باشندهگان مناطق مختلف شهر کابل میگویند که بهدلیل افزایش روزافزون کمآبی، در تامین آب مورد نیاز خود با دشواریهای فراوانی روبهرو هستند. آنان میافزایند که آب مورد نیاز شان را از تانکرهایی تهیه میکنند که به مناطق مختلف شهر آبرسانی میکنند. به گفته این باشندهگان، هر هفته بین ۴۰۰ تا ۵۰۰ افغانی برای خرید آب پرداخت میکنند، اما این مقدار نیز پاسخگوی نیازهای روزمرهشان نیست. آنان هشدار میدهند که با گذشت هر روز، سطح منابع آبی کاهش یافته و دسترسی به آب آشامیدنی سختتر میشود.
شماری از باشندهگان مناطق مختلف کابل در گفتوگو با روزنامه ۸صبح از کمبود آب در مناطق شان شکایت میکنند و میگویند که بهدلیل دسترسی نداشتن به منابع پایدار آب، ناچارند هر هفته برای خرید آب هزینه سنگین را تحمل کنند. آنان میافزایند که در شماری مناطق، مردم مجبورند در صفهای طولانی منتظر بمانند تا بتوانند چند بشکه آب، آنهم برای یک هفته شان تهیه کنند. به گفته این باشندهگان، در برخی موارد آنان بهدلیل نبود آب خانههای شان را ترک کردهاند. این باشندهگان از طالبان میخواهند که هرچه زودتر برای حل بحران آب در پایتخت اقدام کند.
کاوش (مستعار)، یکی از باشندهگان ناحیه چهارم شهر کابل، میگوید که هر دو روز یکبار ۸۰ لیتر آب معدنی برای رفع نیازهای اولیه خانوادهاش خریداری میکند. به گفته او، نلهای آب در خانهها بهصورت دوامدار آب ندارند و آب چاهها نیز یا خشک شده یا کیفیت بسیار پایینی دارند.
این باشنده کابل میافزاید: «در ناحیه چهارم شهر کابل زندهگی میکنیم. سطح آب چاهها در این منطقه بسیار پایین رفته و دیگر قابل استفاده نیست. عمق چاه ما به ۱۲۰ متر میرسد، اما با این حال، آب آن نه از نظر کمیت و نه کیفیت مناسب نیست. حتا برای آشپزی هم نمیتوان از آن استفاده کرد. هر دو روز ۸۰ لیتر آب میخریم، ولی در روزهای گرم تابستان، این مقدار هم پاسخگوی نیازهای خوراکی ما نیست.»
عبید (مستعار)، یکی از باشندهگان ناحیه چهارم شهر کابل، میگوید که دسترسی به آب برای او و شمار زیادی از مردم به نبردی روزانه تبدیل شده است. او هشدار میدهد که اگر طالبان به این بحران توجه جدی نکند، بهزودی باشندهگان بسیاری از مناطق پایتخت با چالشهای جدیتری روبهرو خواهند شد.
عبید میافزاید: «شرایط بهگونهای شده که در هیچکدام از مناطق شهر کابل نمیتوان آب سالم پیدا کرد. این دومین باری است که مجبور شدهایم بهدلیل نبود آب، خانهمان را تغییر دهیم. متاسفانه در منطقه جدید نیز آب قابل استفاده نیست و اصلاً برای نوشیدن مناسب نمیباشد. به همین دلیل از آب معدنی استفاده میکنیم که لیتر یک افغانی قیمت دارد. در خانه روزانه بین ۲۰ تا ۳۰ لیتر آب مصرف داریم.»
کمبود آب در غرب کابل نیز به یکی از چالشهای روزمره مردم تبدیل شده است، بهطوری که بسیاری از ساکنان آن بارها از نداشتن دسترسی کافی به آب شکایت داشتهاند.
ستایش (مستعار)، یکی از باشندهگان ناحیه سیزدهم شهر کابل، میگوید که برای شستن ظروف از آب چاه و برای نوشیدن از آب معدنی استفاده میکنند و نبود آب آشامیدنی صحی به یکی از مشکلات جدی خانوادهاش تبدیل شده است. او با اشاره به هزینه بالای آب میافزاید که تهیه آب آشامیدنی فشار سنگینی بر خانوادهها وارد کرده است.
