• 8AM.MEDIA
  • پښتو ویب‌پاڼه
  • English Website
  • اۉزبېکچه ویب‌سایت
۲۴ عقرب ۱۴۰۵ - ۱۵ نومبر ۲۰۲۶
۸صبح
Donate
  • صفحه نخست
  • اخبار
    • افغانستان
    • جهان
  • گزارش‌ها
    • گزارش‌های روز
    • گزارش‌های تحقیقی
  • مصاحبه‌ها
  • تحلیل و یادداشت
    • زنگ اول
    • تحلیل‌ها
    • دیدگاه و یادداشت
    • ترجمه
  • جامعه
    • شهروند خبرنگاری
    • دموکراسی و حقوق بشر
    • حقوق زنان
    • محیط زیست
    • صحت و سلامتی
  • اقتصاد و توسعه
  • زنان
    • سخن زن
    • نامه‌ای برای فردا
    • ریزموج‌ها
  • فرهنگ و هنر
    • ادبیات
    • سینما
    • موسیقی
    • داستان
  • ورزش
  • ویژه‌ها
    • صفحه ویژه پنج‌ساله‌گی سقوط جمهوریت
    • صفحه ویژه جام‌ جهانی ۲۰۲۶
    • صفحه ویژه چهارساله‌گی سقوط جمهوریت
    • صفحه ویژه مهاجرت
    • صفحه ویژه به‌سوی برابری
    • ویژه‌نامه سه‌ساله‌گی فروپاشی جمهوریت
    • صفحه ویژه ۸ مارچ
    • دوسالگی سقوط و حاکمیت دوباره طالبان
    • صفحه گزارش ویژه ملا هبت‌الله
    • صفحه‌ی ویژه ایستادگی برای آموزش
    • صفحه ویژه نصاب آموزشی در دوران حاکمیت طالبان
    • صفحه ویژه نوروز
    • صفحه ویژه تحولات اوکراین
  • ارتباط با ما
    • درباره ما
    • جوایز سالانه روزنامه ۸صبح
    • ارسال مقاله
    • تماس با ما
    • درخواست تبلیغات
بدون نتیجه
نمایش همه نتایج
  • صفحه نخست
  • اخبار
    • افغانستان
    • جهان
  • گزارش‌ها
    • گزارش‌های روز
    • گزارش‌های تحقیقی
  • مصاحبه‌ها
  • تحلیل و یادداشت
    • زنگ اول
    • تحلیل‌ها
    • دیدگاه و یادداشت
    • ترجمه
  • جامعه
    • شهروند خبرنگاری
    • دموکراسی و حقوق بشر
    • حقوق زنان
    • محیط زیست
    • صحت و سلامتی
  • اقتصاد و توسعه
  • زنان
    • سخن زن
    • نامه‌ای برای فردا
    • ریزموج‌ها
  • فرهنگ و هنر
    • ادبیات
    • سینما
    • موسیقی
    • داستان
  • ورزش
  • ویژه‌ها
    • صفحه ویژه پنج‌ساله‌گی سقوط جمهوریت
    • صفحه ویژه جام‌ جهانی ۲۰۲۶
    • صفحه ویژه چهارساله‌گی سقوط جمهوریت
    • صفحه ویژه مهاجرت
    • صفحه ویژه به‌سوی برابری
    • ویژه‌نامه سه‌ساله‌گی فروپاشی جمهوریت
    • صفحه ویژه ۸ مارچ
    • دوسالگی سقوط و حاکمیت دوباره طالبان
    • صفحه گزارش ویژه ملا هبت‌الله
    • صفحه‌ی ویژه ایستادگی برای آموزش
    • صفحه ویژه نصاب آموزشی در دوران حاکمیت طالبان
    • صفحه ویژه نوروز
    • صفحه ویژه تحولات اوکراین
  • ارتباط با ما
    • درباره ما
    • جوایز سالانه روزنامه ۸صبح
    • ارسال مقاله
    • تماس با ما
    • درخواست تبلیغات
بدون نتیجه
نمایش همه نتایج
۸صبح
بدون نتیجه
نمایش همه نتایج

دکتور احدی و کوبیدن آخرین میخ بر تابوت ملتی به‌نام افغانستان

عبدالمجیب خلوت‌گر عبدالمجیب خلوت‌گر
۷ دلو/بهمن ۱۴۰۴ - ۲۷ جنوری ۲۰۲۶ [t_time:1769486861]
Social media

