در جنوبغرب کشور، برخی از کارگران به دلیل پسلرزههای جنگ و بیکاری مجبور شدهاند در کنار فروختن لوازم خانه، حتا به فروش خون به عنوان گزینهای برای سیر کردن شکم اعضای خانواده فکر کنند. یکی از ولایتهای بزرگ این حوزه، قندهار است که در میان شماری از مردم به «شهر میلیونرها» شهرت دارد. در این ولایت شمار زیادی از جوانان و سرپرستان خانوادهها از بیکاری رنج میبرند و بیشتر مواقعی که به نیت یافتن کار از خانه بیرون میشوند، با دست خالی شبانگاه به خانه برمیگردند. برخی از این کارگران به دلیل وضعیت نامناسب زندهگی، برای استفاده ابزاری از سوی افراد مسلح غیرمسوول مناسباند که در واقع مسبب افزایش جرایم جنایی در این ولایت است. شماری دیگر نیز از سر ناچاری از طریق فروش خون به زخمیان در شفاخانهها، غذای روزانهشان را تهیه میکنند.
در گذشتهها جوانان قندهاری برای کارگری در یک محل مشخص گرد میآمدند، زیرا شمارشان کم بود؛ اما حالا همه چیز برایشان تغییر کرده است. در حال حاضر کارگران در چندین محل برای پیدا کردن کار روزمزد جمع میشوند. از این میان برخی کار مییابند و برخی دیگر روزهای سرد و گرمشان را به امید یافتن کار در روی سرک سپری میکنند. شمار زیادی از این جوانان به دلیل بار زیادی که از سوی خانواده بر دوششان گذاشته میشود، حتا به اعتیاد روی آوردهاند؛ زیرا نمیتوانند از پس سختیهای زندهگی برایند.
یک تن از این جوانان قندهار، پهلوان نام دارد. او میگوید که هیچ کسی به فکر آنان نیست و هر روز برای کار به محلی به نام «چوک مددخان» این ولایت میآیند. به گفته پهلوان، با آنکه روزشان را با امید آغاز میکنند، اما برخلاف تصورشان، شامگاه با دست خالی به خانه میروند. پهلوان از نوسانات زندهگیاش نگران است؛ زیرا به باور او، شمار زیادی از سرمایهگذاران در قندهار حضور دارند، اما نمیتوانند یا نمیخواهند برای حل معضل بیکاری در این ولایت سرمایهگذاری کنند.
پهلوان میگوید که بیشتر معتادان روزانه به دلیل فشارهای زندهگی و بیکاری به دامن اعتیاد میافتند و حتا شماری برای اینکه شکم خود و خانوادهشان را سیر کنند، خونشان را در شفاخانهها به زخمیان میفروشند. او گفت: «ما هر صبح در چوک مددخان قندهار جمع میشویم. اینجا کسانی هستند که به دلیل جنگ از محل اصلی سکونتشان بیجا شدهاند. تا شام در اینجا میمانیم و روز خود را سپری میکنیم، اما کار نیست. از یک طرف در خانههای کرایی زندهگی میکنیم و از طرف دیگر بیکاری است. نه تاجران غم ما را میخورند و نه دولت به ما توجه دارد.»
عبدالقیوم، دیگر کارگر در قندهار است. او هر صبحگاه به امید پیدا کردن لقمهای نان به این چوک میآید، اما روزش در بیکاری سر میشود. او میگوید که بیشتر کارگران به دلیل نبود کار معتاد شدهاند و در نتیجه به کارهای غیرقانونی و سرقت روی میآورند. او گفت: «در بین ما بیشتر افراد پیدا میشوند که روزها در اینجا نشستهاند، اما کار پیدا نمیتوانند. به همین دلیل هم شماری در بدل دریافت پول به فعالیتهای مسلحانه روی میآورند که در آخر یا کشته میشوند یا هم دولت آنها را بازداشت میکند.»
قندهار در حال حاضر ناامنترین ولایت افغانستان است؛ ولایتی که بیشترین میزان تلفات در آن ثبت میشود. بیشتر باشندهگان این ولایت یکی از علتهای اصلی گسترش دامنه ناامنی در این ولایت را افزایش جوانان بیکار میدانند. آنان پیشنهاد میکنند که تاجران ملی برای کاهش بیکاری تلاش کنند تا بدین ترتیب در کنار ابعاد اقتصادی قضیه، وضعیت امنیتی نیز بهتر شود.
در همین حال مختاراحمد فیروز، سرپرست ریاست کار و امور اجتماعی قندهار، میگوید که برای افراد بیکار در موسسههایی کسبوکار ردیف کرده و این زمینه را برایشان مساعد ساختهاند. او گفت که در جریان سال گذشته، تعیینات برای سه هزار بست در ادارههای محلی قندهار صورت گرفته است و در کنار این مورد، روزانه برای ۲۰ تا ۲۵ شرکت کوچک و بزرگ جواز کار میدهند. او اما در مورد اینکه در جریان یک سال گذشته چه تعداد از جوانان به کار گماشته شدهاند، چیزی نگفت و ارقام دقیقی نیز ارایه نکرد. فیروز گفت که در روزهای اخیر با بیرون شدن نیروهای خارجی، بر شمار جوانان بیکار افزوده شده است.
افزون بر این، حبیبالله جیلانی، آمر کار ریاست کار و امور اجتماعی قندهار، گفت که آنان در دو ساحه این ولایت مراکز آموزش حرفه را ساختهاند و در حال حاضر هزاران جوان، اعم از زن و مرد، در بخشهای مختلف آموزش میبینند. او گفت که افراد فارغ شده از مراکز آموزش حرفه اکنون خودشان برایشان کسبوکار دستوپا کردهاند.
گفتنی است که شهر قندهار در میان باشندهگان ولایتهای دیگر کشور به دلیل برخی از ساختوسازها در شهرک عینومینه این ولایت، به «شهر میلیونرها» شهرت یافته است. با این حال اما برخلاف تصورات، باشندهگان این ولایت در روزهای اخیر به دلیل جنگ و ناامنی با بیکاری دستوپنجه نرم میکنند و روزگار خوشی ندارند. به همین دلیل نیز میزان جرایم جنایی و حملات مسلحانه در این ولایت افزایش چشمگیری یافته و خریدوفروش مواد نشئهآور نیز بیشتر شده است.






