلام کرده بود که به بیش از هشت هزار و ۵۰۰ خانواده بیبضاعت در ولسوالی واغظ این ولایت کمک توزیع شده است، در حالی که آمار ریاست احصاییه و معلومات غزنی نشان میدهد که کل نفوس این ولسوالی کمتر از هشت هزار خانواده است.
از سویی هم، منابع به روزنامه ۸صبح تایید میکنند که طالبان در ولسوالیهایی که بیشترین سهم را در دریافت کمکهای نهادهای مددرسان دارند، نیز تبعیض قایل میشوند. به گفته منابع، تنها به افراد مرتبط به این گروه زمینه دریافت کمکها فراهم است و خانوادههایی که اعضای آنها در نظام قبلی در صفوف نیروهای امنیت ملی و خیزشهای مردمی فعالیت داشتند، شامل فهرست سیاه طالبان هستند و افراد این گروه تلاش دارند این خانوادهها را از دریافت کمکها دور نگه دارند.
در کنار اینهمه، منابع معتبر در یکی از موسسههای تسهیلکننده کمکهای بشردوستانه در غزنی به شرط فاش نشدن نامش، به روزنامه 8صبح میگوید که موسسههای مددرسان مجبورند به طالبان باج بدهند. به گفته این منبع، در صورتی که به طالبان حق ندهند، با سنگاندازیهای این گروه مواجه میشوند و یا هم از کار منع میشوند. منبع میافزاید که طالبان بهگونه مستقیم با موسسههای مرتبط با سازمان ملل متحد در ارتباط نیستند، اما بالای موسسههای فرعی که قرارداد رساندن کمکهای بشردوستانه را برعهده دارند، فشار وارد میکنند و از آنان باج میگیرند.
شهروندان در ولایتهای دیگر کشور نیز از مداخله و باجگیری مسوولان محلی طالبان شکایت کردهاند. منابع محلی در بامیان هفته گذشته از فروش مواد کمکی نهادهای مددرسان از سوی افراد طالبان در بازار خبر دادهاند. پیش از این نیز بارها از حیفومیل و وساطت در توزیع کمکهای بشردوستانه از سوی طالبان در ولایتهای مختلف کشور گزارش شده است. بازرس ویژه امریکا در امور بازسازی افغانستان (سیگار) نیز بهتازهگی گفته است که تضمین نمیتواند پول مالیهدهندهگان امریکا به دست طالبان نرسد.
طالبان در حالی در کار نهادهای مددرسان در غزنی مداخله میکنند که براساس گزارش سازمان خوراک و کشاورزی سازمان ملل متحد، افغانستان در میان ۱۰ کشوری قرار دارد که شهروندانش با بحران خوراکی روبهرویند. در گزارش تازه این نهاد آمده است که نزدیک به ۲۵۸ میلیون تن در ۵۸ کشور جهان در سال ۲۰۲۲ میلادی با ناامنی شدید غذایی روبهرو بودهاند. افغانستان نیز از جمله کشورهایی است که با فقر و گرسنهگی شدید دستوپنجه نرم میکند.