Social media

در روزهای اخیر، گفت‌وگوی دکتور انورالحق احدی با یکی از تلویزیون‌های برون‌مرزی افغانستان، تلویزیون آمو، واکنش‌ها و سروصداهای گسترده‌ای را برانگیخته است. آقای دکتور احدی در این گفت‌وگو به موضوع هویت قومی و ملی پرداخته و دیدگاه‌هایی را مطرح کرده است که بر اساس آن‌ها، در تجربه‌ جهانی می‌توان دولت‌های ملی بسیاری را یافت که هویت ملی‌شان برگرفته از هویت تبار، قوم یا گروهی است که آن دولت را بنیان نهاده‌اند. ایشان بر همین مبنا نتیجه می‌گیرد که هویت ملی افغانستان باید «افغانی» یا «پشتونی» باشد.

واکنش شهروندان افغانستان، به‌ویژه آنانی که در خارج از کشور زنده‌گی می‌کنند، در مجموع به سه دسته تقسیم می‌شود. هر یک از این گروه‌ها، بر اساس دیدگاه خود، محتوای این مصاحبه را واکاوی کرده و به نتایج متفاوتی رسیده‌اند. در برخی موارد، این واکنش‌ها متوجه شخص آقای احدی بوده، در برخی دیگر خبرنگار مصاحبه‌کننده، و گاه هر دو.

گروه نخست، آقای احدی را به‌شدت مورد انتقاد قرار داده‌اند. به باور این گروه، هرچند سخنان ایشان ممکن است بازتاب‌دهنده‌ برخی واقعیت‌های میدانی باشد، اما تأکید مکرر بر این واقعیت‌ها و نوعی مباهات به آن‌ها، با موازین حقوق بشری و ارزش‌های دینی در تضاد آشکار قرار دارد. از نگاه آنان، برجسته‌سازی ارزش‌های یک قوم خاص و تبدیل آن به معیار هویت ملی، نقض اصل برابری انسان‌هاست؛ اصلی که هم در اسناد حقوق بشری و هم در آموزه‌های دینی، به‌عنوان بنیانی غیرقابل معامله در زنده‌گی اجتماعی مورد تأکید قرار گرفته است.

در مقابل، گروه دوم از سخنان آقای احدی ابراز خرسندی کرده‌اند. این گروه صراحت ایشان در بیان اهداف بخشی از نخبه‌گان پشتون‌تبار در سیاست افغانستان را عامل اصلی این خرسندی می‌دانند. از دید آنان، چنین گفت‌وگوهایی می‌تواند جنبه‌ روشنگرانه داشته باشد و به ارتقای شعور سیاسی شهروندان غیرپشتون افغانستان بینجامد. به باور این گروه، طرح صریح این دیدگاه‌ها می‌تواند در آینده به افزایش عقلانیت در کنش‌های سیاسی منجر شود.

اما واکنش گروه سوم کاملاً متفاوت است. این گروه که عمدتاً از پشتون‌های تبارگرا تشکیل شده، هم از خبرنگار و هم از مصاحبه‌شونده به دلیل انجام و انتشار این گفت‌وگو انتقاد کرده‌اند. به باور آنان، آقای احدی نباید این مسائل را تا این اندازه عریان و بی‌پرده مطرح می‌کرد و پرده از اهداف پنهان نخبه‌گان پشتون برمی‌داشت. البته در میان واکنش‌های این گروه، مواردی از فحاشی و توهین نیز دیده می‌شود که پرداختن به آن‌ها خارج از اخلاق و حوصله‌ این نوشته است.

در کنار این سه گروه، جمع کوچک‌تری نیز وجود دارد که این مصاحبه را فاقد ارزش‌های میدانی، عینی و علمی می‌دانند. به باور این افراد، آقای احدی با توجه به گرایش سیاست جهانی به راست و همچنین وضعیت کنونی افغانستان تحت حاکمیت طالبان، از شرایط موجود به نفع منافع شخصی خود بهره‌برداری کرده و در واقع دست به نوعی موج‌سواری سیاسی زده است.

