• 8AM.MEDIA
  • ویب‌سایت فارسی
  • English Website
  • اۉزبېکچه ویب‌سایت
۲۶ لړم ۱۴۰۵ - ۱۷ نومبر ۲۰۲۶
۸صبح ورځپاڼه
  • کورپاڼه
  • خبرونه
    • کورني خبرونه
    • بهرني خبرونه
  • راپورونه
    • ورځيني راپورونه
    • څېړنیز راپورونه
  • شننه
  • نظرونه او لیدلوری
    • سرکرښې
  • ټولنه
    • د خلکو کیسه
    • د ښځو او ماشومانو حقونه
    • چاپيريال ساتنه
  • د ښځې غږ
  • کلتور او هنر
    • ادبيات
    • داستان
    • سينما
    • ښکلي هنرونه
    • موسيقي
  • ګټه وټه
  • مرکه
  • ورزش
  • ځانګړې
    • د کډوالۍ ځانګړې پاڼه
    • د جمهوریت د پرځېدو د درېیم کال پوره کېدو ځانګړې پاڼه
    • د برابرۍ پر لور
    • د افغانستان سقوط
    • د هبت‌الله راپور ځانګړې پاڼه
    • د زده کړو لپاره مبارزه ځانګړې پاڼه
    • د طالبانو د ښوونیز نصاب ځانګړې پاڼه
    • د مارچ اتمه ځانګړې
    • د نوروز ځانګړې پاڼه
    • د اوکراین د تحولاتو ځانګړې پاڼه
  • له موږ سره اړيکه
    • له موږ سره اړيکه
    • د مقالې لېږل
No Result
View All Result
  • کورپاڼه
  • خبرونه
    • کورني خبرونه
    • بهرني خبرونه
  • راپورونه
    • ورځيني راپورونه
    • څېړنیز راپورونه
  • شننه
  • نظرونه او لیدلوری
    • سرکرښې
  • ټولنه
    • د خلکو کیسه
    • د ښځو او ماشومانو حقونه
    • چاپيريال ساتنه
  • د ښځې غږ
  • کلتور او هنر
    • ادبيات
    • داستان
    • سينما
    • ښکلي هنرونه
    • موسيقي
  • ګټه وټه
  • مرکه
  • ورزش
  • ځانګړې
    • د کډوالۍ ځانګړې پاڼه
    • د جمهوریت د پرځېدو د درېیم کال پوره کېدو ځانګړې پاڼه
    • د برابرۍ پر لور
    • د افغانستان سقوط
    • د هبت‌الله راپور ځانګړې پاڼه
    • د زده کړو لپاره مبارزه ځانګړې پاڼه
    • د طالبانو د ښوونیز نصاب ځانګړې پاڼه
    • د مارچ اتمه ځانګړې
    • د نوروز ځانګړې پاڼه
    • د اوکراین د تحولاتو ځانګړې پاڼه
  • له موږ سره اړيکه
    • له موږ سره اړيکه
    • د مقالې لېږل
No Result
View All Result
۸صبح ورځپاڼه
No Result
View All Result

په کابل کې د عامه تشنابونو کمښت؛ ډاکټران: د خلکو روغتیا له ګواښ سره مخ ده

ایلیا ایلیا
۲۶ لړم/عقرب ۱۴۰۵ - ۱۷ نومبر ۲۰۲۶ [t_time:1794911964]
Social Media

Social Media

د کابل ښار یو شمېر اوسېدونکي د دغه ښار په بېلابېلو برخو کې د عامه تشنابونو د کمښت په اړه اندېښنه ښيي. دوی وايي، دا ستونزه له کلونو راهیسې په کابل کې شته، خو تر اوسه یې د هواري لپاره اغېزناک ګام نه دی اخیستل شوی. د دوی په وینا، هغه کسان چې د ورځنیو چارو د ترسره کولو لپاره له کوره وځي، د عامه تشنابونو د نشتوالي له امله اړ کېږي چې په ازاده فضا کې خپل حاجت رفع کړي. له دې سره هممهاله، ډاکټران خبرداری ورکوي چې دا وضعیت د ساري ناروغیو د خپرېدو، د اوبو د سرچینو د ککړېدو او د عامې روغتیا د ګواښ لامل کېدای شي. دوی د پاکو او د لاسرسي وړ عامه تشنابونو پر جوړولو ټینګار کوي.

د کابل د ریشخور سیمې یو اوسېدونکی حسن وايي، د کابل ښاروالۍ له پخوا راهیسې په دغه ښار کې د عامه تشنابونو د کمښت ستونزې ته جدي پاملرنه نه ده کړې. هغه زیاتوي: «د عامه تشنابونو جوړول د کابل ښاروالۍ مسوولیت دی؛ خو نه پخوانۍ ښاروالۍ او نه هم د طالبانو تر واک لاندې ښاروالۍ دې موضوع ته جدي پاملرنه کړې ده. کله چې یو مسافر له ولسوالۍ ښار ته راشي او تشناب پیدا نه کړي، اړ کېږي چې د خپل حاجت د رفع کولو لپاره له هر ممکن ځایه ګټه واخلي. موږ چې ځوانان یو، له ستونزو سره مخ کېږو؛ نو تصور وکړئ چې یو سپین‌ږیری به چې بدني وړتیا یې کمه وي، څنګه وکړای شي ساعتونه په ښار کې وګرځي او تشناب پیدا نه کړي؟»

د کابل د ۹۰ فامیلي سیمې اوسېدونکی شمس‌الله او د کارته‌نو اوسېدونکې نرګس د عامه تشنابونو کمښت په ښار کې د ښځو لپاره یوه جدي ستونزه بولي. د دوی په وینا، د دغو اسانتیاوو نشتوالی ښځې د نارینه‌وو د حاجت د رفع کولو پر مهال له ډېرو محدودیتونو سره مخ کوي. دوی د طالبانو تر ادارې لاندې ښاروالۍ څخه غواړي چې د دې ستونزې د هواري لپاره ګام پورته کړي.

