شماری از شهروندان در ولایت‌های مختلف از افزایش دزدی‌ها در کشور ابراز نگرانی می‌کنند. آنان می‌گویند که باوجود ادعای طالبان درباره تأمین امنیت، آرامش ندارند و بیشتر این سرقت‌ها توسط افرادی با لباس طالبان انجام می‌شود. به گفته این افراد، ادامه وضعیت کنونی نگران‌کننده است و دزدی‌های مسلحانه و سرقت اموال مردم افزایش یافته است. شهروندان تأکید می‌کنند که بسیاری از مردم به‌دلیل تهدیدهای طالبان از گزارش سرقت اموال خود خودداری می‌کنند و از احتمال بازجویی یا مجازات توسط این گروه می‌ترسند. این در حالی است که به‌تازه‌گی ویدیویی در رسانه‌ها منتشر شده که نشان می‌دهد دزدان مسلح با لباس طالبان وارد یک دکان طلافروشی شده و دکان‌داران را به رگبار می‌بندند. منابع محلی تأیید می‌کنند که این رویداد در ولسوالی اندخوی ولایت فاریاب، در برابر چشمان مردم و نیروهای طالبان رخ داده است. آنان همچنین این رویداد را به طالبان نسبت داده و این گروه را مسوول آن می‌دانند.
با وجود ادعای طالبان درباره تأمین امنیت، شهروندان کشور از افزایش دزدی‌ها، به‌ویژه دزدی‌های مسلحانه، ابراز نگرانی می‌کنند و می‌گویند که وضعیت کنونی نتیجه فقر روزافزون و بیکاری مداوم در کشور است. به گفته آنان، بازگشت مهاجران و افزایش بیکاری سبب شده که شرایط روزبه‌روز وخیم‌تر شود.
یکی از باشنده‌گان کابل که خواست نامش فاش نشود، می‌گوید طالبان دو شب پیش کلکین خانه‌شان را شکستانده و قصد ورود به خانه را داشتند. او تأکید می‌کند که بیشتر دزدی‌ها در ماه رمضان، هنگام افطار رخ می‌داد و اکنون دزدان از طریق دیوار خانه‌ها وارد می‌شوند. به گفته او، ادامه این وضعیت بسیار نگران‌کننده است.
ثنا (مستعار)، یکی از باشنده‌گان کابل، می‌گوید: «دیوارهای خانه ما کوتاه است و یکی از مشکلات همه خانه‌ها در کابل همین است که خانه‌ها به هم راه دارند. این امر باعث افزایش دزدی‌ها شده، زیرا دزدان به راحتی وارد شده و می‌توانند فرار کنند.»
این باشنده کابل می‌افزاید: «قبلاً در کوچه‌ها از سوی دولت پیشین چوکی‌دار حضور داشت و مردم با او همکاری می‌کردند، اما حالا با وجود دوربین‌های طالبان، دزدی‌ها در خانه‌ها ادامه دارد. این سومین بار است که دزد قصد ورود به خانه ما را داشته و موفق نشده است. از ماه رمضان تا کنون چندین بار تلاش کرده و ما از آن مطلع شده‌ایم. از آن زمان، ما به نوبت یک بار بیدار می‌شویم، گرچه چیز خاص و گران‌بهایی نداریم، اما همین چیزهای کوچک هم برای دزد باارزش است که ببرد.»
ثنا می‌گوید: «شب گذشته هم کلکین آهنی خانه ما را از جا کندند و شیشه‌هایش را شکستند تا وارد شوند. نمی‌فهمم چطور موفق نشدند، ما خودمان هم آهن گرفتیم و کلکین‌ها را محکم کردیم. یکی از لباس‌های پدرم در حویلی بود، دزد برده است. خانه ما شبیه زندان شده، چون امنیت نداریم و از سر ناچاری آهن گرفتیم. طالبان می‌گوید امنیت است، اما ما شب‌ها از ترس دزد نمی‌توانیم بخوابیم. اگر این وضعیت ادامه پیدا کند، آرامش روحی ما از بین می‌رود. از نظر ما علت‌های دزدی فقر و بیکاری است؛ وقتی مردم سیر باشند و راحت زنده‌گی کنند، دزدی نمی‌کنند. دزد از صاحب خانه می‌ترسد و صاحب خانه از دزد. امنیت مردم باید تأمین شود.»