پیش از بیان دیدگاه شخصی‌ام درباره‌ این مصاحبه، لازم می‌دانم چند نکته‌ کوتاه درباره‌ پیشینه‌ آقای احدی یادآوری کنم. آقای انورالحق (در برخی منابع: انوارالحق) احدی، حدود ۷۵ سال سن دارد و در یکی از روستاهای بسیار سنتی در شرق ولایت کابل زاده شده است. او دانش‌آموخته‌ رشته‌های اقتصاد و سیاست از دانشگاه‌هایی در لبنان و ایالت ایلینوی ایالات متحده امریکاست و مدتی نیز در چند دانشگاه امریکا به‌عنوان استاد همکار فعالیت داشته است. آقای احدی پیش از آن‌که حدود یک‌ونیم دهه در مقام‌های مهم اقتصادی ـ سیاسی افغانستان به‌طور رسمی ایفای وظیفه کند، برای مدتی کوتاه در بخش بانکداری در امریکا کار کرده است. او بیش از چهار دهه است که در عرصه‌ نظریه‌پردازی در سیاست افغانستان حضور دارد و سابقه‌ رهبری حزب موسوم به «افغان ملت» را نیز در کارنامه‌ خود ثبت کرده است. دکتور احدی در حال حاضر مسوولیت صندوق امانی افغانستان را تحت نظارت برنامه‌ انکشافی سازمان ملل متحد بر عهده دارد؛ صندوقی که پس از بازگشت طالبان به قدرت، مدیریت دارایی‌های منجمدشده‌ افغانستان در خارج از کشور را به عهده گرفته است.

اما در مورد اظهارات اخیر ایشان، باور من این است که هرچند این سخنان ممکن است بازتاب‌دهنده‌ برخی واقعیت‌های میدانی باشد، طرح آن‌ها در شرایط کنونی افغانستان به‌شدت نابه‌جا و غیرمسوولانه است. افغانستان کشوری است که سال‌ها درگیر جنگ، فقر و فلاکت بوده و اکنون در یکی از حساس‌ترین مقاطع تاریخی خود قرار دارد. از یک‌سو طالبان طی بیش از چهار سال گذشته زیرساخت‌های فزیکی، اداری و معنوی کشور را ویران کرده‌اند و از سوی دیگر، فقر، بیکاری، نبود آموزش و فقدان شرایط مناسب زنده‌گی اجتماعی، مردم را ناامید، سرخورده و دچار ترس و هراس ساخته است. طالبان به‌گونه‌ای بی‌سابقه از معادن و دارایی‌های افغانستان بهره‌برداری گروهی و شخصی می‌کنند و ارزش‌های بنیادین انسانی چون آزادی، امنیت روانی و امید به زنده‌گی را از مردم سلب کرده‌اند.

در چنین وضعیتی، سخنان آقای احدی نه‌تنها به ناامیدی عمومی می‌افزاید، بلکه به‌مثابه نمک پاشیدن بر زخم‌های عمیق ملت افغانستان است. این نوع سخن گفتن در برابر یک ملت رنج‌دیده، هم با آموزه‌های دینی و هم با ارزش‌های حقوق بشری در تضاد آشکار قرار دارد.

مهم‌تر از همه آن‌که اکثریت مردم افغانستان، فارغ از تعلقات قومی، زبانی و تباری، همچنان در کنار یکدیگر زنده‌گی کرده و دردهای خود را مشترک می‌دانند؛ امری که تا حدی از بار رنج‌های روانی آنان کاسته است. اما اظهارات آقای احدی مستقیماً این هم‌زیستی شکننده را هدف قرار می‌دهد و بر غم و اندوه مردم می‌افزاید. با جرئت می‌توان گفت که چنین سخنانی، افزون بر اهانت به ارزش‌های هم‌زیستی، زمینه‌ساز کینه، خصومت و شرارت می‌شود. آقای احدی با این رویکرد، به حدود چهل میلیون شهروند افغانستان توهین می‌کند؛ توهینی که هرچند در قالب واژه‌گان آرام بیان می‌شود، اما ریشه‌های ملت رنج‌کشیده‌ افغانستان را زیر آفتاب سوزان تعصب می‌سوزاند.

