اروپا پارلمانی اعضالری: طالبان سیاسی مشروعیت خواهله‌یدی، تخنیکی مذاکره‌ اېمس

اروپا پارلمانی‌نینگ حزب‌لردن تشقری گروهیگه منسوب بیر گروه اعضالر، آلمان فدرا‌ل پارلمانی اعضالری و افغانستان پارلمانی نینگ سابق وکیللری بوگون آچیق خط اعلان قیلیب، اروپا اتفاقی و اونینگ اعضا دولتلریدن طالبان وکیللرینی مهاجرت یاکه دېپورت بیلن باغلیق مذاکره‌لر اوچون بروکسل‌گه یاکه باشقه‌ اروپا پایتختلریگه تکلیف قیلمسلیکنی سۉره‌شگن. امضالاوچیلر هر قنده‌ی رسمی تکلیف، ویزه بېریش یاکه سیاسی ییغیلیش اۉتکزیش طالبان افغانستان اوستیدن نظارت اۉرنه‌تگنیدن بېری اینتیلیب کېله‌یاتگن خلق‌ارا قانونیلیک و تن آلینیشنی کوچه‌یتیریشینی آگاهلنتیریشگن.

اروپا پارلمانی‌نینگ اعضاسی هانا نیومن، آلمان فدرا‌ل پارلمانی وکیلی فیلیز پولات، اروپا پارلمانی نینگ افغانستان بیلن علاقه‌لر بۉییچه‌ بۉلیمی رهبری و اعضاسی راکل گارسیا هیرمیدا-فان در واله، اروپا پارلمانی نینگ سوسیالیستلر و دېموکرا‌تلر فرا‌کسیونیدن اعضا و افغانستان بیلن علاقه‌لر بۉییچه‌ بۉلیم رئیس اۉرین‌باسری آلساندرا مورتی همده‌ افغانستان پارلمانی نینگ سابق اعضاسی فوزیه کوفی اوشبو خط امضالاوچیلری قطاریگه کیره‌دی.

بیاناتده ایتیلیشیچه: «هر بیر تکلیف، هر بیر ویزه و هر بیر رسمی اوچره‌شوو سیاسی سیگنال یوباره‌دی. طالبان فقط تخنیکی مذاکره‌لرنی اېمس، بلکه‌ مشروعیت‌نی هم ایزله‌ماقده. اروپا اتفاقی ۲۰۲۱-ییلده همکارلیک اوچون انیق مېزانلرنی بېلگیله‌گن اېدی. آره‌دن قریب بېش ییل اۉتگن بۉلسه-ده، بو مېزانلرنینگ هېچ بیری بجریلمه‌دی. عکسینچه‌، طالبان عیاللر و قیزلر حقوقلرینی تیزیملی روشده بوزیب، سیاسی باشتیریش‌نی کوچه‌یتیردی. اروپا مهاجرت بۉییچه‌ کېلیشوولر عوضیگه اۉز تمایللرینی قربان قیلمسلیگی کېره‌ک.»

اروپا کمیسیونی، اروپا اتفاقی نینگ تشقی حرکتلر خدمتی و اعضا دولتلر حکومتلریگه یۉللنگن خطده ایتیلیشیچه: «بیز طالبان وکیللری نینگ بروکسل‌گه مهاجرت و باش‌پناه‌ ایزلاوچیلرنی دېپورت قیلیش ترتیبلری حقیده مذاکره‌ اوچون تکلیف اېتیلگنی حقیده‌گی خبرلردن چوقور خواطرده‌میز. اروپا اتفاقی ۲۰۲۱-ییلده طالبان بیلن مناسبتلر اوچون انیق شرطلر بېلگیله‌گن: انسان حقوقلریگه رعایه‌ قیلیش، انسانپرورلیک یاردمگه تۉسیقسیز کیریش، تروریزمگه قرشی کوره‌ش مجبوریتی و کینگ قمراولی حکومت توزیش یۉلیده جدّی قدملر.» خطده تأکیدلنیشیچه، برچه‌ ۲۷ اعضا دولت و اروپا اتفاقی نهادلری اوشبو مېزانلرنی قۉللب-قوّتله‌گن.

