شماری از رانندهگان موترهای تکسی شهری در کابل از افزایش مالیهها و هزینههای تحمیلشده بر وسایطشان شکایت دارند. آنان میگویند که در کنار تمدید اسناد موتر، هر سه ماه نیز ناگزیر به پرداخت مبالغی به نهادهای مختلف هستند. به گفته آنان، این هزینهها در حالی از رانندهگان اخذ میشود که میزان کار و درآمد نسبت به گذشته کاهش یافته و بهای مواد سوخت و هزینههای ترمیم وسایط نیز پیوسته در حال افزایش است. رانندهگان میافزایند که درآمد بسیاری از آنان با هزینههای روزافزون مالیه همخوانی ندارد و ادامه این وضعیت، فعالیت آنان را با دشواری روبهرو ساخته است. از دید آنان، برخی از این هزینهها بدون درنظر گرفتن شرایط اقتصادی رانندهگان دریافت میشود و پرداخت آن برای بسیاری از خانوادهها سنگین است.
این رانندهگان در گفتوگو با روزنامه ۸صبح تاکید میکنند که طالبان روند اخذ جواز تکسی را آزاد گذاشته و این موضوع باعث افزایش هزینههای اضافی بر رانندهگان شده است. آنان میگویند که در کنار مالیات و پرداختهای مختلفی که به طالبان بهگونه رسمی انجام میدهند، به بهانههای گوناگون از سوی برخی ترافیکان نیز از آنان رشوت گرفته میشود که این موضوع فشار بیشتری بر رانندهگان وارد کرده و فضای کاری را برایشان تنگتر ساخته است.
این رانندهگان از مسوولان میخواهند که در نحوه اخذ مالیهها و میزان آن بازنگری کرده و وضعیت اقتصادی قشر راننده را در نظر بگیرند.
شجاعالدین (مستعار)، یکی از رانندهگان تکسی شهری در کابل، از افزایش مالیه موترهای تکسی در این شهر شکایت دارد. او میگوید که با وجود دشواریهای کاری پس از تحولات اخیر، ناگزیر است به ادارههای ترانسپورت و ترافیک مالیههای سنگین پرداخت کند. به گفته او، کاهش درآمد و محدود شدن ساحه فعالیت تکسیها در کنار افزایش مالیه، فشار اقتصادی بیشتری را بر این قشر وارد کرده است.
این راننده میگوید: «درآمد ما به اندازهای نیست که بتوانیم هم هزینههای خانواده را تامین کنیم و هم مالیههای تعیینشده را بپردازیم. کتابچه مالیهدهی موترم پایان یافته، اما تا هنوز نتوانستهام پول تمدید آن را تهیه کنم. ما هر سه ماه یکبار باید بین دو تا دو و نیم هزار افغانی به ترافیک پرداخت کنیم تا کتابچه مالیه موتر تمدید شود.» به گفته شجاعالدین، طالبان توجه کافی به وضعیت طبقه کارگر ندارند و در تصمیمگیریها بیشتر جنبههای درآمدی و مالی را در نظر میگیرند.
شجاعالدین میافزاید: «در گذشته مالیه موترهای تکسی کمتر بود، اما اکنون افزایش یافته است. در کنار مالیه، هزینههای دیگری مانند لیسانس، سوخت و ترمیم موتر نیز وجود دارد. با کاهش کار و افزایش تعداد موترها، درآمد رانندهگان کاهش یافته و بسیاری از ما از وضعیت موجود ناراضی هستیم.»
ناصر، (مستعار) یکی دیگر از رانندهگان تکسی شهری در کابل، میگوید که مالیههایی که به ادارههای زیر کنترل طالبان پرداخت میکند با درآمد روزانهاش همخوانی ندارد، اما ناچار است برای تامین هزینههای خانواده به کار خود ادامه دهد. او از وزارت ترانسپورت و هوانوردی و ریاست ترافیک طالبان میخواهد که این مالیهها را کاهش دهند.
این راننده میگوید: «کار و بار بسیار ضعیف شده است. شهرداری، مستوفیت، ترافیک و ترانسپورت هر کدام جداگانه مالیه میگیرند. هر سه ماه برای تمدید اسناد پول پرداخت میکنیم و هزینه تمدید برخی اسناد به هزاران افغانی میرسد. در گذشته روزانه تا دو هزار یا دو هزار و پنجصد افغانی درآمد داشتیم، اما حالا بعضی روزها حتا یک هزار افغانی هم بهدست نمیآوریم. طالبان جواز تکسی را آزاد گذاشته و در بدل هزینههای اضافی را بر رانندهگان افزایش دادهاند.»