نگاهی به تاریخ افغانستان، چه در دوران معاصر و چه در اعصار گذشته، نشان می‌دهد که هیچ گروهی نتوانسته است اقتدار پایدار و همیشه‌گی در این سرزمین برقرار کند. با همین نگاه تاریخی می‌توان با اطمینان گفت که طالبان نیز دیر یا زود ـ و به باور من نه‌چندان دیر ـ از قدرت کنار زده خواهند شد. اما سخنان آقای احدی، روز پس از سقوط طالبان را به روزی سیاه و آغازی برای بدبختی‌های تازه بدل می‌کند. این اظهارات، افتراق قومی، زبانی، مذهبی و گروهی را تشدید کرده و همان ارزش‌های نسبی و شکننده‌ای را که پایه‌های ملت‌سازی افغانستان را شکل داده است، از میان می‌برد و آتش جنگ را نه‌تنها در سطح شهر و ولایت، بلکه در درون کوچه‌ها و خانه‌ها شعله‌ور می‌سازد.

آنچه آقای احدی از آن به‌عنوان «ارزش‌های قومی ـ ملی» یاد می‌کند و می‌کوشد ارزش‌های قومی را ملی جلوه دهد، در آینده‌ پس از طالبان ریشه‌های همان قوم را نیز تهدید خواهد کرد. در وضعیت کنونی، این‌گونه اظهارات خصومت‌های هویتی را تشدید کرده و روند ملت‌سازی نیم‌بند و فرسایشی افغانستان را به‌کلی از میان می‌برد. به باور من، چنین دیدگاه‌هایی نه‌تنها هویت اقوام غیرپشتون را آسیب‌پذیر می‌سازد و آنان را به واکنش‌های هویتی سوق می‌دهد، بلکه به هویت پشتون‌ها نیز لطمه می‌زند؛ زیرا این پرسش اساسی را در میان آنان مطرح می‌کند که هویتی که طی حدود سه‌صد سال حاکم بوده و نتوانسته حتا گامی کوچک در مسیر توسعه و پیشرفت بردارد، چه کارکردی داشته و در آینده چه کارکردی خواهد داشت؟

با توجه به آنچه گفته شد، برای جلوگیری از پیامدهای خطرناک این‌گونه اظهارنظرها، اقداماتی عملی ضروری به نظر می‌رسد. نخست، آقای احدی باید به‌صورت رسمی و علنی از اظهاراتی که توهین‌آمیز تلقی شده است، پوزش بخواهد. دوم، بزرگان و نخبه‌گان قوم پشتون باید به‌روشنی اعلام کنند که این سخنان بیانگر باور جمعی آنان نیست و صرفاً دیدگاه شخصی آقای احدی محسوب می‌شود. سوم، مردم و به‌ویژه نخبه‌گان می‌توانند از طریق دادخواست‌ها و طومارهای آنلاین از سازمان ملل متحد و برنامه انکشافی آن بخواهند که مسوولیت صندوق امانی افغانستان به فردی دیگر سپرده شود؛ زیرا فردی با چنین نگاه تباری، شایسته‌گی تصدی این جایگاه حساس را ندارد. در نهایت، مردم و گروه‌های مختلف باید به‌جای توهین و فحاشی در واکنش به سخنان آقای احدی، با روشنگری و نقد عقلانی، مانع تحریف حقیقت و ثبت نادرست واقعیت‌های سیاسی ـ تباری در تاریخ شوند.

ShareتوئیتارسالارسالShare

مطالب مرتبط

بقایی: امریکا مسوول بحران ایجاد شده در منطقه است
اخبار

ایران درخواست آلمان برای توقف غنی‌سازی یورانیم را رد کرد

۲۴ عقرب/آبان ۱۴۰۵ - ۱۵ نومبر ۲۰۲۶ [t_time:1794760844]
روبیو ایران را عامل بی‌ثباتی در خاورمیانه دانست
اخبار

روبیو ایران را عامل بی‌ثباتی در خاورمیانه دانست

۲۴ عقرب/آبان ۱۴۰۵ - ۱۵ نومبر ۲۰۲۶ [t_time:1794755262]
طالبان و ایران بر فعالیت ۲۴ ساعته گمرک‌ها توافق کردند
اخبار

طالبان و ایران بر فعالیت ۲۴ ساعته گمرک‌ها توافق کردند

۲۴ عقرب/آبان ۱۴۰۵ - ۱۵ نومبر ۲۰۲۶ [t_time:1794751849]

تازه‌ترین مطالب

در حال بارگذاری تازه‌ترین مطالب...

