• 8AM.MEDIA
  • پښتو ویب‌پاڼه
  • English Website
  • اۉزبېکچه ویب‌سایت
۲۵ عقرب ۱۴۰۵ - ۱۶ نومبر ۲۰۲۶
۸صبح
Donate
  • صفحه نخست
  • اخبار
    • افغانستان
    • جهان
  • گزارش‌ها
    • گزارش‌های روز
    • گزارش‌های تحقیقی
  • مصاحبه‌ها
  • تحلیل و یادداشت
    • زنگ اول
    • تحلیل‌ها
    • دیدگاه و یادداشت
    • ترجمه
  • جامعه
    • شهروند خبرنگاری
    • دموکراسی و حقوق بشر
    • حقوق زنان
    • محیط زیست
    • صحت و سلامتی
  • اقتصاد و توسعه
  • زنان
    • سخن زن
    • نامه‌ای برای فردا
    • ریزموج‌ها
  • فرهنگ و هنر
    • ادبیات
    • سینما
    • موسیقی
    • داستان
  • ورزش
  • ویژه‌ها
    • صفحه ویژه پنج‌ساله‌گی سقوط جمهوریت
    • صفحه ویژه جام‌ جهانی ۲۰۲۶
    • صفحه ویژه چهارساله‌گی سقوط جمهوریت
    • صفحه ویژه مهاجرت
    • صفحه ویژه به‌سوی برابری
    • ویژه‌نامه سه‌ساله‌گی فروپاشی جمهوریت
    • صفحه ویژه ۸ مارچ
    • دوسالگی سقوط و حاکمیت دوباره طالبان
    • صفحه گزارش ویژه ملا هبت‌الله
    • صفحه‌ی ویژه ایستادگی برای آموزش
    • صفحه ویژه نصاب آموزشی در دوران حاکمیت طالبان
    • صفحه ویژه نوروز
    • صفحه ویژه تحولات اوکراین
  • ارتباط با ما
    • درباره ما
    • جوایز سالانه روزنامه ۸صبح
    • ارسال مقاله
    • تماس با ما
    • درخواست تبلیغات
بدون نتیجه
نمایش همه نتایج
  • صفحه نخست
  • اخبار
    • افغانستان
    • جهان
  • گزارش‌ها
    • گزارش‌های روز
    • گزارش‌های تحقیقی
  • مصاحبه‌ها
  • تحلیل و یادداشت
    • زنگ اول
    • تحلیل‌ها
    • دیدگاه و یادداشت
    • ترجمه
  • جامعه
    • شهروند خبرنگاری
    • دموکراسی و حقوق بشر
    • حقوق زنان
    • محیط زیست
    • صحت و سلامتی
  • اقتصاد و توسعه
  • زنان
    • سخن زن
    • نامه‌ای برای فردا
    • ریزموج‌ها
  • فرهنگ و هنر
    • ادبیات
    • سینما
    • موسیقی
    • داستان
  • ورزش
  • ویژه‌ها
    • صفحه ویژه پنج‌ساله‌گی سقوط جمهوریت
    • صفحه ویژه جام‌ جهانی ۲۰۲۶
    • صفحه ویژه چهارساله‌گی سقوط جمهوریت
    • صفحه ویژه مهاجرت
    • صفحه ویژه به‌سوی برابری
    • ویژه‌نامه سه‌ساله‌گی فروپاشی جمهوریت
    • صفحه ویژه ۸ مارچ
    • دوسالگی سقوط و حاکمیت دوباره طالبان
    • صفحه گزارش ویژه ملا هبت‌الله
    • صفحه‌ی ویژه ایستادگی برای آموزش
    • صفحه ویژه نصاب آموزشی در دوران حاکمیت طالبان
    • صفحه ویژه نوروز
    • صفحه ویژه تحولات اوکراین
  • ارتباط با ما
    • درباره ما
    • جوایز سالانه روزنامه ۸صبح
    • ارسال مقاله
    • تماس با ما
    • درخواست تبلیغات
بدون نتیجه
نمایش همه نتایج
۸صبح
بدون نتیجه
نمایش همه نتایج

