یکی از کارمندان امنیتی سازمان صحی جهان در شهر جلال‌آباد، مرکز ولایت ننگرهار، در محل کارش پس از شکنجه به قتل رسیده است. این رویداد به‌طور گسترده از سوی رسانه‌ها پوشش یافته، اما تا زمان نشر این گزارش، سازمان جهانی صحت و طالبان هیچ‌گونه واکنشی در این‌باره نشان نداده‌اند. در همین حال، شماری از شهروندان کشور این قتل را ناشی از ستیزهای مذهبی و قومی می‌دانند و تاکید می‌کنند که اقلیت‌های مذهبی، به‌ویژه اسماعیلیان، به‌صورت سیستماتیک از سوی طالبان و سایر گروه‌های بنیادگرا در معرض سرکوب و حذف فیزیکی قرار دارند.
منابع محلی از بدخشان به روزنامه ۸صبح می‌گویند که سید قیام‌الدین هوشمند، کارمند سازمان جهانی صحت، شامگاه یک‌شنبه ۱۱ جوزا، در محل کارش در شهر جلال‌آباد، مرکز ولایت ننگرهار، پس از شکنجه به قتل رسیده است. به گفته منابع، او حدود ۱۰ ماه پیش به‌عنوان مامور امنیتی و نگهبان در این سازمان استخدام شده بود و جایگزین برادرش، شاه‌میر یمگانی، شده بود که در ماه جون ۲۰۲۴ در همان مکان به قتل رسیده بود.
یکی از نزدیکان این کارمند سازمان جهانی صحت می‌گوید که هنوز داغ از دست دادن شاه‌میر یمگانی التیام نیافته بود که اکنون یگانه یادگار خانواده‌شان، سید قیام‌الدین هوشمند، نیز در همان‌جایی به قتل رسید که برادرش پیش‌تر کشته شده بود. به گفته او، هوشمند در اتاق خوابش در شهر جلال‌آباد به قتل رسیده است. او تاکید می‌کند: «این جنایت نباید نادیده گرفته شود. چطور ممکن است که دو برادر، یکی پس از دیگری، در یک اتاق کشته شوند؟»
همزمان، برخی از شهروندان کشور گروه طالبان را عامل اصلی این رویداد می‌دانند و تاکید می‌کنند که بسیاری از اعضای این گروه، اقلیت‌های مذهبی را به‌رسمیت نمی‌شناسند و کشتن آن‌ها را برای خود «ثواب» می‌پندارند. به گفته آنان، جامعه اسماعیلیه به‌صورت خاموش و سیستماتیک از سوی طالبان هدف قرار می‌گیرد و این روند نگران‌کننده، در سایه سکوت عمومی ادامه دارد.
محمد (مستعار)، یکی از باشنده‌گان بدخشان، می‌گوید: «طالبان به‌صورت ریشه‌ای و فطری با اسماعیلیه‌ها مشکل دارند. نمونه روشن آن، تغییر اجباری مذهب در برخی مناطق بدخشان، به‌ویژه در ولسوالی‌های درواز است؛ جایی که مردم به زور وادار به تغییر مذهب می‌شوند و کودکان اسماعیلی در مدرسه‌های دینی وابسته به اهل‌سنت ثبت‌نام می‌شوند.»
این باشنده بدخشان می‌افزاید: «این روند در مناطق پشتون‌نشین کشور به شکل شدیدتری ادامه دارد. این اقدامات در چارچوب یک برنامه فکری سازمان‌یافته پیش می‌رود و می‌تواند مصداق جنایت بین‌المللی تلقی شود.»
شهریار (مستعار) ادعا می‌کند که قتل این کارمند امنیتی سازمان جهانی صحت دارای انگیزه‌های مذهبی و قومی بوده است. به گفته او، برادر این فرد نیز به‌دلیل تعصبات مذهبی و قومی به قتل رسیده بود. شهریار می‌گوید: «در بسیاری از مناطق پشتون‌نشین، اسماعیلیه‌ها با القاب ناپسند شناخته می‌شوند و تبلیغات منفی علیه این مذهب جریان دارد. قیام‌الدین هم اسماعیلیه بود و هم تاجیک، تحملش نکردند.»
