د بشري حقونو څار بنسټ د پاکستان له خوا د طب څانګې د افغان محصلانو د ایستلو په تړاو د اندېښنې په څرګندولو سره ویلي چې دغه هېواد له کوم مخکیني خبرداري پرته، ټولو طبي او د غاښونو طب اړوندو ښوونیزو بنسټونو ته امر کړی چې افغان محصلان له خپلو بنسټونو وباسي او افغانستان ته د هغوی د ستنېدو زمینه برابره کړي. د بشري حقونو د دغه بنسټ په وینا، دا د پاکستاني چارواکو له خوا له دغه هېواده د افغانان د سملاسي ایستلو لپاره تر ټولو وروستۍ اقدام دی.
دغه بنسټ زیاته کړې چې افغانستان ته د ښځینه محصلانو ستنول، له هغوی دا فرصت اخلي چې ډاکټرانې شي؛ ځکه طالبان ښځې په پوهنتونونو او طبي زدهکړو کې له زدهکړو منع کړې دي.
د بشري حقونو څار بنسټ زیاته کړې چې د پاکستان طبي ښوونیزو بنسټونو هم د افغانانو د نویو محصلانو له منلو ډډه کړې ده. په لاهور کې د «کېنګ اېډوارډ» د طبي علومو پوهنتون د څلورو ښځو او د وروستي کال د اوو محصلانو په ګډون د طب ۲۰ محصلانو ته ته امر کړی چې د وتلو بهیر د بشپړولو لپاره په ۲۴ ساعتونو کې مراجعه وکړي.
د پاکستان د بشري حقونو نا دولتي کمېسیون اټکل کړی چې په لاهور کې ښایي د طب او غاښونو د طب شاوخوا ۱۰۰ محصلان د دې پرېکړې له امله اغېزمن شي چې له دې ډلې له ۲۰ تر ۴۰ پورې ښځې دي. یو شمېر دغو محصلان دې بنسټ ته په ورتګ سره د خوندي سرپناه او حقوقي مرستو غوښتنه کړې؛ ځکه دوی له ژر اېستل کېدو وېره لري.
د بشري حقونو څار بنسټ ویلي چې پاکستان د «اقتصادي، ټولنیزو او کلتوري حقونو د نړیوال میثاق» د یوه غړي هېواد په توګه مکلف دی چې د وړتیا پر بنسټ او له تبعیض پرته لوړو زدهکړو ته برابر لاسرسی تضمین کړي. د ملګرو ملتونو هغې کمېټې چې د دغه تړون پر پلي کېدو څارنه کوي، ټینګار کړی چې د دې تړون ملاتړ د نورو وګړو لپاره هم دی او په دې برخه کې د هغوی د کډوالۍ وضعیت هېڅ توپیر نه رامنځته کوي. د دغه بنسټ په وینا، یوازې د افغانتوب له امله پر زدهکړو د بوختو دغو محصلانو ایستل له دغو ژمنو سره په ټکر کې دي.
د بشري حقونو څار بنسټ تر دې وړاندې هم د پاکستاني چارواکو له خوا د سلګونه زره افغانانو خپلسري نیونې او جبري ستنول مستند کړي دي؛ ډېری دغو کسانو څو لسیزې په پاکستان کې ژوند کړی دی.
پاکستان همداراز مکلف دی چې د «جبري نه ستنولو» نړیوال اصل (نانرفولمان) رعایت کړي؛ دا هغه اصل دی چې د هغو کسانو جبري ستنول منع کوي چې د ځورونې، شکنجې یا نورو جدي زیانونو له مستندو ګواښونو سره مخ وي. له دې امله چې له پاکستانه تر دې وړاندې ایستل شوي افغان کډوال په سمه توګه نه دي څېړل شوي او نه یې وضعیت ارزول شوی، څرګنده نه ده چې له هغوی به څومره کسان افغانستان ته له ستنېدو وروسته د طالبانو له خوا د ځورونې له خطر سره مخ شي.
د بشري حقونو څار بنسټ ویلي چې پاکستاني چارواکي باید د دغو محصلانو د ستنولو امرونه لغوه کړي، د هغوی تحصیلي وضعیت بېرته راستون کړي، د افغان محصلانو د منلو تبعیضي بندیز لغوه کړي او ډاډ ورکړي چې محصلان کولای شي په قانوني توګه په پاکستان کې پاتې شي او خپلې زدهکړې بشپړې کړي. دغه بنسټ زیاته کړې چې د هر محصل د خوندیتوب اړتیاوې باید په جلا توګه وارزول شي او هغو کسانو ته چې ملاتړ ته اړتیا لري، په ځانګړې توګه ښځو ته چې د طالبانو له خوا د لا زیاتې ځورونې له خطر سره مخ دي، خوندي سرپناه برابره شي.
دغه سازمان ویلي چې پاکستان باید دغو راتلونکو ډاکټرانو او د غاښونو ډاکټرانو ته اجازه ورکړي چې خپلې زدهکړې بشپړې کړي؛ هم د دوی د خپل راتلونکي لپاره او هم د هغو بېشمېره کسانو د ژوند لپاره چې ښايي یوه ورځ په پاکستان کې یا هغه مهال چې افغانستان ته یې ستنېدل خوندي شي، په افغانستان کې وژغوري یا یې روغتیا ی ښه کړي.
