دو ماه پیش، یک حملهکننده انتحاری گروه داعش، خود را در میان جنگجویان طالبان در نمایندهگی کابلبانک نو در شهر قندهار انفجار داد که دستکم ۴۵ کشته و ۵۶ زخمی برجا گذاشت. پس از آن، گزارشهایی از افزایش فعالیت داعش در شهر قندهار نشر شد. براساس این گزارشها، سطح تهدیدات بهشدت در این شهر بالا رفته است و جنگجویان طالبان تمهیدات امنیتی خاصی را برای این شهر روی دست گرفتهاند. یکی از این تمهیدات، بازرسی بدنی همه نمازگزاران در هنگام ورود به مساجد این شهر است که تا کنون نیز عملی میشود. از آنجایی که داعش در نزدیک به سه سال گذشته که طالبان حاکمیت کشور را در اختیار دارند، بارها نمازگزاران را در مساجد هدف قرار دادهاند، طالبان نسبت به حمله احتمالی این گروه بر تجمع نمازگزاران در مساجد نگران هستند و برای جلوگیری از آن نمازگزاران را هنگام ورود به مسجد بازرسی بدنی میکنند. آمادهگی دیگری که برای تامین امنیت این شهر گرفته شده، افزایش ایستهای بازرسی است. هر چند پیش از این نیز طالبان در شهر قندهار بیش از سایر شهرها، حتا شهر کابل، ایستهای بازرسی داشتند که احتمالا دلیلش سکونت ملا هبتالله در آن شهر است، ولی در دو ماه اخیر بار دیگر بر تعداد این ایستهای بازرسی افزودهاند.
این تمهیدات اما نگرانی ملا هبتالله، رهبر طالبان را رفع نکرد. به تاریخ ۹ ثور، او با آمران حوزههای امنیتی شهر قندهار از طریق مخابره صحبت کرد و به آنها دستور داد تا تحقیق ویژهای را در مورد حضور و فعالیت داعش در این شهر آغاز کنند و در نهایت نتیجه آن را به دفتر او بسپارند. هبتالله به آمران حوزههای امنیتی همچنان دستور داد که اگر کسی از مقامهای گروه طالبان در روند تحقیق آنها مداخله و یا ممانعت کند، فورا به دفتر او گزارش شود. نگرانی ملا هبتالله ناشی از گمانهزنیها در مورد همکاری برخی از فرماندهان طالبان با گروه داعش بوده است. باری، آمر دفتر رییس استخبارات طالبان در ولایت بدخشان به اتهام اینکه با داعش در ارتباط بوده، بازداشت و از وظیفه برکنار شد. این احتمال که برخی از جنگجویان سرخورده طالبان و حتا فرماندهان آنها به داعش بپیوندند، قویا وجود دارد و این مساله ملا هبتالله را نگران کرده است. به همین دلیل، او بررسی وضعیت امنیتی شهر قندهار را به هیچ مسوول ارشد امنیتی گروهش نسپرد و خود وارد عمل شد. ظاهرا او این را هم پیشبینی کرده بود که کسانی از فرماندهان گروهش به دلیل ارتباطی که با داعش دارند، ممکن در روند تحقیق سنگاندازی کنند.
در چند ماه اخیر، مردم شهر قندهار در مورد فعالیت داعش در این شهر سخن میگویند. گفته میشود طالبان مستقر در این شهر نیز بابت افزایش فعالیتهای داعش بهشدت نگران هستند و از احتمال راهاندازی حملات میترسند. چند روز پیش یکی از باشندهگان قندهار، وضعیت امنیتی این شهر را مانند دوران جمهوریت توصیف میکرد که مردم و سربازان نیروهای امنیتی کشور از احتمال حملات طالبان میترسیدند و حالا طالبان از احتمال حملات داعش در این شهر میترسند.
در میان این ترس و نگرانی، دیروز باز هم در این شهر حملهای صورت گرفت که تا زمان تهیه این متن کسی یا گروهی مسوولیت آن را نپذیرفته است. از قراین برمیآید که حمله دیروز نیز کار گروه داعش بوده باشد و گمانهزنیها در مورد حضور چشمگیر داعش در این شهر حقیقت داشته باشد. یکی از نشانههایی که حکایت از حمله داعش دارد، این است که در آن غیرنظامیان نیز قربانی شدهاند: دو غیرنظامی کشته و پنج غیرنظامی زخمی شدهاند. اگر جبهات نظامی ضد طالبان (جبهه آزادی یا جبهه مقاومت ملی) طالبان را هدف قرار دهند، معمولا غیرنظامیان در حملات آنها آسیب نمیبینند. حداقل حملاتی که پیش از این انجام دادهاند، چنین ویژهگیای داشته است. نشانه دوم، این است که نزدیک به ۱۵ ساعت از زمان حمله میگذرد، اما کسی یا گروهی مسوولیت آن را نپذیرفته است. معمولا جبهات ضد طالبان، از حملات خود عکس و ویدیو میگیرند و بسیار زود مسوولیت آن را میپذیرند، خلاف گروه داعش که گاه حتا بیش از یک شبانهروز زمان میگیرد تا اعلام کند که حمله کار آن گروه بوده است. نشانه/دلیل سومی هم این است که در شهر قندهار با اینهمه تمهیدات امنیتی، نفوذ برای جبهات ضد طالبان دشوارتر است نسبت به گروه داعش؛ زیرا داعش به دلیل مشابهت در ایدیولوژی و تفکر با طالبان، میتواند بهسادهگی به صفوف این گروه نفوذ کند. بدون شک، راهاندازی حمله در شهری که اینهمه برنامه امنیتی در دست اجرا دارد، بدون همکاری نفوذیها ممکن نیست.
در نهایت اینکه هر گروهی اگر مسوولیت حمله دیروز را بپذیرد، چیزی از ناکامی ملا هبتالله در تامین امنیت شهر قندهار کم نمیکند. این ناکامی، خبر بدی برای ملا هبتالله و گروهش است؛ اینکه وقتی آنها سرخوش «پیروزی» بودند، داعش به قدر کافی به صفوف آنها نفوذ کرده است که میتواند لانه خود رهبر طالبان را هم تهدید کند.