شونینگدېک، خطده نه‌فقط بو شرطلر بجریلمه‌گنی، بلکه‌ انسان حقوقلری احوالی سېزیلرلی درجه‌ده یامانلشگنی ایتیله‌دی؛ اینیقسه‌، عیاللر و قیزلر تیزیملی چېتلشتیریش و تعقیبگه اوچره‌گن، سیاسی باستیریش اېسه کوچه‌یگن.

مکتوب‌ده شونینگدېک، اروپا پارلمانی ۲۰۲۶-ییل ۲۱-می‌ده‌گی قطع‌نامه‌سیده اوشبو یانده‌شوو‌نی ینه‌ بیر بار تصدیقله‌گنی و انسان حقوقلری تیزیملی بوزیلیشی دوام اېته‌یاتگن شرایطده طالباننی هر قنده‌ی عادی‌لشتیریش یاکه بالواسطه‌ مشروعیت‌گه آگاهلنتیریش بېرگنی قید اېتیلگن. بونده‌ی شرایطده طالبان وکیللرینی اروپاگه تکلیف قیلیش جدّی خطا اېکنی، بونده‌ی اوچره‌شوولر فقط تخنیکی ییغیلیشلر صفتیده کۉریلمسلیگی تأکیدلنگن.

مکتوب یازووچیلری شونده‌ی دېیشگن: «هر بیر تکلیف‌نامه‌، هر بیر ویزه و هر بیر رسمی اوچره‌شوو طالبانگه اولر حاکمیتگه کېلگنیدن بېری اینتیلیب کېلگن نرسه‌نی بېره‌دی: سیاسی مشروعیت و خلق‌ارا تن آلینیشی. طالبان بروکسل سفرینی اروپا بیلن مناسبتلر نینگ عادی‌لشووی بېلگیسی صفتیده تقدیم اېته‌دی، حال‌بوکه اروپا اتفاقی بېلگیله‌گن شرطلر بۉییچه‌ هېچ قنده‌ی ایجابی اۉزگریش یۉق.»

مکتوب‌ده ینه‌ ایتیله‌دی: «انسان حقوقلری ساحه‌سیده جدّی یوتوقلرسیز اسلامی تروریستیک طالبان رژیمی وکیللریگه سیاسی کیریش امکانینی بېریش اوشبو مجبوریتلرنینگ هم افغانستانده، هم خلق‌ارا مقیاسده آبروسینی ضعیفلشتیریشی ممکن.»

مؤلفلر بو یانده‌شوو اوچون کېلتیریلگن اساس، یعنی مهاجرت و چیقریش‌نی آسانلشتیریش، وضعیتنی ینه‌ده خواطرلی قیله‌یاتگنینی تأکیدله‌گن. بو اېسه خوفلی وضعیت یره‌ته‌دی: جدّی انسان حقوقلری بوزیلیشیده عیبلنه‌یاتگن رژیم مهاجرت همکارلیگیدن سیاسی امتیازلر و خلق‌ارا میدانده کۉپراق قبول قیلینیش اوچون فایده‌لنیشی ممکن.

مکتوب‌ده آلمان‌دن افغانستانگه مجبوری مهاجرت‌لر تجربه‌سیگه اشاره‌ قیلینیب، بو یانده‌شوو عاقبتلری حقیده آگاهلنتیریش بۉلیشی کېره‌کلیگی ایتیله‌دی. شونینگدېک، مهاجرت دېپورتی میکانیزملرینی یره‌تیش حرکتلری حاضرگچه طالبان توزیلمه‌لری بیلن علاقه‌نی کوچه‌یتیریشگه و ایلگری قبول قیلیب بۉلمه‌یدیگن دېب حسابلنگن امتیازلرنی بېریشگه آلیب کېلگنی قید اېتیله‌دی.

مکتوب‌ده ینه‌ شونده‌ی دېیله‌دی: «طالبان بیلن باغلیق شخصلر آرقه‌لی کونسوللیک وکالتلرینی تاپشیریش و شخصی معلوماتلرگه کیریش امکانیتی بېریلگنی افغان قاچقینلری و سورگونده‌گیلر اوچون جدّی خواطر اویغاتماقده؛ جمله‌دن، قۉرقیتیش، کوزه‌توو و باسیم خوفی موجود.»