حبس در پیله‌ «درون‌مانده‌گی»؛ واکاوی وضعیت زنان افغانستان از عینک سیمون دوبووار

پارسا آهی پارسا آهی
۲۵ جوزا/خرداد ۱۴۰۵ - ۱۵ جون ۲۰۲۶ [t_time:1781499980]
AFP

AFP

در تلاطم تحولات سیاسی افغانستان، وضعیت زنان نه تنها یک بحران حقوق‌بشری، بلکه آزمونی برای نظریه‌های جامعه‌شناسی سیاسی و فلسفه اگزیستانسیالیسم است. برای درک آن‌چه امروز بر نیمی از جمعیت این جغرافیا می‌گذرد، بازخوانی آرای «سیمون دوبووار» دریچه‌ای واقع‌گرایانه و در عین حال هولناک به روی ما می‌گشاید؛ دریچه‌ای به سوی خانه‌ای که دیوارهایش از جنس نفی «من» است.

زن به‌مثابه «دیگریِ مطلق»

دوبووار معتقد است هویت انسانی در تقابل با «دیگری» شکل می‌گیرد؛ اما در جوامع مردسالار، این رابطه هرگز برابر نبوده است. در ساختار فعلی قدرت در افغانستان، «مرد» تنها سوژه (Subject) قانونی و سیاسی، و فاعلی است که حق وضع قانون و تعریف جهان را دارد. در مقابل، زن به یک «ابژه» یا «دیگری مطلق» تبدیل شده است؛ موجودی که هویتش نه به‌طور مستقل، بلکه تنها در پیوند با مردان (تحت عناوینی چون دختر فلان، همسر فلان یا مادر فلان) معنا می‌یابد.

این «دیگری بودن» در افغانستان، یک انتخاب فرهنگی نیست، بلکه یک «مرگ مدنی» است. وقتی زن از حق داشتن نام در شناس‌نامه یا حق سفر بدون محرم محروم می‌شود، در واقع از ساحت «انسان مستقل» خارج شده و به ملکیت سوژه مردانه درآمده است. این‌جاست که زن دیگر نه یک هم‌رزم یا هم‌سر، بلکه سایه‌ای است که تنها در پرتو حضور مرد، اجازه حیات دارد.

انسداد استعلا و سقوط به ورطه شیءواره‌گی

کلید فهم فرودستی سیستماتیک زنان در افغانستان را باید در تقابل دو مفهوم «استعلا» و «درون‌مانده‌گی» جست‌وجو کرد.

  • استعلا (Transcendence): حرکت به جلو، تحصیل، سیاست و فعالیت‌هایی است که به انسان آزادی و معنا می‌بخشد. استعلا یعنی قدرت «فرارفتن» از مرزهای تن و محیط.
  • درون‌مانده‌گی (Immanence): غرق شدن در تکرار ملال‌آور نیازهای زیستی، محبوس شدن در چهار دیواری خانه برای صرفاً «بقا» و تکرار بی‌پایان کارهای خانه‌گی که هیچ اثری در تاریخ نمی‌گذارند.

ممنوعیت سیستماتیک حضور زنان در دانشگاه‌ها، ادارات و حتا فضاهای عمومی نظیر پارک‌ها و آرایشگاه‌ها، صرفاً یک اقدام سنتی یا مذهبی نیست؛ بلکه راهبردی سیاسی برای سلب امکان «استعلا» است. نظام حاکم با راندن نظام‌مند زنان به فضای خصوصی خانه ــ که نماد بارز درون‌مانده‌گی است ــ آنان را از «سوژه سیاسی معترض» به موجوداتی در پایین‌ترین سطح هستی‌شناختی تبدیل کرده است تا توان اندیشیدن به تغییر ساختار قدرت را نداشته باشند. زنی که تمام روزش در دایره بسته پخت‌وپز و تمیزکاری خلاصه شود، فرصتی برای «طرح‌اندازی برای آینده» نخواهد داشت.