پربازدیدترین مطالب

  • النینوی قوی ۱۴۰۵–۱۴۰۶ و آینده آب‌وهوای افغانستان

    النینوی قوی ۱۴۰۵–۱۴۰۶ و آینده آب‌وهوای افغانستان

    Share
    Share توئیت
  • آرزوهای یک دختر و بی‌مهری‌ دنیا

    Share
    Share توئیت
  • قتل ذبیح‌الله در کابل؛ پسر یک مقام ارشد وزارت داخله طالبان متهم است

    Share
    Share توئیت
  • عکس‌های بالاتنه برهنه کیت میدلتون چاپ می‌شود

    Share
    Share توئیت
  • خیلی‌ها نباید این کتاب را بخوانند؛ گفت‌وگو با حمیرا قادری

    Share
    Share توئیت

پادکست

8am Media | پادکست ۸صبح
8am Media | پادکست ۸صبح

پادکست‌‌های ۸صبح که با حضور کارشناسان، تحلیل‌گران و فعالین سیاسی و مدنی برگزار می‌گردد، مسایل عمده و اساسی جامعه افغانستان و نیز مسایل جهانی مرتبط به افغانستان به بحث گرفته می‌شود. ۸صبح، چهار پادکست تولید می‌کند که شامل دو پادکست به زبان فارسی زیر نام پادکست هفتگی، سخن زن، یک پادکست به زبان پشتو زیر عنوان ژوري خبري و یک پادکست دیگر به نام «Insights» به زبان انگلیسی است.

The 8am Media podcasts, featuring experts, analysts, and political and civil activists, discuss major and fundamental issues of Afghan society as well as global issues related to Afghanistan. 8am Media produces four podcasts, including two in Persian: the weekly podcast ”Sokhan e Zan,” one in Pashto titled ”Zhowari Khbaray,” and another in English called ”Insights.”

ریزموج‌ها/12: گفت‌وگو با نازنین ولی
ریزموج‌ها/12: گفت‌وگو با نازنین ولی
ریزموج‌ها/12: گفت‌وگو با نازنین ولی
۱۸ عقرب ۱۴۰۵ - ۹ نومبر ۲۰۲۶
سخن زن/62: پنج سال مبارزه؛ راهی که خودم ساختم
۹ عقرب ۱۴۰۵ - ۳۱ اکتوبر ۲۰۲۶
سخن زن/61: روایتی از پشت میله‌ها؛ در زندان‌های طالبان چه بر زنان می‌گذرد؟
۲۹ میزان ۱۴۰۵ - ۲۱ اکتوبر ۲۰۲۶
ریزموج‌ها/11: گفت‌وگو با سلسله محبوب
۱۸ میزان ۱۴۰۵ - ۱۰ اکتوبر ۲۰۲۶
سخن زن/60: از خاکسترهای کابل تا تیغه جراحی: روایت مقاومت و رویای ناتمام مریم
۲۹ سنبله ۱۴۰۵ - ۲۰ سپتمبر ۲۰۲۶
Search Results placeholder
دیتابیس کشتار اگسا
۸صبح

پرخواننده‌ترین روزنامه‌ افغانستان
صاحب امتیاز: سنجر سهیل
ایمیل: [email protected]
رییس اجرایی: پرویز کاوه
ایمیل: [email protected]
دبیر تحلیل‌ها: ب. آمون‌پور
پذیرش مقالات و اعلان: [email protected]

بیشتر بخوانید

ایران درخواست آلمان برای توقف غنی‌سازی یورانیم را رد کرد

روبیو ایران را عامل بی‌ثباتی در خاورمیانه دانست

طالبان و ایران بر فعالیت ۲۴ ساعته گمرک‌ها توافق کردند

سازمان ملل: مرحله دوم طرح احیای اقتصادی با بودجه شش میلیون دالر آغاز شد

منابع: جسد مردی پس از قتل فجیع در قندهار پیدا شد

تحلیل‌ها

مهاجرت به‌عنوان همه‌پرسی خاموش علیه طالبان

افزایش کشت خشخاش در افغانستان؛ صف‌آرایی روسیه و طالبان در برابر سازمان ملل

از خروج امریکا تا بازگشت روسیه؛ مسکو چه نقشه‌ای برای افغانستان دارد؟

نتانیاهو می‌رود یا می‌ماند؟

اقتصاد بقا در افغانستان؛ گذار از تولید و اشتغال به تأمین نیازهای اولیه

© کپی‌رایت ۲۰۲۶؛ کلیه حقوق برای روزنامه ۸صبح محفوظ است.