مؤلفلر بو حالت آلمان حکومتی نینگ قنچه‌لیک باسیمگه مایللیگینی کۉرسه‌تیشینی هم قۉشیمچه‌ قیلگن، چونکه‌ اولر ایتیشیچه، طالبان دېپورت نی بېکار قیلیب، اۉز دیپلوماتلریدن کۉپراق یوباریشنی طلب قیلگن — بو اېسه ناقانونی و باستیرووچی رژیم وکیللری دیر.

مکتوب‌ده افغانستانده دېموکراسی، انسان حقوقلری و اروپا ماموریت‌لرینی قۉللب-قوّتله‌گن کۉپلب شخصلر هنوز حمایه‌سیز قاله‌یاتگنی و جدّی خوف آستیده اېکنی تأکیدلنگن. شونینگدېک، طالبان وکیللریگه منبر و کیریش امکانینی بېریش اروپا اوستوارلیکلری حقیده ناتۉغری سیگنال یوباریشی ایتیله‌دی.

مؤلفلرگه کۉره‌، بو یانده‌شوو باستیریش اجراچیلری بیلن همکارلیک قیلیشنی اروپا بیلن بیرگه‌ تورگنلرنی قۉللب-قوّتلشدن اوستون قۉیگندېک کۉرسه‌ته‌دی. اونینگ عاقبتلری اېسه افغانستاندن تشقریده هم سېزیله‌دی. تورلی حکومتلر و حرکتلر خلق‌ارا مشروعیت ایزلشده بو جریاننی دقّت بیلن کوزه‌تماقده.

مکتوب‌ده ایتیله‌دی: «اگر اروپا مهاجرت باسیمی آرقه‌لی سیاسی کیریش و مشروعیت آلیش ممکنلیگینی کۉرسه‌تسه، باشقه‌لر هم شو خلاصه‌گه کېله‌دی. قیسقه‌ مدتلی دېپورت کېلیشوولری اوچون تشقی سیاست تمایللرینی تیکلش آسان بۉلمه‌یدی.»

مؤلفلر ینه‌ تأکیدلشه‌دی: «شونینگدېک، طالبان تامانیدن عیاللر و قیزلرنینگ جمعیت حیاتیدن تیزیملی چیقریب تشلنیشی جنسی اساسلنگن تیزیملی ظلم و باستیریش شکلی بۉلیب، کۉپلب حقوقشناسلر، بیرلشگن ملتلر تشکیلاتی مخصوص معروضه‌چیلری و انسان حقوقلری تشکیلاتلری بونی تاباره‌ جنسی آپارتاید دېب تعریفله‌ماقده.»

شونینگدېک، بو مکتوب‌ده افغانستان فقرالیک جمعیتی بیلن ایشلش، عیاللر حقوقلری حمایه‌چیلری و طالبان باستیریشیدن جبرلنگنلرگه اوستوارلیک بېریش ضرورلیگی تأکیدلنگن. مهاجرت سیاستی اروپانینگ انسان حقوقلری مجبوریتلرینی ضعیفلشتیرمسلیگی کېره‌کلیگی و حمایه‌گه محتاجلر اوچون، جمله‌دن باش‌پناه‌ تیزیمی دایره‌سیده انسانپرورلیک ویزه کبی یۉللر یره‌تیلیشی لازملیگی قید اېتیلگن.

مؤلفلر خلق‌ارا جنایت محکمه‌سی تامانیدن افغانستان بۉییچه‌ آلیب باریله‌یاتگن تېرگاولر، اینیقسه‌ جنسیت اساسیده‌گی تعقیب و زۉرآورلیکلر بۉییچه‌ ایشلر بیلن همکارلیک قیلیش و خلق‌ارا عدالتنی فعال قۉللب-قوّتلش ضرورلیگینی ایتگن. خلاصه‌ قیلیب، شرطلرسیز و مېزانسیز همکارلیک باستیریشنی مکافاتلشینی، اونگه مشروعیت بېریشینی، اروپا آبروسینی ضعیفلشتیریشینی و مهاجرت‌نی خلق‌ارا تن آلینیشی اوچون واسطه‌گه ایلنتیریش خوفینی توغدیریشینی تأکیدله‌گن.

 

دکمه بازگشت به بالا