شماری از روان‌شناسان نسبت به پیامدهای روانی و اجتماعی تمسخر افراد دارای لکنت زبان هشدار می‌دهند. به گفته آنان، چنین برخوردهایی می‌تواند به کاهش اعتمادبه‌نفس، انزوای اجتماعی و آسیب‌های روانی در این افراد منجر شود. این روان‌شناسان بر ضرورت گسترش برنامه‌های آگاهی‌دهی از طریق رسانه‌ها و نهادهای آموزشی تاکید کرده و می‌گویند که افزایش آگاهی عمومی و ترویج فرهنگ احترام و پذیرش تفاوت‌ها می‌تواند در جلوگیری از تمسخر و تبعیض علیه افراد دارای لکنت زبان نقش موثری داشته باشد.
سمیرا صدیقی، روان‌شناس، می‌گوید تمسخر افرادی که با لکنت زبان مواجه‌اند، می‌تواند تاثیرات عمیق و منفی بر سلامت روان و وضعیت روحی آنان بر جای بگذارد. او می‌گوید: «افرادی که به‌دلیل لکنت زبان مورد تمسخر قرار می‌گیرند، ممکن است دچار ترس و اضطراب شوند، از محیط‌های اجتماعی فاصله بگیرند و برای جلوگیری از مواجهه با دیگران، از حضور در جمع خودداری کنند.»
صدیقی می‌افزاید: «تمسخر دیگران می‌تواند سبب ایجاد احساس شرمساری و حتا افسرده‌گی در این افراد شود. چنین رفتاری اعتمادبه‌نفس آنان را کاهش می‌دهد و ممکن است سبب انزوا و گوشه‌گیری‌شان شود. همچنان، تمسخر می‌تواند روند آموزش و تحصیل این افراد را تحت تاثیر قرار دهد و مانع دستیابی آنان به نتایج مطلوب آموزشی شود. در برخی موارد، این رفتارها ممکن است خشم و پرخاشگری را نیز در فرد برانگیزد.»
ذکریا بارکزی، روان‌شناس، می‌گوید لکنت زبان می‌تواند زمینه‌های ژنتیکی داشته باشد؛ اما در برخی موارد نیز ممکن است با تجربه‌های آسیب‌زای زنده‌گی، چه در دوران کودکی و چه در سنین بزرگ‌سالی، ارتباط داشته باشد. به گفته او، تجربه‌هایی مانند ترومای روانی، ترس، آزارواذیت در دوران کودکی و خاطرات سرکوب‌شده‌ای که بازگوکردن آن‌ها برای فرد دشوار است، از جمله عواملی‌اند که باید مورد توجه قرار بگیرند.
آقای بارکزی می‌گوید: «در برخی موارد، اختلال در عملکرد فرایندهای ذهنی یا مشکلات مربوط به فعالیت هورمون‌های بدن نیز ممکن است در بروز لکنت زبان نقش داشته باشند. متاسفانه، به‌دلیل نبود آگاهی کافی در جامعه افغانستان، برخی افراد لکنت زبان را به مجازات الهی یا تقدیر نسبت می‌دهند و تصور می‌کنند فرد به‌دلیل نفرین‌شدن به این مشکل دچار شده است. برخی دیگر نیز لکنت زبان را وسیله‌ای برای سرگرمی و تمسخر دیگران می‌دانند؛ در حالی که لکنت زبان ناتوانی به معنای محدودکننده توانایی‌های فرد نیست و افراد دارای لکنت زبان نیز می‌توانند رشد کنند، پیشرفت داشته باشند و به موفقیت دست یابند.»
او می‌افزاید: «باید به توانایی‌های افراد دارای لکنت زبان، به‌ویژه توانایی‌های نوشتاری آنان، توجه بیش‌تری صورت گیرد و با دید احترام و ارزش‌گذاری با آن‌ها برخورد شود. همچنان، از طریق رسانه‌ها و آموزگاران باید آگاهی‌رسانی گسترده‌ای انجام شود تا زمینه تمسخر و تبعیض علیه این افراد در جامعه کاهش یابد.»