۸صبح
استفاده از کوکی‌ها

برای ارائه بهترین تجربه، ما از فناوری‌هایی مانند کوکی‌ها برای ذخیره و/یا دسترسی به اطلاعات دستگاه استفاده می‌کنیم. رضایت شما برای استفاده از این فناوری‌ها به ما اجازه می‌دهد داده‌هایی مانند رفتار مرور در سایت یا شناسه‌های منحصربه‌فرد را پردازش کنیم. عدم رضایت یا پس گرفتن رضایت ممکن است بر برخی ویژگی‌ها و عملکردها تأثیر منفی بگذارد.

عملکردی Always active
ذخیره‌سازی یا دسترسی فنی به اطلاعات، صرفاً برای هدف قانونیِ فعال‌سازی استفاده از یک سرویس مشخص که به‌طور صریح توسط مشترک یا کاربر درخواست شده است، ضروری می‌باشد.
تنظیمات
ذخیره‌سازی یا دسترسی فنی به اطلاعات برای هدف قانونیِ ذخیره ترجیحاتی که توسط مشترک یا کاربر درخواست نشده‌اند، ضروری می‌باشد.
آمار
ذخیره‌سازی یا دسترسی فنی که صرفاً برای اهداف آماری استفاده می‌شود. The technical storage or access that is used exclusively for anonymous statistical purposes. Without a subpoena, voluntary compliance on the part of your Internet Service Provider, or additional records from a third party, information stored or retrieved for this purpose alone cannot usually be used to identify you.
بازاریابی
ذخیره‌سازی یا دسترسی فنی برای ایجاد پروفایل‌های کاربری جهت ارسال تبلیغات یا ردیابی کاربر در یک وب‌سایت یا در چندین وب‌سایت مورد نیاز است.
  • Manage options
  • Manage services
  • Manage {vendor_count} vendors
  • Read more about these purposes
مشاهده تنظیمات
  • {title}
  • {title}
  • {title}
بدون نتیجه
نمایش همه نتایج
برگشت به 8am.media
پښتو ویب‌پاڼه
English Website
اۉزبېکچه ویب‌سایت
  • صفحه نخست
  • اخبار
    • افغانستان
    • جهان
  • گزارش‌ها
    • گزارش‌های روز
    • گزارش‌های تحقیقی
  • مصاحبه‌ها
  • تحلیل و یادداشت
    • زنگ اول
    • تحلیل‌ها
    • دیدگاه و یادداشت
    • ترجمه
  • جامعه
    • شهروند خبرنگاری
    • دموکراسی و حقوق بشر
    • حقوق زنان
    • محیط زیست
    • صحت و سلامتی
  • اقتصاد و توسعه
  • زنان
    • سخن زن
    • نامه‌ای برای فردا
    • ریزموج‌ها
  • فرهنگ و هنر
    • ادبیات
    • سینما
    • موسیقی
    • داستان
  • ورزش
  • ویژه‌ها
    • صفحه ویژه پنج‌ساله‌گی سقوط جمهوریت
    • صفحه ویژه جام‌ جهانی ۲۰۲۶
    • صفحه ویژه چهارساله‌گی سقوط جمهوریت
    • صفحه ویژه مهاجرت
    • صفحه ویژه به‌سوی برابری
    • ویژه‌نامه سه‌ساله‌گی فروپاشی جمهوریت
    • صفحه ویژه ۸ مارچ
    • دوسالگی سقوط و حاکمیت دوباره طالبان
    • صفحه گزارش ویژه ملا هبت‌الله
    • صفحه‌ی ویژه ایستادگی برای آموزش
    • صفحه ویژه نصاب آموزشی در دوران حاکمیت طالبان
    • صفحه ویژه نوروز
    • صفحه ویژه تحولات اوکراین
  • ارتباط با ما
    • درباره ما
    • جوایز سالانه روزنامه ۸صبح
    • ارسال مقاله
    • تماس با ما
    • درخواست تبلیغات

© کپی‌رایت ۲۰۲۶؛ کلیه حقوق برای روزنامه ۸صبح محفوظ است.