۸صبح، کابل: د ملګرو ملتونو ښوونیز، علمي او کلتوري سازمان (یونسکو) او د ملګرو ملتونو د ماشومانو ملاتړ صندوق (یونیسف) اعلان کړی چې په افغانستان کې د لومړنیو زده کړو د عمر ۵۳ سلنه ماشومان رسمي زده کړو ته لاسرسی نه لري.
دغو دوو بنسټونو پنجشنبه د تلې پر ۳۰مه، د افغانستان د ۲۰۲۶ کال د ښوونې او روزنې د وضعیت په اړه په خپل ګډ راپور کې ویلي چې له ۲۰۲۱ کال راهیسې څه باندې ۲.۶ میلیونه نجونې هم له منځنیو زده کړو بې برخې شوې دي.
د راپور له مخې، هر کال ۳۹۷ زره نورې نجونې هم له زده کړو پاتې کېږي.
په راپور کې راغلي چې د لومړنیو زده کړو په پای کې ۹۳ سلنه ماشومان نه شي کولای د خپل عمر له کچې سره سم یو ساده متن ولولي او پرې پوه شي.
همداراز، د جګړو او ویجاړۍ له امله څه باندې زر ښوونځي تړلي پاتې دي.
په راپور کې د روزل شویو ښوونکو، په ځانګړې توګه د ښځینه ښوونکو کمښت، د درسي موادو نشتوالی، د نجونو پر زده کړو محدودیتونه او د پانګونې کموالی په افغانستان کې د ښوونیز ناورين له اصلي لاملونو بلل شوي دي.
په افغانستان کې نږدې ۳۰ سلنه له پنځو تر ۱۷ کلونو ماشومان کار کوي او ۲۸ سلنه ښځې تر ۱۸ کلنۍ مخکې واده شوې دي.
همداراز، ۴۲ سلنه تنکي ځوانان او ځوانان نه زده کړې کوي، نه دنده لري او نه هم د مسلکي مهارتونو د زده کړې په پروګرامونو کې ګډون کوي.
دې ډلې ۶۸ سلنه نجونې او ځوانې ښځې دي.
دغو دوو بنسټونو خبرداری ورکړی چې د افغانستان ښوونیز نظام به په ۲۰۲۶ او ۲۰۲۷ کلونو کې د ۳۲۴ میلیونه ډالرو له بودجوي کسر سره مخ وي.
هغوی زده کړو ته د لاسرسي د پراختیا او د زده کړو د کیفیت د ښه کولو لپاره پر دوامدارې پانګونې ټینګار کړی دی.
