ساخته یوزلردن ساخته تاووشلرگچه؛ آدملرنینگ ایشانچیدن فایدهلنیب پول آلهدیگن فریبگرلر
نیما
انترنت فریبگرلرینینگ توزاغیگه توشگن اَیریم آدملر جدّی خواطر بیلدیرگن حالده، آدملرنینگ اسمی و صورتلریدن فایدهلنیش همده اولرنینگ نامیگه ساخته فیسبوک اکونتلری یرهتیش فریبگرلیکنینگ جدّی و تشویشلی اصوللریدن بیریگه ایلنگنینی اَیتیشماقده. اولرنینگ اَیتیشیچه، یَسمه آنگ یاردمیده یرهتیلگن یاکه اۉزگرتیریلگن صورتلر و تاووشلردن فایدهلنیش فریبگرلرگه کۉپراق امکانیت یرهتیب، آدملرنینگ بو شخصلر توزاغیگه آسانراق توشیشیگه سبب بۉلگن.
انترنت فریبگرلرینینگ توزاغیگه توشگن بیر قنچه آدملر مملکت وطنداشلریدن بو شخصلرنینگ الداویگه اوچرهمسلیکلرینی سۉرهماقده. اولرنینگ اَیتیشیچه، صورتلر، تاووشلر و ویدیولرنی اۉزگرتیریش اوچون یَسمه آنگ واسطهلریدن فایدهلنیش آدملرنینگ آسانراق الدهنیشیگه سبب بۉلگن.
مملکت اهالیسیدن بیری احمد (مستعار)، بیر شخص عمکیسینینگ نامیگه ساخته اکونت یرهتیب، عمهسیدن پول آلگنینی اَیتهدی. اونینگ اَیتیشیچه، عمکیسی سویسده، عمهسی اېسه ایرانده یشهیدی.
بو اېرککنینگ اَیتیشیچه، فریبگرلر عمهسیگه اکهسی سویس پولیسی تامانیدن حبسگه آلینگنی و افغانستانگه دېپورت قیلینیشی رېجهلشتیریلگنی، بو معمانی حل قیلیش اوچون زودلیک بیلن پول کېرهکلیگینی اَیتیشگن. اونینگ اَیتیشیچه، فریبگرلر یَسمه آنگ یاردمیده ساخته صورتلر یرهتیب، عمهسیگه یوبارگن.
احمدنینگ تأکیدلشیچه، فریبگرلر عمهسیدن قریب ۳۰۰ مینگ افغانی آلگن و اونی پاکستاندهگی بانک حسابیگه اۉتکزگن. اونینگ اَیتیشیچه، بو پول عمهسینی یقیندن تنیشی و اونگه ایشانیشی سببلی فریبگرلر اوچون اوشبو مبلغنی اۉتکزیشگه راضی بۉلگن حوالهدارلر آرقهلی یوباریلگن.
احمد قۉشیمچه قیلهدی: «حاضر عمهم ایرانده کتّه قرض بیلن یوزمه-یوز توریبدی و بو پولنی حوالهدارلرگه قندهی قَیتریشینی بیلمهیدی. بیز هم هر قندهی یۉل بیلن معلوم مقدارده پول تاپیب، بېوه عمهم و اونینگ ایکّی قیزیگه یوباریشگه حرکت قیلماقدهمیز، تاکه اولر حوالهدارلرنینگ قرضینی تۉلهب، بو آغیر وضعیتدن چیقیب کېته آلیشسین.»
او اَیتهدی: «حاضرچه بیزده پاکستانده فایدهلنیلگن بانک حسابینینگ معلوماتلری بار. پول شو حسابگه اۉتکزیلگن اېدی و اۉشه کوننینگ اۉزیده، ایکّی مرته، بوتون مبلغ پاکستاننینگ کوېته شهریده اوشبو حسابدن یېچیب آلینگن.»
احمد اَیتهدی: «ساخته پول رسیدلرینی هم عمهمگه یوباریشدی، تاکه او پولنی قَیتریب بېرگن دېب اۉیلهسین.»