اسطوره‌سازی و برساخت اجتماعی زنیت

دوبووار در جمله معروف خود تأکید می‌کند که «انسان، زن زاده نمی‌شود، بلکه زن می‌شود». این یعنی هیچ ذات ضعیفی وجود ندارد، بلکه سنت‌ها و قوانین، این نقش را «برساخت» می‌کنند. در افغانستان امروز، مفاهیمی چون «عفت»، «حیا» و «ناموس» به ابزاری برای اسطوره‌سازی از زن تبدیل شده‌اند. این اسطوره‌سازی که در ظاهر ستایش‌آمیز به نظر می‌رسد، در باطن هدفی جز توجیه محرومیت زن از حقوق عمومی و بازتولید قدرت مردسالار ندارد.

با تقدس‌بخشی به «خانه‌نشینی» و گره زدن شرافت کل یک خاندان به «پوشش و سکوت زن»، زنی که بخواهد از این پیله خارج شود، نه تنها مجرم، بلکه «بی‌عفت» خوانده می‌شود. این دردناک‌ترین نوع شکنجه است: استفاده از ارزش‌های اخلاقی برای توجیه برده‌گی نیمی از جامعه.

فرجام سخن

رهایی زنان افغانستان تنها یک انتخاب فرهنگی نیست؛ بلکه ضرورتی برای دموکراتیزه شدن و حتا «زنده ماندن» کل جامعه است. تا زمانی که مسیرهای استعلا بسته بماند و زن در زندان «درون‌مانده‌گی» محبوس باشد، وضعیت «دیگری بوده‌گی» و رنج ناشی از آن تداوم خواهد یافت. افغانستانِ بدون زن، جامعه‌ای است که نیمی از ریه‌های خود را بریده و انتظار دارد به حیات سالم ادامه دهد؛ غافل از آن‌که آزادی، یا برای همه است و یا برای هیچ‌کس.

ShareتوئیتارسالارسالShare

مطالب مرتبط

مهاجمان مسلح ۱۱ تن را در یک میدان فوتبال در مکسیکو کشتند
اخبار

یک خبرنگار در مکسیکو به قتل رسید

۲۵ عقرب/آبان ۱۴۰۵ - ۱۶ نومبر ۲۰۲۶ [t_time:1794792461]
دست‌کم ۴۰ تن در حملات تازه اسراییل بر غزه کشته شدند
اخبار

شمار جان باخته‌گان غزه پس از آتش‌بس از یک‌هزار و ۶۰۰ تن گذشت

۲۵ عقرب/آبان ۱۴۰۵ - ۱۶ نومبر ۲۰۲۶ [t_time:1794791379]
ناو هواپیمابر تئودور روزولت امریکا به خاور میانه رسید
اخبار

ناو هواپیمابر تئودور روزولت امریکا به خاور میانه رسید

۲۵ عقرب/آبان ۱۴۰۵ - ۱۶ نومبر ۲۰۲۶ [t_time:1794790623]

تازه‌ترین مطالب

در حال بارگذاری تازه‌ترین مطالب...

پربازدیدترین مطالب

  • آرزوهای یک دختر و بی‌مهری‌ دنیا

    آرزوهای یک دختر و بی‌مهری‌ دنیا

    Share
    Share توئیت
  • النینوی قوی ۱۴۰۵–۱۴۰۶ و آینده آب‌وهوای افغانستان

    Share
    Share توئیت
  • قتل ذبیح‌الله در کابل؛ پسر یک مقام ارشد وزارت داخله طالبان متهم است

    Share
    Share توئیت
  • عکس‌های بالاتنه برهنه کیت میدلتون چاپ می‌شود

    Share
    Share توئیت
  • خیلی‌ها نباید این کتاب را بخوانند؛ گفت‌وگو با حمیرا قادری

