خلقارا کېچیریم تشکیلاتی: افغانستانده انسان حقوقلری معماسی بېش ییلدن سۉنگ هم دوام اېتماقده
آویژه خورشید
خلقارا کېچیریم تشکیلاتی طالبان حکمرانلیگینینگ بېشینچی ییللیگی عرفهسیده افغانستانده انسان حقوقلری بحرانینینگ دوام اېتهیاتگنیدن خواطر بیلدیریب، عیاللر و قیزلر، اېتنیک و دینی آزچیلیکلر، انسان حقوقلری حمایهچیلری همده سابق حکومت خادملری طالبان باستیریشلریدن اېنگ کۉپ ضرر کۉرگنینی اَیتدی. اوشبو تشکیلات «جنسی آپارتاید»نی تن آلیش، طالباننی انسان حقوقلری بوزیلیشی اوچون جوابگرلیککه تارتیش و خوف آستیدهگی شخصلرنی انسانپرورلیک وضعیتنی قۉللب-قوّتلشنی کوچهیتیریشگه چقیردی.
خلقارا کېچیریم تشکیلاتی اَیتیشیچه، طالبان حکمرانلیگینینگ بېش ییلی اۉتگنیگه قرهمهی، افغانستان همان دنیادهگی اېنگ آغیر انسان حقوقلری بحرانلریدن بیری بیلن یوزمه-یوز توریبدی. اوشبو تشکیلاتنینگ قۉشیمچه قیلیشیچه، عیاللر و قیزلر بو دورده انسان حقوقلرینینگ کېنگ کۉلملی و تیزیملی روشده بوزیلیشیگه دوچ کېلگن و خلقارا همجمعیتی بو حالتگه برهم بېریش اوچون عملی چارهلر کۉریشی کېرهک.
اوشبو تشکیلات عیاللر و قیزلرنینگ اساسی حقوقلردن محروم اېتیلگنینینگ بېشینچی ییللیگی مناسبتی بیلن افغانستانلیک عیاللر و انسان حقوقلری حمایهچیلریدن تشکیل تاپگن هیات استرالیا پایتختی کانبراده خلقارا کېچیریم تشکیلاتینینگ استرالیا بۉلیمی بیلن اوچرهشیب، انسان حقوقلری حالتی و استرالیا حکومتیدن طلبلرینی محاکمه قیلیشینی قۉشیمچه قیلگن.
اوشبو هیات چهارشنبه کونی، ۱۲-اگوستده، کانبراده مطبوعات انجمنی اۉتکزیب، طالبان تامانیدن انسان حقوقلری بوزیلیشیگه نسبتاً خلقارا جوابگرلیکنی تأمینلش ضرورتی و خوف آستیدهگی افغانلر اوچون حمایه یۉللرینی کوچهیتیرایش حقیده سۉز یوریتهدی.
تدقیقاتچی فرخنده اکبری طالبان سۉنگگی بېش ییل دوامیده افغانستانده جنسی آپارتاید تیزیمینی عملگه آشیرگنینی اَیتگن. او اوشبو حالتنینگ دوام اېتیشی فقط طالبان سیاستی بیلن چېکلنمسلیگینی تأکیدلب، خلقارا همجمعیتی جملهدن استرالیانی رمزی قۉللب-قوّتلش اۉرنیگه افغان عیاللرینی کوچهیتیریش اوچون عملی چارهلر کۉریشگه چقیرگن.
اوشبو تدقیقاتچی قۉشیمچه قیلگن: «جوابگرلیک رمزی بیردملیکدن تشقریگه چیقیب، افغان عیاللرینینگ صلاحیتی و قرشیلیگینی کوچهیتیرهدیگن همده اولرگه مملکتنینگ حیاتی و کېلهجگینی بېلگیلهیدیگن قرارلرده اشتراک اېتیش امکانینی بېرهدیگن عملی و مضمونلی قۉللب-قوّتلشنی تأمینلشنی انگلهتهدی.»
خلقارا کېچیریم تشکیلاتینینگ استرالیا بۉلیمی خلقارا استراتژیک کمپنیلر مسؤولی ذکی حیدری طالباننینگ بېش ییللیک حکمرانلیگی افغانستان عیاللری و قیزلری اوچون جوده اوزاق مدت اېکنینی و بو مملکتده انسان حقوقلری بوزیلیشی همان دوام اېتهیاتگنینی اَیتهدی. او استرالیا و خلقارا همجمعیتینی طالبانگه دیپلوماتیک باسیمنی کوچهیتیریب، افغانستانده قانون استوارلیگینی تیکلش و انسان حقوقلرینی تأمینلش اوچون چارهلر کۉریشگه چقیرگن.
حیدری قۉشیمچه قیلگن: «بوگونگی افغانستان اساسی اېرکینلیکلر یۉقالگن و میلیونلب آدملر قۉرقوو ایچیده یشهیاتگن مملکت دیر. افغان عیاللری و قیزلری کتّه خوفلرگه قرهمهی، جسارت بیلن قرشیلیک کۉرسهتیشده دوام اېتماقده و بو کورهشده اولرنی یالغیز قالدیرمسلیک کېرهک. طالبان حکمرانلیگینینگ بېش ییلیدن سۉنگ افغانستانده انسان حقوقلری بوزیلیشی و عدالتسیزلیک دایرهسینی بوزیش هر قچانگیدن هم ضروردیر.»
خلقارا کېچیریم تشکیلاتی خلقارا حقوق دایرهسیده جنسی آپارتایدنی تن آلیشگه چقیردی. اوشبو تشکیلات استرالیا حکومتیدن طالبان تامانیدن صادر اېتیلگن جدّی انسان حقوقلری بوزیلیشلرینی تېرگاو قیلیش و جنایی تعقیب اېتیش اوچون خلقارا جوابگرلیک میکانیزملرینی قۉللب-قوّتلشنی سۉرهدی.
خلقارا کېچیریم تشکیلاتی استرالیا حکومتیدن افغانستان وطنداشلری اوچون انسانپرورلیک حمایه و قاچقینلرنی قبول قیلیش یۉللرینی کېنگهیتیریشنی سۉرهدی. اوشبو تشکیلات خوف آستیدهگی عیاللر، قیزلر، انسان حقوقلری حمایهچیلری همده اېتنیک و دینی آزچیلیکلر حمایهده استوار اۉرینده بۉلیشی کېرهکلیگینی تأکیدلهدی.
۲۰۲۱-ییل ۱۵-اگوستده طالبان افغانستانده حاکمیتنی اېگهللهگنیدن سۉنگ، افغانستان خلقینینگ، اینیقسه عیاللر و قیزلرنینگ حقوق و اساسی اېرکینلیکلریگه کېنگ کۉلملی چېکلاولر جاری اېتیلدی. طالبان قیزلرنی باشلنغیچ و عالی تعلیمدن محروم قیلیب، عیاللرنی محنت بازارینینگ کتّه قِسمیدن و جماعت حیاتیدهگی اشتراکدن چېتلشتیردی.
