د پنجشېر ولایت د پریان ولسوالۍ یو شمېر اوسېدونکي وايي چې طالبان خپلو پوستو ته د لارو د جوړولو لپاره د دوې له رضایت پرته، د دوې له کرنیزو ځمکو ګټه اخلي. دوې زیاتوي چې د دغو لارو د جوړولو په لړ کې د کرنیزو ځمکو ځينې برخې، عمومي ویالې او د خړوبولو هغه لارې ویجاړې شوې چې د خلکو د کروندو ته یې اوبه رسولې. د دوې په وینا، د ویالو او د اوبو لګولو لارو د ویجاړېدو له امله یو شمېر کروندګر نه دي توانېدلي خپلې ځمکې خړوبې کړي او حاصلات یې د وچېدو او له منځه تلو له ګواښ سره مخ دي.
دغه اوسېدونکي همدا راز وايي چې طالبانو دا لارې د پریان ولسوالۍ د شالکچې، جشتې، کوجان، قلعې او کوهسار کلیو له کرنیزو ځمکو تېرې کړې دي. دوې ادعا کوي چې هر څوک که د دغه اقدام پر وړاندې اعتراض وکړي، د طالبانو له لوري وهل ټکول کېږي.
دغه اوسېدونکي له ۸صبح ورځپاڼې سره په خبرو کې وايي چې د دغو کلیو سپینږیري د کرنیزو ځمکو او عمومي ویالو د ویجاړېدو د مخنیوي لپاره په پریان ولسوالۍ کې د طالبانو سيمه يیزې ادارې ته ورغلي، خو تر اوسه دغه بهیر د درولو یا اوښتو زیانونو د جبرانولو لپاره هېڅ اقدام نه دی شوی. دوې زیاتوي چې کرنیزې ځمکې د دې سیمې د کورنیو د عاید او خوراکي توکو د تامین تر ټولو مهمه سرچینه ده او د هغو ویجاړول به د لسګونو کورنیو ژوند له جدي ستونزو سره مخ کړي.
د پنجشېر ولایت د پریان ولسوالۍ د کوجان کلي یو اوسېدونکی عتیق (مستعار نوم)، وايي چې طالبانو په وروستیو اونیو کې د غرونو پر سر خپلو پوستو ته د ځواکونو د تګ راتګ او د تجهیزاتو د لېږد د اسانولو لپاره د خلکو د کرنیزو ځمکو په کې د لارې جوړول پیل کړي دي. هغه زیاتوي چې دا لارې د ځمکو د مالکانو له رضایت پرته جوړې شوې او په لړ کې یې د کرنیزو ځمکو ځينې برخې، عمومي ویالې او د اوبو لګولو لارې تخریب شوې دي. د هغه په وینا، د ویالو او اوبو د لارو ویجاړېدو د خپلو حاصلاتو د زیانمنېدو او کمېدو په تړاو د خلکو اندېښنې زیاتې کړې دي.
عتیق وايي: «طالبانو د غرونو پر سر خپلو پوستو ته د خپلو ځواکونو د تګ راتګ او د خپلو موټرو د وروستلو لپاره د مالکانو له اجازې او رضایت پرته د خلکو د کرنیزو ځمکو په منځ کې لارې جوړې کړې دي. د دغو لارو د جوړولو په لړ کې د کرنیزو ځمکو ځينې برخې، عمومي ویالې او د اوبو لګولو هغه لارې چې د خلکو د کروندو د خړوبولو لپاره کارول کېدې ویجاړې شوې دي.»
د پریان دا اوسېدونکی زیاتوي: «کرنیزه ځمکه د دې سیمې د خلکو لپاره د ژوند اصلي سرچینه ده. له شخصي ځمکو هر ډول ګټه اخیستنه باید د مالک په رضایت او د خلکو حقونو ته په پام سره وشي، خو طالبانو له همغږۍ پرته خپله لاره د ځمکو او د اوبو د ویالو په منځ کې تېره کړې ده.»
عتیق له طالبانو غواړي چې کرنیزو ځمکو او عمومي ویالو ته د اوښتو زیانونو کچه وڅېړي او د داسې پېښو د تکرار مخنیوي لپاره لازم اقدامات وکړي.