    Share
    Share توئیت

پادکست

8am Media | پادکست ۸صبح
8am Media | پادکست ۸صبح

پادکست‌‌های ۸صبح که با حضور کارشناسان، تحلیل‌گران و فعالین سیاسی و مدنی برگزار می‌گردد، مسایل عمده و اساسی جامعه افغانستان و نیز مسایل جهانی مرتبط به افغانستان به بحث گرفته می‌شود. ۸صبح، چهار پادکست تولید می‌کند که شامل دو پادکست به زبان فارسی زیر نام پادکست هفتگی، سخن زن، یک پادکست به زبان پشتو زیر عنوان ژوري خبري و یک پادکست دیگر به نام «Insights» به زبان انگلیسی است.

The 8am Media podcasts, featuring experts, analysts, and political and civil activists, discuss major and fundamental issues of Afghan society as well as global issues related to Afghanistan. 8am Media produces four podcasts, including two in Persian: the weekly podcast ”Sokhan e Zan,” one in Pashto titled ”Zhowari Khbaray,” and another in English called ”Insights.”

ریزموج‌ها/12: گفت‌وگو با نازنین ولی
ریزموج‌ها/12: گفت‌وگو با نازنین ولی
ریزموج‌ها/12: گفت‌وگو با نازنین ولی
۱۸ عقرب ۱۴۰۵ - ۹ نومبر ۲۰۲۶
سخن زن/62: پنج سال مبارزه؛ راهی که خودم ساختم
۹ عقرب ۱۴۰۵ - ۳۱ اکتوبر ۲۰۲۶
سخن زن/61: روایتی از پشت میله‌ها؛ در زندان‌های طالبان چه بر زنان می‌گذرد؟
۲۹ میزان ۱۴۰۵ - ۲۱ اکتوبر ۲۰۲۶
ریزموج‌ها/11: گفت‌وگو با سلسله محبوب
۱۸ میزان ۱۴۰۵ - ۱۰ اکتوبر ۲۰۲۶
سخن زن/60: از خاکسترهای کابل تا تیغه جراحی: روایت مقاومت و رویای ناتمام مریم
۲۹ سنبله ۱۴۰۵ - ۲۰ سپتمبر ۲۰۲۶
Search Results placeholder
دیتابیس کشتار اگسا
۸صبح

پرخواننده‌ترین روزنامه‌ افغانستان
صاحب امتیاز: سنجر سهیل
ایمیل: [email protected]
رییس اجرایی: پرویز کاوه
ایمیل: [email protected]
دبیر تحلیل‌ها: ب. آمون‌پور
پذیرش مقالات و اعلان: [email protected]

بیشتر بخوانید

یک خبرنگار در مکسیکو به قتل رسید

شمار جان باخته‌گان غزه پس از آتش‌بس از یک‌هزار و ۶۰۰ تن گذشت

ناو هواپیمابر تئودور روزولت امریکا به خاور میانه رسید

روسیه مدعی رهگیری ده‌ها پهپاد بر فراز مسکو شد

امریکا برای شهروندان خود در بحرین هشدار امنیتی صادر کرد

تحلیل‌ها

مهاجرت به‌عنوان همه‌پرسی خاموش علیه طالبان

افزایش کشت خشخاش در افغانستان؛ صف‌آرایی روسیه و طالبان در برابر سازمان ملل

از خروج امریکا تا بازگشت روسیه؛ مسکو چه نقشه‌ای برای افغانستان دارد؟

نتانیاهو می‌رود یا می‌ماند؟

اقتصاد بقا در افغانستان؛ گذار از تولید و اشتغال به تأمین نیازهای اولیه

© کپی‌رایت ۲۰۲۶؛ کلیه حقوق برای روزنامه ۸صبح محفوظ است.

