نظرونه او لیدلوری

هر مهال چې هڅه کوو د افغانستان د سیاسي ناکامیو لاملونه توضیح کړو، د اشنا توجیهاتو ټولګې ته مخه کوو: د جګړې لسیزې، بهرنۍ لاسوهنې، کمزوري بنسټونه، قومي او قبیلوي وېش او تنوع او مستبد واکمن چې د خلکو باور یې له منځه وړی دی. له دغو لاملونو هېڅ یو یې ناسم نه دی؛ خو ډېر لږ دا سخته پوښتنه...

د هر حکومت د سیاسي وضعیت یوه مهمه نښه د خپلو متحدانو ساتل، د اختلافاتو مدیریت او پر «بالفعلو مخالفانو» د «بالقوه منتقدانو» د بدلېدو مخنیوی دی. حکومتونه یوازې هغه مهال نه زیانمنېږي چې دښمنان یې ډېر شي؛ کله کله هغه مهال لا ډېر زیانمنونکي کېږي چې ونه توانېږي خپل نږدې ځواکونه هم ترڅنګ وساتي. د افغانستان د اسلامي ګوند...

نړۍ ډېره عجیبه شوې ده. پاکستان چې کلونه د طالبانو مهم سیاسي ملاتړی ګڼل کېده، اوس په هماغه خونه کې چې طالبان پکې ناست دي، ترهګرو ته یې پر پناه ورکولو تورنوي؛ او طالبان هم پاکستان د ملکي وګړو پر وړاندې بریدونو، بې‌ثباته کولو او د افغانستان پر ضد د «پوځي ژبې» پر کارولو تورنوي. عجیبه دا ده چې دا...

د سینې سرطان په اړه د پوهاوي له میاشتې سره هممهاله، په کابل کې یو شمېر ډاکټران پر دې ناروغۍ د اخته کېدو د پېښو پر زیاتېدو اندېښنه څرګندوي. دوی وایي، د ښځو د پوهاوي ټیټه کچه، ډاکټر ته ناوخته ورتګ او تشخیصي خدمتونو ته محدود لاسرسی، د سینې سرطان د پېښو د زیاتېدو له مهمو لاملونو دي. د ډاکټرانو...

له افغان شیعه‌ګانو سره د اړوندو ځينو بنسټونو د فعالیتونو د بندېدو او محدودېدو په اړه د ایران د بهرنیو چارو وزارت د ویاند اسماعیل بقايي غبرګون، که څه هم عادي ډیپلوماتیک اعتراض بلل کېږي، په افغانستان کې د کورنیو تحولاتو، په ځانګړې توګه د شیعه‌ګانو د برخلیک په اړه د تهران د زیاتېدونکې اندېښنې نښه هم ګڼل کېدای شي....

پر افغانستان د پاکستان هوايي بریدونه ورو ورو له استثنايي اړخه، عادي او تکرارېدنکې بڼه خپلوي. په هر برید کې ځينې کسان قرباني کېږي او کورونه ویجاړېږي. طالبان هم یوازې د ګوتڅنډنې او غبرګون ژمنې کوي؛ خو په عمل کې یې غبرګون دومره نه دی چې د «بازدارندګۍ» لامل شي. د پاکستان د پرلپسې بریدونو پر وړاندې د طالبانو دا...

یو حکومت کېدای شي سترې سترې ودانۍ جوړې کړي، سړکونه پاخه کړي ، پراخ یې کړي، ويې رغوي، پیاوړې ادارې جوړې کړي، قوانین تصویب کړي ، پراخ امنیتي امکانات او بهرنی ملاتړ ولري؛ خو که د خپلو خلکو باور ورسره نه وي، د هغه د ځواک یوه مهمه او بنسټيزه برخه تشه پاتې کېږي. ځکه د حکومت تر ټولو ستره...

لنډیز: که دا برید نن او د سیمه‌ییزو رسنیو د کړکېچ په منځ کې شوی وای، څه به پېښ شوي وای؟ پنځه ویشت کاله مخکې، د ۲۰۰۱ کال د سپټمبر د ۱۱مې پر سهار، په لندن کې له یوې لارۍ د وسایلو په ښکته کولو بوخت وم. تازه مې د «بوسټن ګلوب» ورځپاڼې د منځني ختیځ د دفتر د مشر...

څنګه چې په ۲۰۲۶ کال کې د اقلیمي خبرونو سرلیکونه وېروونکي و – د طبیعي یخچالونو له ویلې کېدو نیولې تر کمسارو ځنګلي اورونو او د تودوخې مرګونې څپې پورې – یو تریخ او ټکان ورکوونکی واقعیت هم شته: ډېر اټکل شته چې سږ کال به مو د ژوند تر ټولو سوړ کال وي. سږ کال به د تېر کال...

موږ د معلوماتو له کمښت سره مخ نه یو. په تاریخ کې مو هېڅکله دومره اطلاعات په واک کې نه و. بیا هم په ټوله نړۍ کې خلک خپلو ساده پوښتنو ته د ځواب موندلو لپاره له ننګونو سره مخ دي؛ رښتیا څه شوي؟ چا څنګه پرېکړه کړې؟ ایا دا رښتیا دي؟ دا زموږ د پېر تناقض دی. هغه ټولنې...