د پنجشېر ولایت د پریان ولسوالۍ د کوجان کلي بل اوسېدونکی نذیر (مستعار نوم) وايي چې طالبانو نه یوازې د مالکانو له همغږۍ او رضایت پرته د خلکو د کرنیزو ځمکو په منځ کې لارې جوړې کړې، بلکې هر څوک چې د دغه اقدام پر وړاندې اعترض وکړي، له تاوتریخوالي او وهلو ټکولو سره مخ کېږي. هغه زیاتوي چې کرنیزې ځمکې د دې سیمې د کورنیو د عاید او روزګار اصلي سرچینه ده او د دغو ځمکو زیانمنېدو د ځايي اوسېدونکو په منځ کې ډېرې اندېښنې رامنځته کړې دي.
د پنجشېر دا اوسېدونکی وايي: «طالبانو له کلیو خپلو پوستو ته د نښلوونکو لارو د جوړولو لپاره د خلکو له کرنیزو ځمکو لارې تېرې کړې دي. دا کار د کرکېلې په فصل کې شوی او د خلکو کرنیزو فعالیتونو ته يې جدي زیان رسولی دی. خلک پر دې وضعیت اندېښمن دي او هر څوک چې په دې تړاو اعتراض وکړي، وهل ټکول کېږي.»
د پنجشېر ولایت د پریان ولسوالۍ د قلعې کلي یو اوسېدونکی علي (مستعار نوم)، وايي چې طالبانو په دې سیمه کې هم د مالکانو له رضایت پرته، د غرونو پر سر خپلو پوستو ته د رسېدو لپاره د خلکو په کرنیزو ځمکو کې لارې جوړې کړې دي. هغه زیاتوي چې دغه لارې د کرکېلې په فصل کې جوړې شوي او د خلکو کرنیزو ځمکو او حاصلاتو ته یې زیان رسولی دی.
د پنجشېر دا اوسېدونکی وايي: «طالبانو د غرونو پر سر خپلو پوستو د خپلو ځواکونو د تګ راتګ او د موټرو د وروستو لپاره په شالکچه، جشته، کوجان، قلعه او کوهسار کلیو کې د خلکو له کرنیزو ځمکو د لارې جوړولو لپاره ګټه اخیستې ده. دا کار د مالکانو له اجازې پرته شوی او په پایله کې یې عمومي ویالو او د کرنیزو ځمکو برخې ویجاړې شوې دي. دغه اقدام د خلکو د ځمکو او کرنیزو حاصلاتو پر وړاندې د طالبانو د بېپروايۍ له امله د ولس ناخوښي راپارولې ده.»
د علي په وینا، د سیمې سپینږیري څو ځلې د دې موضوع د حل لپاره په پریان ولسوالۍ کې د طالبانو سيمهييزې ادارې ته ورغلي، خو دغو کتنو تر اوسه هېڅ پایله نه ده درلودلې.
د کوجان کلی، سمهر دره، شالکچه، جشته، قلعه او کوهسار د پنجشېر ولایت د پریان ولسوالۍ له هغو سیمو دي چې په شاوخوا او لوړو برخو کې یې د طالبانو یو شمېر پوستې دي. د دغو سیمو اوسېدونکي وايي چې په وروستیو میاشتو کې طالبانو دغو پوستو ته د تګ راتګ لارو د جوړولو لپاره په ځینو کلیو کې د لارو جوړول پیل کړي دي.
تر دې وړاندې هم د کوجان کلي اوسېدونکو ۸صبح ورځپاڼې ته ویلي وو چې د پریان ولسوالۍ پر مقر له توغندیز برید وروسته، طالبانو د سمهر درې اوسېدونکې کورنۍ له خپلو اوړيزیو کورونو کډې کولو ته مجبورې کړې او د دوې پر تګ راتګ، د کرنیزو ځمکو پر خړوبولو او د دوې د څارویو پر لېږدولو یې محدودیتونه لګولي وو. دوې ویلي وو چې دغه محدودیتونه د دې لامل شوي چې یو شمېر کورنۍ خپلو کرنیزو ځمکو او څړځایونو ته له لاسرسي بې برخې شي.