۸صبح
استفاده از کوکی‌ها

برای ارائه بهترین تجربه، ما از فناوری‌هایی مانند کوکی‌ها برای ذخیره و/یا دسترسی به اطلاعات دستگاه استفاده می‌کنیم. رضایت شما برای استفاده از این فناوری‌ها به ما اجازه می‌دهد داده‌هایی مانند رفتار مرور در سایت یا شناسه‌های منحصربه‌فرد را پردازش کنیم. عدم رضایت یا پس گرفتن رضایت ممکن است بر برخی ویژگی‌ها و عملکردها تأثیر منفی بگذارد.

عملکردی Always active
ذخیره‌سازی یا دسترسی فنی به اطلاعات، صرفاً برای هدف قانونیِ فعال‌سازی استفاده از یک سرویس مشخص که به‌طور صریح توسط مشترک یا کاربر درخواست شده است، ضروری می‌باشد.
تنظیمات
ذخیره‌سازی یا دسترسی فنی به اطلاعات برای هدف قانونیِ ذخیره ترجیحاتی که توسط مشترک یا کاربر درخواست نشده‌اند، ضروری می‌باشد.
آمار
ذخیره‌سازی یا دسترسی فنی که صرفاً برای اهداف آماری استفاده می‌شود. The technical storage or access that is used exclusively for anonymous statistical purposes. Without a subpoena, voluntary compliance on the part of your Internet Service Provider, or additional records from a third party, information stored or retrieved for this purpose alone cannot usually be used to identify you.
بازاریابی
ذخیره‌سازی یا دسترسی فنی برای ایجاد پروفایل‌های کاربری جهت ارسال تبلیغات یا ردیابی کاربر در یک وب‌سایت یا در چندین وب‌سایت مورد نیاز است.
  • Manage options
  • Manage services
  • Manage {vendor_count} vendors
  • Read more about these purposes
مشاهده تنظیمات
  • {title}
  • {title}
  • {title}
بدون نتیجه
نمایش همه نتایج
برگشت به 8am.media
پښتو ویب‌پاڼه
English Website
اۉزبېکچه ویب‌سایت
  • صفحه نخست
  • اخبار
    • افغانستان
    • جهان
  • گزارش‌ها
    • گزارش‌های روز
    • گزارش‌های تحقیقی
  • مصاحبه‌ها
  • تحلیل و یادداشت
    • زنگ اول
    • تحلیل‌ها
    • دیدگاه و یادداشت
    • ترجمه
  • جامعه
    • شهروند خبرنگاری
    • دموکراسی و حقوق بشر
    • حقوق زنان
    • محیط زیست
    • صحت و سلامتی
  • اقتصاد و توسعه
  • زنان
    • سخن زن
    • نامه‌ای برای فردا
    • ریزموج‌ها
  • فرهنگ و هنر
    • ادبیات
    • سینما
    • موسیقی
    • داستان
  • ورزش
  • ویژه‌ها
    • صفحه ویژه پنج‌ساله‌گی سقوط جمهوریت
    • صفحه ویژه جام‌ جهانی ۲۰۲۶
    • صفحه ویژه چهارساله‌گی سقوط جمهوریت
    • صفحه ویژه مهاجرت
    • صفحه ویژه به‌سوی برابری
    • ویژه‌نامه سه‌ساله‌گی فروپاشی جمهوریت
    • صفحه ویژه ۸ مارچ
    • دوسالگی سقوط و حاکمیت دوباره طالبان
    • صفحه گزارش ویژه ملا هبت‌الله
    • صفحه‌ی ویژه ایستادگی برای آموزش
    • صفحه ویژه نصاب آموزشی در دوران حاکمیت طالبان
    • صفحه ویژه نوروز
    • صفحه ویژه تحولات اوکراین
  • ارتباط با ما
    • درباره ما
    • جوایز سالانه روزنامه ۸صبح
    • ارسال مقاله
    • تماس با ما
    • درخواست تبلیغات

© کپی‌رایت ۲۰۲۶؛ کلیه حقوق برای روزنامه ۸صبح محفوظ است.