ندا محمد ندیم، وزیر تحصیلات عالی طالبان و یکی از افراد نزدیک به هبتالله آخوندزاده، بارها فتواهای قتل و انتقامجویی از شهروندان کشور را صادر کرده است. در تازهترین مورد، او کاربران شبکههای اجتماعی را «مرتد» خطاب کرده و گفته که تمام کافران جهان در فیسبوک و ایکس (توییتر سابق) جمع شدهاند و به زبان پشتو از کافران حمایت میکنند. این فتوای مقام طالبان نگرانیهای بیشتری را در میان شهروندان کشور به وجود آورده است. به گفته آنان، طالبان پس از این مخالفان خود را به بهانههای مختلف تحت نام مرتد بازداشت و به قتل میرسانند. براساس گزارشهای نهادهای بینالمللی حقوق بشری، طالبان در سه سال گذشته به صورت گسترده دست به انتقامجویی و سرکوب شهروندان کشور زدهاند.
ندا محمد ندیم، وزیر تحصیلات عالی طالبان و یکی از چهرههای تاثیرگذار در رژیم این گروه، در ادامه فتواهای قتل و کشتار شهروندان کشور، کاربران شبکههای اجتماعی را «مرتد» خطاب کرده است. او در نوارهای تصویریای که در شبکههای اجتماعی منتشر شده، گفته است: «اگر نگاهی به توییتر [ایکس] و فیسبوک بیندازید تمام مرتدهای جهان در آنجا هستند.» ندیم ادعا کرده که مقابله فکری با طالبان آغاز شده و کاربران شبکههای اجتماعی علیه نیروهای این گروه که او آنها را مجاهدین مینامد، مبارزه فکری میکنند.
این مقام طالبان با زبان گلایهآمیز گفته است که کاربران شبکههای اجتماعی «زبان و نوشتارشان به پشتو است، اما خبرشان از کفر است. به توییتها، نوشتهها و گفتار آنها توجه و اعتماد نکنید.» او خطاب به طالبان گفته است که رسانهها به طور فزایندهای بر مبارزه فکری علیه طالبان تمرکز کردهاند. براساس ادعای او، کاربران شبکههای اجتماعی «نه به عالم دین عزت قایلند، نه عزت مجاهد [جنگجوی طالبان] را میشناسند و نه هم به اسلام و قرآن احترام دارند.»
وزیر تحصیلات عالی طالبان در این سخنرانی خود گفته است: «[کاربران شبکههای اجتماعی] عبارتهایی میگویند که زبانشان و نوشتارشان پشتو است. بعضاً میگویند که دین اسلام ناقص است. بعضاً به عالم دین و علم او دشنام میدهند.» او ادعا کرده است که براساس حکم فقها کسانی که «عالمان دین و مردان خدا» را زیر پرسش میبرند، کافرند. براساس ادعای او، این کار از سوی یهودیان بهخاطر بیرون شدن مردم از دین اسلام صورت میگیرد تا مسلمانان نسبت به دینداران و رهبران دینی خود بدگمان شوند.
این مقام طالبان چندی قبل پرسش در مورد بازگشایی مکاتب و دانشگاهها به روی دختران را نیز ممنوع کرده بود. او پیش از این بارها مخالفان طالبان را واجبالقتل خوانده و فتواهای کشتار آنان را صادر کرده است. براساس ادعای او، کسانی که در مقابل رژیم این گروه قرار میگیرند باید از سوی طالبان کشته شوند.
با این حال، شماری از شهروندان کشور پس از صدور این فتوای مقام ارشد طالبان، ابراز نگرانی میکنند که روند انتقامجویی این گروه در برابر مردم شدیدتر خواهد شد. به گفته آنان، چنین فتواهایی به جنگجویان این گروه فرصت انتقامگیری و رفتار وحشیانه شدیدتر را خواهد داد تا دست به قتل و برپایی دادگاههای صحرایی بیشتر بزنند.
جمشید (نام مستعار)، یکی از کاربران شبکههای اجتماعی، در صحبت با روزنامه ۸صبح میگوید که طالبان در سه سال گذشته پیوسته مخالفان و منتقدان خود را تحت نامهای مختلف به قتل رسانده یا بازداشت و شکنجه کردهاند. به گفته او، مرتد خواندن کاربران شبکههای اجتماعی فرصت و زمینه انتقامجویی طالبان از شهروندان را بیشتر میسازد و این گروه به صورت گسترده دست به کشتار، تحقیر، توهین و بازداشت مردم خواهد زد.