شو بیلن بیرگه، اجتماعی ترماقلر، جملهدن فیسبوک فایدهلنووچیلرینینگ اَیریملری هم اوشبو ترماقلرده فریبگرلیک و الداولر کۉپهیگنیدن خواطر بیلدیرگن و بعضیلری انترنت فریبگرلرینینگ قربانیگه ایلنگنینی اَیتماقده. اولرنینگ اَیتیشیچه، فیسبوک و باشقه اجتماعی ترماقلر آرقهلی فریبگرلیک کۉپهیگن و منفعتپرست شخصلر فایدهلنووچی اکونتلرینی بوزیب کیریب، اکونت اېگهسینینگ یقینلری و دۉستلریدن پول سۉرهماقده.
کابل اهالیسی امید اَیتهدی: «بیر نېچه کون آلدین دۉستلریمدن بیرینینگ فیسبوک اکونتیدن مېنگه خبر کېلیب، مینگ افغانیلیک تېلفون کارتی زودلیک بیلن کېرهکلیگینی و کېینراق گپلشیشیمیزنی، چونکه معماگه دوچ کېلگنینی یازگن اېدی. اوّلیگه مسأله حقیقی دېب اۉیلهدیم، اما کېین اونینگ شخصی رقمیگه قۉنغیراق قیلدیم. او بوندن بېخبرلیگینی اَیتیب، بوندهی واقعهدن خبری یۉقلیگینی بیلدیردی. مېن اونگه قۉنغیراق قیلگنیمدن جوده خورسند بۉلدی.» او قۉشیمچه قیلیشیچه، دۉستی بیر نېچه کوندن کېین فیسبوک اکونتینینگ رمزینی اۉزگرتیره آلگن و بوندن آلدین ینه بیر قنچه دۉستلریگه خبر یوباریب، اولردن هم تېلفون کارتی سۉرهگن اېدی.
اجتماعی ترماق فایدهلنووچیلریدن بیری شفیقه، صنعی هوشدن فایدهلنیش انترنت فریبگرلیگی اوچون امکانیتلرنی کېنگهیتیرگنینی اَیتهدی. اونینگ اَیتیشیچه، فریبگرلر تقلید قیلینگن آوازلر، ساخته صورتلر و ویدیولردن فایدهلنیب، کۉپلب آدملرنی حقیقی محتواسینی ساختهسیدن اجرهتیشده قیینچیلیککه دچار قیلگن و شو یۉل بیلن اولرنی اۉز توزاغیگه ایلینتیرماقده. او قۉشیمچه قیلیشیچه، فریبگرلر اَیریم قیزلرنینگ یلنگغاچ صورتلری و بېحیا ساخته ویدیولرینی یرهتیب، اولرنی هم تهدید و تاولمچیلیککه دچار قیلماقده.
باشقه اَیریم فایدهلنووچیلر فیسبوک مسنجری آرقهلی فریبگرلیک و الداولر کۉپهیگنینی اَیتیب، اونینگ کۉلمی حسی سوءاستعمال و آنلاین همده یوزمه-یوز جنسی تکلیفلردن تارتیب، سرمایه یاتقیزیش تکلیفی، موتر آلدی-ساتدیسی و کۉچمس ملک بیتیملری کبی مالیوی فریبگرلیکلرگچه کېنگهیگنینی تأکیدلهماقده.
فردوس، فیسبوک فایدهلنووچیسی، اَیتهدی: «فریبگرلر عادتده ساخته شخص و معلوماتلر آرقهلی قربانلرنینگ ایشانچینی قازانهدی و مقصدیگه اېریشگچ، فایدهلنووچی اکونتی، تېلفون رقمی و باشقه علاقه معلوماتلرینی اۉچیریب یوبارهدی یاکه یشیرهدی. بو حالتلرنینگ اَیریملری اویوشگن جنایتچیلیک ترماقلری و تورلی مملکتلرده فعالیت یوریتهیاتگن شخصلر بیلن باغلیق بۉلیشی ممکن؛ شو سببلی فایدهلنووچیلر شبههلی خبرلر و تکلیفلرگه نسبتاً احتیاطکار بۉلیشلری کېرهک.»
بو فایدهلنووچی فریبگرلر اجتماعی ترماقلر، عایله اعضالری اۉرتهسیدهگی ایشانچ و صنعی هوش واسطهلریدن سوءاستعمال قیلیب، یېترلی رقملی سوادخانلیککه اېگه بۉلمهگن و اکونتلر، صورتلر همده ساخته خبرلرنی آسانلیکچه اجرهته آلمهیدیگن آدملرنی نشانگه آلهیاتگنینی تأکیدلهیدی.