شایق (مستعار)، یکی دیگر از رانندهگان تکسی در کابل، میگوید که از سر ناچاری به رانندهگی روی آورده، اما افزایش مالیهها و هزینههای جانبی فشار اقتصادی زیادی بر او وارد کرده است. او میافزاید که در صورت نپرداختن این هزینهها، رانندهگان با مشکلات اداری و توقف فعالیت روبهرو میشوند.
این راننده میگوید: «کار و بار بسیار خراب شده است. قبلاً دکان داشتم و در بخش موبایل کار میکردم، اما درآمد کاهش یافت و مجبور شدم موتر شخصی خود را تکسی کنم. هر سه ماه حدود یکهزار و ۳۰۰ افغانی مالیه میپردازیم و ماهانه نیز مبلغی به ترانسپورت پرداخت میکنیم. در کنار آن، هزینههای مربوط به اسناد و سایر مصارف نیز وجود دارد. اگر نظم بهتر شود، وضعیت رانندهگان نیز بهتر خواهد شد. اکنون موترهای شخصی نیز در بسیاری موارد کار تکسی انجام میدهند و رقابت افزایش یافته است. ما خواهان نظم بیشتر در بخش ترانسپورت، اجرای قانون و فراهم شدن شرایط بهتر برای فعالیت رانندهگان هستیم.»
قطبالدین (مستعار)، یکی از رانندهگان تکسی در کابل، میگوید که روزانه تا ۲۰ ساعت کار میکند و با وجود تلاش زیاد، درآمدش پاسخگوی هزینههای زندهگی و مالیهها نیست. او میافزاید که در دورههای گذشته نیز در بخش ترانسپورت فعالیت داشته، اما در سالهای اخیر شرایط کاری برای رانندهگان دشوارتر شده است. به گفته قطبالدین، افزایش مالیهها و هزینههای مختلف باعث شده است بخش بزرگی از درآمد روزانهاش صرف پرداخت بدهیها و مصارف گردد.
این راننده میگوید: «در زمان جمهوریت یک ریکشا در جلالآباد داشتم و ماهانه حدود ۲۵۰ دالر مالیه میپرداختم، اما با همان کار زندهگیام تا حدی پیش میرفت. حتا کرایه خانه ماهانه ۵ هزار افغانی را هم میدادم. اما حالا شرایط بسیار سخت شده است. در سالهای اخیر مالیهها بسیار افزایش یافته است. اکنون سالانه بیش از یک لک و ۸۸ هزار افغانی مالیه میپردازیم، در حالی که در ماه شاید تنها مقدار کمی برای ما باقی بماند. بخاطر همین مالیه حتا با خانواده جنجال دارم و به مشکلات روانی دچار شدیم.»
این راننده میگوید: «بخدا، از این مالیههایی که زیر نام حکومت اسلامی گرفته میشود، دل ما گرفته است. اعصاب ما خراب شده است. مسوولان سر چوکیهای خود نشستهاند، اما ما برای یک لقمه نان از صبح تا شام رفتوآمد میکنیم. آخر روز شاید حتا سه صد افغانی هم برای ما نمیماند. از همان درآمد کم هم باید مالیه بدهیم. در خانه از بس فشار زیاد است، روی ماندن نداریم؛ هر روز میگویند پول بیاور، اما ما دیگر توانش را نداریم.»
براساس معلومات وزارت ترانسپورت و هوانوردی طالبان، در حال حاضر حدود ۲۰ هزار وسیله نقلیه رسمی تکسی در شهر کابل فعالیت دارند. این وزارت همچنین میگوید که بیش از ۵ هزار بس شهری نیز در مسیرهای مختلف پایتخت خدمات ترانسپورتی ارایه میکنند. با این حال، رانندهگان این وسایط در کنار چالشهای کاری، از افزایش مالیهها و هزینههای مرتبط با تمدید اسناد شکایت دارند و میگویند این موضوع فشار اقتصادی بیشتری بر آنان وارد کرده است. به گفته رانندهگان، آنان هر ماه یا هر سه ماه یکبار، براساس نوع موتر، حدود ۲ تا ۲هزار و ۵۰۰ افغانی به وزارت ترانسپورت و هوانوردی و ریاست ترافیک طالبان در کابل پرداخت میکنند.






