د هلمند یو شمېر اوسېدونکي وايي چې په دغه ولایت کې غږیزه ککړتیا ورځ تر بلې زیاتېږي او له سختو ستونزو سره یې مخ کړې دي.
د هلمند یو اوسېدونکی محمد امید وايي: «د لښکرګاه ښار د غږیزې ککړتیا له مهمو لاملونو څخه د هټیوالو لهخوا د لوډسپیکرونو کارول، د موټرسایکلونو د لوړ غږ لرونکو سلنسرونو لګول او په پوځي او شخصي موټرو کې د غږیزو وسایلو نصب دی. د دغو وسایلو لوړ غږ د ښار اوسېدونکي سخت ځوروي او ان په خپلو کورونو کې یې د ارام ژوند فرصت ترې اخیستی دی. له بده مرغه، سره له دې چې دا ستونزه ورځ تر بلې پراخېږي، مسوولو ادارو یې تر اوسه د مخنیوي لپاره څه نه دي کړي.»
د لښکرګاه ښار یو بل اوسېدونکی حبیبالله هم له ورته ستونزې شکایت کوي. هغه وايي چې په دغه ولایت کې غږیزه ککړتیا ورځ تر بلې زیاتېږي او د ښار اوسېدونکي یې له ګڼو ستونزو سره مخ کړې دي. د هغه په خبره، د سړکونو پر غاړه د کراچیوانانو، لاسي کراچیو، درنو موټرو او موټرسایکلونو غږونو د لښکرګاه ښار په مرکز کې ډیره غږیزه ککړتیا رامنځته کړې او د خلکو ارام یې له منځه وړی دی.
د لښکرګاه دا اوسېدونکی وايي: «له سهار وختي پلورونکي په لوړ غږ خلک له خوبه راویښوي. کله د اوبو او کله د نورو توکو د پېرلو لپاره خلک رابولي، بې له دې چې په پام کې ونیسي، ښايي په کوم کور کې ناروغ وي. خلک له دغه وضعیته سخت ځورېږي، خو هېڅوک یې هم د مخنیوي لپاره څه نه کوي. دوی له سهار وختي په کوڅو کې په شور او زوږ جوړولو د خلکو رواني ارام ګډوډوي او کله چې خلک ښار ته ځي، همدا وضعیت دوام لري.»
د لښکرګاه ښار یو بل اوسېدونکی عصمتالله وايي چې غږیزې ککړتیا یې عصبي سیسټم له ستونزې سره مخ کړی ده. د هغه په وینا، د ښار د بېځایه شور او زوږ له امله ګڼ خلک له رواني ستونزو سره مخ دي.
د هلمند دا اوسېدوکي وايي: «په لښکرګاه ښار کې غږیزه ککړتیا دومره زیاته شوې چې د خلکو پر ورځني ژوند او رواني ارام یې ناوړه اغېزه کړی ده. زه خپله د موټرو د ټایرونو د ترمیمولو په برخه کې بوخت یم او هره ورځ د بېلابېلو لوړو غږونو له خطر سره مخ یم. له همدې امله د خلکو د عصبي او رواني ستونزو په اړه اندېښمن یم. موږ څو ځله خپلې ستونزې له ښاروالۍ سره شریکې کړې دي، خو د دې حالت د مخنیوي لپاره تر اوسه کوم ځانګړې ګام نه دی اخیستل شوی. اوس شرایط داسې شوي، د ورځې په اوږدو کې چې کوم غږونه اورو، هغه د شپې هم زموږ په ذهن کې تکرارېږي او ان په کور کې هم د خپلې کورنۍ له غړو سره د خبرو کولو حوصله نه لرم.»
په هلمند کې د رواني ناروغیو متخصص ډاکټر محمد راشد (مستعار نوم) وايي چې غږیزه ککړتیا د ذهني ستړیا، عصبي فشار او تمرکز د کمښت لامل کېږي. هغه زیاتوي، د اوږدې مودې لپاره د لوړ غږونو په معرض کې پاتې کېدل د انسانانو د اورېدلو پر وړتیا هم ناوړه اغېز کولی شي. د هغه په خبره، د غږیزې ککړتیا د مخنیوي لپاره دې د لوړ غږ لرونکو وسایلو کارول محدود شي او د خلکو د ارام او روغتیا ساتنې ته دې کلکه پاملرنه وشي.
دا ډاکټر وايي: «هغه کسان چې هره ورځ په شور او زوږ لرونکو چاپېریالونو کې ژوند یا کار کوي، د وخت په تېرېدو ښايي له عصبي فشار، ذهني ستړیا او د خوب له ستونزو سره مخ شي. لوړ او پرلهپسې غږونه د تمرکز وړتیا کموي او که وضعیت دوام وکړي، د اوریدلو حس ته هم زیان رسولی شي. د دې ستونزې د کمولو لپاره دې د لوډسپیکرونو او نورو لوړ غږ لرونکو وسایلو کارول د ځانګړو مقرراتو له مخې تنظیم شي؛ ځکه د خلکو روغتیا او ارام یوه مهمه اړتیا ده.»