برخی دیگر از شهروندان نیز سازمان‌های بین‌المللی را متهم می‌کنند که وضعیت امنیتی افغانستان را برای کشورهای کمک‌کننده، به‌گونه‌ای امن و باثبات گزارش می‌دهند و از این طریق در تلاشند تا پروژه‌های خود را تمدید کرده و حمایت‌های مالی بیش‌تری جذب کنند.
رشته، یکی از کاربران شبکه‌های اجتماعی در واکنش به قتل این کارمند سازمان صحی جهان نوشته است: «وقتی سازمان‌های بین‌المللی در افغانستان تحت کنترل رژیم طالبان به نهادهای تمویل کننده گزارش می‌دهند که شرایط کار مساعد است و هیچ مشکلی امنیتی وجود ندارد، کتمان حقیقت می‌کنند، با این کار جان کارمندان‌شان را به خطر می‌اندازند.»
این کاربر مدعی است که کارمندان نهادهای بین‌المللی روزانه با آزار و شکنجه زبانی، روحی و گاهی فیزیکی از سوی افراد گروه طالبان مواجه‌اند. به گفته او، این نهادها به‌رغم تهدیدات آشکار تاکید می‌کنند که این مسایل نباید رسانه‌ای یا علنی شود تا مبادا دردسری برای نهادها یا کارمندان آن‌ها ایجاد گردد. او همچنین ادعا می‌کند که برخی از این نهادها با گروه طالبان وارد معامله می‌شوند و در برخی پروژه‌ها، اعضای این گروه را نیز سهیم می‌سازند.
این در حالی است که پیش‌تر، دفتر هیات معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) در گزارشی اعلام کرده بود: «طالبان بارها کارمندان نهادهای بشردوستانه و حقوق بشری را به‌طور خودسرانه بازداشت، شکنجه و حتا به قتل رسانده‌اند. این اقدامات نه‌تنها امنیت کارمندان را تهدید می‌کند، بلکه فعالیت‌های بشردوستانه را نیز به شدت محدود ساخته است.»
همچنان، سازمان عفو بین‌الملل گفته است: «قتل‌های فراقانونی، بازداشت‌های خودسرانه و تهدیدهای مستمر علیه فعالان حقوق بشر و کارکنان سازمان‌های بین‌المللی توسط طالبان ادامه دارد و این موضوع نشان‌دهنده نقض گسترده حقوق بشر در افغانستان است.»
گزارش‌های سازمان شفافیت بین‌الملل (Transparency International) نشان می‌دهد که فساد گسترده و تهدیدهای امنیتی تحت حاکمیت طالبان نه‌تنها روند کمک‌رسانی و فعالیت‌های بشردوستانه را مختل کرده، بلکه کارمندان نهادهای بین‌المللی و محلی را نیز در معرض بازداشت‌های خودسرانه و خشونت قرار داده است. این سازمان تاکید کرده است که نبود پاسخ‌گویی و شفافیت در عمل‌کرد طالبان موجب افزایش نقض حقوق بشر و کاهش حمایت‌های بین‌المللی شده است.
اداره بازرس ویژه ایالات متحده امریکا برای بازسازی افغانستان (سیگار) در گزارش‌های متعدد خود به مسایل امنیتی، فساد و محدودیت فعالیت‌های بشردوستانه در افغانستان تحت حاکمیت طالبان پرداخته است. سیگار اعلام کرده است: «طالبان با استفاده از تهدید، بازداشت‌های خودسرانه و فشارهای سیاسی، کارمندان موسسات بین‌المللی و محلی را هدف قرار داده‌اند.»
