باميانۍ ښوونکې کندهار کې د بې سوادۍ پر وړاندې مبارزه کوي

يوه باميانۍ مېرمن په کندهار ولايت کې نجونو ته د زده کړو لپاره انګېزه ورکوي او په دې کار سره غواړي چې د هېواد نورو مېرمنو ته د پياوړي هوډ او «ښځې کولای شي» پيغام ورسوي.
دغه مېرمن د کندهار په یوې لري پرتې سیمه کې په یوه ښوونځي کې ښوونکې ده چېرته چي د نجونو پر زده‌کړو ډېر کلتوري محدودیتونه وضع دي، خو دې مېرمني دغه محدودیتونه په خپل ورتګ سره له منځه وړي دي.
سکینه مهدي‌یار د بامیان ولایت د پنج اب ولسوالۍ اوسېدونکې ده، هغې خپله کورنۍ او کلی پریښی او د کندهار په داسې یوه سیمه کې نجونو ته زده کړه ورکوي چې له ښاره سلګونه کيلومتره واټن لري.
د سیمې اوسېدونکي وايي چې د مهدي‌یار په راتګ سره یې د نجونو زده کړو ته زړه ښه کړی او دا ورته معلومه شوې چې د ښځو لپاره زده کړې ډېره مهمه ده.
سکینه مهدي‌یار وايي چي دلته يې د راتګ موخه د کندهارۍ ښځو لاسنيوی او دوی ته د زده‌کړو انګېزه ورکول او همداراز تعصب ته نه ويل دي او له نېکمه مرغه په دې کار کې بريالۍ شوې هم ده.
نوموړې وايي، د تېرو دوه کالونو راهيسې د سپین بولدک په ولسوالۍ کې په یوه لرې پرتې سیمه کې نجونو ته زده کړې ورکوي. مهدي‌يار وايي، دلته ورسره یوازې یو ورور يې راغلی دی.
سکینه ۲۲ کاله عمر لري او په لومړي ځل دې سیمي ته د خپلوانو کور ته راغلې وه خو وروسته یې دلته د پاتې کېدو هوډ وکړ، ځکه په دغه سیمه کې د نجونو لپاره هېڅ ښوونځی نه ؤ او اړتیا وه چې ددې سیمې نجونې زده کړې وکړي.
هغه زياتوي، لومړی یې په دغه سیمه کې کوچني ټولګي جوړ کړل او څه موده وروسته یې د عبدالکریم خان په ښوونځي کې دغه نجونو ته لوست او روزنه وساتله. دغه باميانۍ مېرمن سره اوس مهال څه باندې ۲۰۰ کندهارۍ نجونې په زده‌کړو بوختې دي.
مهدی‌یار اوس دغه نجونو ته د ریاضي مضمون تدریسوي او په خبره یې خوشحاله ده چې ورځ تر بلې یې د ښځينه‌ زده کوونکو په شمېر کې زیاتوالی راځي.
سکینه مهدي یار وايي: «دلته له راتګ څخه مې موخه دا ده څو وښیم چې ښځې د هېواد په ابادۍ کي ښه رول لوبولای شي. دا چي د کندهار په ناامنه سیمه کې مې د نجونو لپاره د استادۍ دندې ته دوام ورکړی، هېڅ وسله نه لرم بلکې یوازينۍ وسله مې قلم او کتابچه ده، ځکه علم او پوه د جګړې پر وړاندې د مبارزې ترټولو غوره لاره ده. غواړم د افغانستان ښځو ته یوه بېلګه واوسم او دا وښیم چې انسانیت هر څه دی او تعصب او قومیت موږ له پرمختګه پاتې کوي.»
طیبه او عالیه ددې ښوونځي زده کوونکي دي. دوی وايي چې د ښوونکې مهدي‌یار په راتګ سره یې ډېر څه زده کړي او په خبره یې نوموړې د لوست تر څنګ ورته د تعصب د له منځه وړلو او یووالۍ په برخه کې هم ويناوې کوي.
دوی وايي، د سکینې مهدي‌یار درسونو ته په خورا لېوالتيا سره راځي او له نوموړې یې ډېر څه زده کړي دي.
د کندهار د سپین بولدک په لرې پرتې سیمه کې د عبدالکریم خان لېسې مدیر، سعدالله وايي چې د سکینې مهدي‌یار په راتګ سره په دې لېسه کې د ښځينه زده کوونکو شمېر ورځ تر بلې مخ په زیاتېدو دی.
نوموړی وايي، په تېرو دوو کلنو کې دغه ښوونځي د مهدي یار د هڅو له امله له ښوونځي څخه لېسې ته ارتقاع وکړه او د سیمې خلک اوس ښوونځي ته د خپلو لوڼو د استولو لپاره زړه ښه کوي .
سعدالله زياتوي، دلته د تعصب ذهنیت نشته او خلک د هرې سیمې اوسېدونکو ته د کار کولو لپاره زړه ښه کوي.
په کندهاري ټولنه کې چې د مېرمنو زده کړې د کلتوري محدوديتونو له امله له ستونزو سره مخ دي، ډېری نجونې خپلې زده کړې په نيمه کې پرېږدي او يا هم د کورنيو لخوا په کم عمر کې له کوژدې وروسته د زده کړو له دوامه بې برخې پاتې کېږي.