محمد حنیف هاشمی، داکتر، می‌گوید لکنت زبان یک اختلال گفتاری است، نه عصبی، که معمولاً در میان اطفال به وجود می‌آید؛ اما در سنین بالاتر نیز ممکن است بروز کند. این داکتر می‌گوید: «عوامل لکنت زبان می‌تواند ژنتیکی باشد و در افرادی که در سنین بالا قرار دارند، حملات عصبی و سکته مغزی نیز می‌تواند سبب بروز لکنت زبان شود. برای درمان لکنت زبان، روش درمانی یا داروی خاصی وجود ندارد.»
هاشمی می‌افزاید: «به اطفالی که لکنت زبان دارند، باید وقت داده شود و با حوصله‌مندی به حرف‌های‌شان گوش داده شود. در جریان صحبت، نباید سخنان آنان قطع شود و نباید طفل را به تکرار حرف‌هایش وادار کرد. تمرین‌های گفتاری و تشویق به صحبت کردن می‌تواند به‌مرور زمان در بهبود لکنت زبان طفل موثر باشد. در صورتی که لکنت زبان به‌طور ناگهانی در فردی در سنین بالا بروز کند، ممکن است با علایمی مانند فلج اعضای بدن و کج شدن دهان همراه باشد. در چنین حالتی، فرد باید هرچه زودتر به بخش عاجل شفاخانه منتقل شود.»
جاوید (مستعار)، که با مشکل لکنت زبان مواجه است، می‌گوید که اغلب از صحبت‌کردن خودداری می‌کند؛ به‌ویژه در جمع افرادی که پیش از این با آنان آشنایی نداشته است. به گفته او، مشکل لکنت زبان پس از شهادت برادرش آغاز شده و از آن زمان تا کنون بر زنده‌گی روزمره و روابط اجتماعی او تاثیر گذاشته است.
او می‌گوید: «وقتی صحبت می‌کنم، زبانم پیهم بند می‌شود و خودم نیز از این وضعیت رنج می‌برم. من فارمسست هستم و در جریان روز با مشتریان زیادی سروکار دارم. هنگام صحبت با آنان و توضیح چگونه‌گی استفاده از دواها، چندین بار زبانم بند می‌شود. پیش از این چنین مشکلی نداشتم؛ اما پس از آن‌که برادرم به شهادت رسید و در کنار پیکر او ایستادم، با این مشکل مواجه شدم.»
شعیب، کودک ۱۲ ساله‌ای که با لکنت زبان مواجه است، می‌گوید تمسخر هم‌سن‌وسالانش به‌دلیل مشکل گفتاری، سبب شده است که کم‌تر صحبت کند و از حضور در جمع دیگر کودکان دوری کند. او می‌گوید: «وقتی صحبت می‌کنم، هم‌صنفی‌هایم و دیگر کودکان مرا به‌دلیل لکنت زبان تمسخر می‌کنند. به همین دلیل، با هیچ‌کس دوست نیستم، صحبت نمی‌کنم و فوتبال هم بازی نمی‌کنم. در مکتب نیز هرگز نتوانسته‌ام درس را با صدای بلند بخوانم. آرزو دارم این مشکلم برطرف شود و بتوانم مانند دیگران به‌راحتی صحبت کنم.»
گفتنی است که ۲۲ اکتوبر برابر به روز جهانی آگاهی از لکنت زبان بوده، این روز همه‌ساله با هدف جلب توجه جامعه به چالش‌های افراد دارای لکنت زبان، مبارزه با پیش‌داوری‌ها و ترویج برخورد آگاهانه و حمایت‌گرانه با آنان برگزار می‌شود.
لکنت زبان نوعی اختلال در روانی گفتار است که با تکرار، کشیدن یا توقف‌های غیرارادی هنگام صحبت‌کردن همراه بوده و ممکن است از کودکی آغاز شود و تا بزرگ‌سالی ادامه یابد.