محمد، یکی از باشنده‌گان هرات، می‌گوید که دزدی‌ها در این شهر افزایش یافته و ادامه این وضعیت نگرانی‌های زیادی به همراه داشته است. به گفته او، جان و مال مردم از دست دزدان در امان نیست و بیشتر این دزدی‌ها توسط جنگ‌جویان طالبان یا افرادی وابسته به این گروه انجام می‌شود.
این باشنده هرات می‌گوید: «هرات در حال حاضر ظرفیت پذیرش این همه مهاجر برگشتی را ندارد. اکثریت مردم بیکارند و فقر روز به روز بیشتر می‌شود. هر روز از ایران افراد برگشتی می‌آیند و فرصت‌های شغلی نیز محدود است، بنابراین گرسنه‌گی و فشار اقتصادی افزایش یافته و از همین رو دزدی‌ها بیشتر شده است. سرقت از خانه‌ها و سرقت وسایل نقلیه، از جمله موتر و موترسایکل، افزایش یافته و بیشتر این اقدامات توسط طالبان یا افرادی وابسته به آن‌ها انجام می‌شود؛ در غیر این صورت، با سرکوب طالبان، کسی جرأت دزدی ندارد.»
یکی از باشنده‌گان ولسوالی اندخوی ولایت فاریاب در واکنش به دزدی مسلحانه‌ای که منجر به قتل دو طلافروش در این ولسوالی شد، می‌گوید: «دزد خود طالب است یا فردی وابسته به طالبان. در غیر این صورت، چه کسی جرأت می‌کند دریشی بپوشد، آن‌قدر مجهز و مسلح باشد و هم تفنگ و هم تفنگچه داشته باشد؟ به باور من، خود طالبان در این سرقت‌ها دست دارند.»
این در حالی است که دو روز پیش، منابع محلی در ولسوالی اندخوی ولایت فاریاب با ارسال یک ویدیو گزارش دادند که حوالی ساعت ۲:۱۵ بعد از چاشت روز دوشنبه، افراد مسلح با یونیفورم طالبان وارد یک دکان طلافروشی شدند و در برابر چشمان مردم، دو طلافروش را به رگبار بستند و زیورات را با خود بردند.
پیش از این، دفتر هیات معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) نگرانی شدید خود را نسبت به سوءاستفاده از یونیفورم طالبان برای انجام دزدی‌های مسلحانه، باج‌گیری و ورود غیرقانونی به منازل مردم ابراز کرده بود.
دیده‌بان حقوق بشر نیز گزارش داده است که برخی باشنده‌گان محلی گفته‌اند افراد مسلح ناشناس، با استفاده از پوشش و ظاهر نیروهای طالبان، اقدام به سرقت، تهدید و ارعاب شهروندان کرده‌اند.
همچنین، براساس شاخص جهانی صلح ۲۰۲۵، افغانستان در میان ناآرام‌ترین کشورهای جهان در جایگاه پایینی قرار دارد و به‌عنوان پنجمین کشور ناامن جهان و ناآرام‌ترین کشور در جنوب آسیا شناخته شده است.
براساس این گزارش، افغانستان در بخش ایمنی و امنیت با رتبه ۱۶۳ در آخرین جایگاه جهانی قرار گرفته و سطح صلح در این کشور ۰.۲۸ درصد کاهش یافته است. افزون بر این، افغانستان در شاخص‌های بحرانی بدترین نمره ممکن (۵ از ۵) را به دست آورده است.