این باشنده کابل میگوید: «ما این روزها با مشکل شدید کمآبی مواجهایم. در شرایطی که مردم با فقر و بحران اقتصادی دستوپنجه نرم میکنند، مجبوریم هر ۱۰ لیتر آب را به قیمت ۱۰ افغانی بخریم. خانوادههایی که حتا برای یک افغانی محتاج هستند، چگونه از عهده این هزینهها برآیند؟» به باور او، نبود دسترسی به آب کافی یکی از چالشهای همیشهگی باشندهگان کابل است.
سودابه (مستعار)، از باشندهگان ناحیه هفدهم شهر کابل، میگوید که بیتوجهی طالبان به نیازهای آبی پایتخت میتواند به مهاجرت گستردهتر و افزایش مشکلات مردم منجر شود. به گفته او، آبهای زیرزمینی کابل بهدلیل بیتوجهی مردم و حفر چاههای فاضلاب بهصورت غیراصولی، آلوده شدهاند و دیگر قابل استفاده نیستند.
این باشنده ناحیه هفدهم میافزاید: «مردم کابل بسیار بیتوجه شدهاند. چاههای فاضلاب مدرنی که حفر کردهاند، باعث آلودهگی آبهای زیرزمینی شده است. اکنون آب دیگر قابل استفاده نیست و حتا برخی خانوادهها مجبور به مهاجرت شدهاند. با این حال، طالبان هیچ توجهی به این وضعیت ندارند و نمیبینند که مردم چه اندازه در سختی بهسر میبرند.»
خیرخانه، دشتبرچی، منطقه دهخدایداد از مربوطات ناحیه شانزدهم شهر کابل، کارتهنو و یک سری مناطق دیگر کابل نیز از مناطقی هستند که باشندهگان آن به سختی میتواند به آب آشامیدنی دسترسی پیدا کنند.
همزمان با این، سازمان بینالمللی مهاجرت گزارش تازهای درباره آسیبپذیری مردم افغانستان در برابر تغییرات اقلیمی منتشر کرده است. براساس این گزارش، نزدیک به پنج میلیون تن در سه ماه نخست سال ۲۰۲۵ از بلایای مرتبط با محیط زیست متاثر شدهاند.
در این گزارش که روز دوشنبه، ۲۶ جوزا منتشر شد، آمده است که افغانستان در سه ماه نخست سال جاری میلادی شاهد حدود ۱۷۵ هزار مورد بیجاشدهگی داخلی بوده است. از این میان، ۷۹ درصد افراد بهدلیل بلایای زیستمحیطی ناچار به ترک محل سکونتشان شدهاند.
گزارش میافزاید که رویدادهای اقلیمی و بلایای طبیعی بهطور مستقیم باعث جابهجایی مردم بهدلایل معیشتی شده است. طبق گزارش، در مجموع، در این بازه زمانی نزدیک به ۳۹۶ هزار تن در افغانستان مجبور به ترک خانههایشان شدهاند که از این میان، ۱۷۱ هزار و ۹۲۶ تن به خارج از کشور مهاجرت کردهاند.
پیش از این سازمان غیردولتی «مرسی کورپس»، گفته بود که سطح آب در منابع زیرزمینی کابل در دهه گذشته بهدلیل شهرنشینی سریع و بحران آبوهوایی تا ۳۰ متر کاهش یافته و تقریبا نیمی از چاههای شهر کابل که منبع اصلی آب آشامیدنی باشندهگان پایتخت هستند، خشک شدهاند.
طبق این گزارش، استخراج آب در حال حاضر سالانه ۴۴ میلیون متر مکعب بیشتر از میزان تغذیه طبیعی آبهای زیرزمینی است.
جاپان تایمز نیز در در گزارشی زیر نام «کابل در نبرد با کمبود آب در حال شکست خوردن است» نوشته بود که وضعیت در پایتخت افغانستان به وضوح بدتر میشود. این گزارش با ذکر اطلاعات و دیدگاه برخی کارشناسان گفته که اگر اقدامی برای آبهای زیرزمینی کابل صورت نگیرد، تا سال ۲۰۳۰ در کابل هیچ آب زیرزمینی نخواهد ماند.
گزارش افزوده که رشد جمعیت از برنامهریزی شهری پیشی گرفته و تغییرات اقلیمی باعث کاهش بارندهگی شده که به شدت روی آبهای زیرزمین کابل اثر گذشتهاند.