لیلا، کاربر دیگری است که در صفحه فیسبوک و ایکس از سیاستهای طالبان انتقاد میکند. او میگوید که به دلیل نقض گسترده حقوق بشر و سیاستهای زنستیزانه طالبان، بارها از این گروه در شبکههای اجتماعی انتقاد کرده است. به گفته او، «مرتد» خطاب کردن کاربران شبکههای اجتماعی، برای جنگجویان و سایر افراد طالبان میدان بیشتر برای انتقامگیری و سوءاستفادههای زیادتری را فراهم خواهد ساخت. او میگوید: «پس از این بهانه طالبان تیار است، هر کسی را که خوششان نیامد به اتهام حضور در فیسبوک و جنگ فکری، بازداشت کرده و به قتل میرسانند.»
نگرانیهای شهروندان کشور در حالی از انتقامجویی طالبان تشدید شده که این گروه به عفو عمومی خود پابندی نداشته است. در تازهترین مورد، یک دانشجوی دانشگاه شیراز جمهوری اسلامی ایران که برای بازدید از خانواده خود به غور رفته بود، از سوی طالبان به قتل رسیده است. منابع در غور به روزنامه ۸صبح میگویند که کمالالدین نظامی، دانشجوی دانشگاه شیراز، برای گذراندن رخصتیهای تابستانی به روستای خواجهسبزپوش، از مربوطات فیروزکوه، مرکز غور، رفته بود که توسط استخبارات طالبان بازداشت و مدت چهار شبانهروز شکنجه شده و سپس به قتل رسیده است.
طالبان در ادامه انتقامجویی از نظامیان پیشین، بهتازهگی، حسین، عضو نیروهای کماندوی ارتش حکومت پیشین، را در روستای گنجعلی بیک، از مربوطات شهر تالقان، مرکز تخار، هنگام برگشت از مزرعهاش تیرباران کردهاند. به گفته منابع، او پیش از این نیز سه بار توسط دو عضو طالبان بازداشت و با پادرمیانی مردم محل آزاد شده بود.
طالبان در ادامه انتقامجویی از نظامیان پیشین و شهروندان کشور، حداقل ۶۴ تن از نظامیان پیشین به شمول پنج فرمانده ارتش را در ولایت پکتیکا به قتل رساندهاند. به گفته منابع، افزون بر قتل نیروهای امنیتی قبلی، تعداد زیادی از آنان ناپدید و شکنجه شدهاند. نزدیکان قربانیان گفتهاند که طالبان بیشتر این قتلها را به افراد مسلح ناشناس نسبت دادهاند، در حالی که آنان ادعای تامین امنیت و خلع سلاح سرتاسری در کشور را دارند.
پیش از «مرتد» خطاب قراردادن کاربران شبکههای اجتماعی از سوی وزیر تحصیلات عالی طالبان، وزیر امر به معروف و نهی از منکر این گروه نیز فتوای سرکوب همه شهروندان کشور را صادر کرده و پیروی از رژیم طالبان را بالای همه مردم فرض دانسته است.
وزیر امر به معروف و نهی از منکر طالبان ادعا کرده که رژیم آنان در جهان «بینظیر و ایدهآل» بوده و پیروی از آن بالای تمام شهروندان کشور فرض است. او رژیم طالبان را بهتر از خلافت عثمانی دانسته و هشدار داده هر کسی که با این رژیم مخالفت کند «بغاوتگر» است و به شدت سرکوب میشود.
این در حالی است که طالبان «قانون امر به معروف و نهی از منکر» خود را پس از توشیح ملا هبتالله نافذ اعلام کردهاند که در آن صدای زن «عورت» پنداشته شده و محدودیتهای دستوپاگیر دیگری نیز بر زنان و مردان در کشور وضع شده است. این «قانون جدید» طالبان، واکنشهای گسترده داخلی و خارجی را در پی داشته است. در جدیدترین مورد، ۱۲ عضو شورای امنیت سازمان ملل متحد خواهان لغو فوری این قانون طالبان شدهاند. آنان در یک نشست خبری، ادامه تبعیض جنسیتی و سرکوب زنان و دختران توسط طالبان را نگرانکننده خواندهاند. در بیانیهای که از سوی آنان صادر شده آمده است: «امروز ما بار دیگر از طالبان میخواهیم که فوراً تمام سیاستها و اقداماتی را که بهرهمندی زنان و دختران از حقوق بشر و آزادیهای اساسی را نقض میکند، لغو کنند.»
گفتنی است که پیش از این، دفتر هیات معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) و کارشناسان ارشد سازمان ملل متحد از جمله ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر، گزارشهای متعددی از نقض گسترده حقوق بشر توسط طالبان را منتشر کردهاند. همچنان، سفارت و نمایندهگی افغانستان در جنیوای سویس، گزارش ملی از وضعیت حقوق بشری کشور را در نشست شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد ارایه کرده که در آن گفته شده است طالبان مرتکب جنایت علیه بشریت شدهاند.