شمس‌الله ټینګار کوي: «د ښځو لپاره د عامه تشنابونو نشتوالی یوه جدي ستونزه ده. ښځې نه شي کولای د نارینه‌وو په څېر هر ځای کې چې وغواړي خپل حاجت رفع کړي. له بده مرغه، د سړکونو او سیندونو پر غاړه ځینو کسانو د رفع حاجت لپاره ځایونه غوره کړي دي؛ دې وضعیت ته باید رسیده‌ګي وشي.»

نرګس وايي: «په کابل ښار کې د تشنابونو کمښت یوه له هغو جدي ستونزو ده چې په ځانګړې توګه امیندواره ښځې، ناروغان او سپین‌ږیري له ستونزو سره مخ کوي. تصور وکړئ، که څوک اړ شي، په ټول ښار کې ان یو داسې تشناب هم نشته چې د پیسو په بدل کې ترې ګټه واخیستل شي. ما تر اوسه د دې ډول روغتیايي اسانتیاوو د کارولو تجربه نه ده لرلې او دا رښتیا هم د اندېښنې وړ ده.»

د کابل د څلورمې کارتې اوسېدونکی شیرآغا وايي، په له ګڼې ګوڼې ډکو سیمو کې د عامه تشنابونو نشتوالي د سپین‌ږیرو او ناروغانو لپاره دغو اسانتیاوو ته لاسرسی ستونزمن کړی دی. د هغه په وینا، د کابل ښاروالۍ باید د ښاري خدمتونو په طرحه کې په هغو سیموکې چې ګڼه ګوڼه پکې ده او خلک ډېر تګ راتګ پکې لري، په ځانګړې توګه سرای شمالي کې د عامه تشنابونو جوړول په پام کې ونیسي.

د کابل دغه اوسېدونکی وايي: «په ښار کې هر څه جوړېږي، خو د عامه تشناب اړتیا ته د خلکو پام نه کېږي. کله چې یو سپین‌ږیری یا ناروغ تشناب ته اړتیا ولري، نه شي کولای د هغه د موندلو لپاره د سوداګریزو مرکزونو لوړو پوړونو یا لېرې ګوټونو ته ولاړ شي. په ځانګړې توګه د ښار په له ګڼې ګوڼې ډکو ځایونو کې باید عامه تشنابونه وي، څو خلک له داسې ستونزو سره مخ نه شي. کله چې دا اسانتیاوې نه وي، خلک اړ کېږي چې په عامه ځایونو او نامناسبو سیمو کې خپل حاجت رفع کړي.

د کابل بل اوسېدونکی تمیم وايي، د عامه تشنابونو کمښت په ازاده فضا کې د حاجت رفع کولو یوازینی لامل نه دی؛ بلکې  پاکوالي نه پاملرنه او له شته اسانتیاوو ګټه نه اخیستل هم دا ستونزه ډېروي. د هغه په وینا، سره له دې چې په ځینو جوماتونو او سوداګریزو مرکزونو کې تشنابونه شته، خو بیا هم یو شمېر نارینه د سړکونو پر غاړه او په عامه ځایونو کې خپل حاجت رفع کوي.

دغه ځوان وايي: «که څه هم په کابل ښار کې د خلکو د اړتیا هومره عامه تشنابونه نشته، خو دا هم نه شو ویلای چې په هېڅ ځای کې اسانتیاوې نشته. په هره سیمه کې جومات او د اوداسه ځای شته او خلک کولای شي له تشنابونو یې ګټه واخلي؛ خو ځینې کسان د ناپوهۍ یا لټۍ له امله د سړکونو غاړې د خپل حاجت د رفع کولو لپاره غوره کوي. موږ باید د رسنیو له لارې خلکو ته عامه پوهاوی ورکړو، څو له شته اسانتیاوو، ان د پلورنځیو له تشنابونو ګټه واخلي او عامه ځایونه ککړ نه کړي.»

د کابل د سرای شمالي سیمې اوسېدونکی عالم وايي، په دې سیمه کې د عامه تشنابونو کمښت د ښاریانو لپاره د حفظ الصحې اسانتیاوو ته لاسرسی ستونزمن کړی دی. د هغه په وینا، شته عامه تشنابونه هم د لسو افغانیو په بدل کې خدمتونه وړاندې کوي، خو پاکوالی یې مناسب نه دی او ډېر ښاریان د هغو له ځایه خبر نه دي.

دغه د کابل اوسېدونکی وايي: «په دې سیمه کې په کافي اندازه عامه تشنابونه نشته او هغه چې شته، د لسو افغانیو په بدل کې کارول کېږي؛ خو له بده مرغه، پاک او معیاري نه دي. هیله لرو چې دې ستونزې ته پاملرنه وشي، څو خلک د اړتیا پر مهال له سرګردانۍ سره مخ نه شي. له بلې خوا، ډېر اوسېدونکي ان د شته تشنابونو له ځایه هم خبر نه دي.»

په همدې حال کې، یو شمېر ډاکټران خبرداری ورکوي چې په ازاده فضا کې د حاجت رفع کول او له دې امله رامنځته کېدونکې ککړتیا د ساري ناروغیو د خپرېدو زمینه برابروي او عامه روغتیا له خطر سره مخ کوي. دوی ټینګار کوي چې د پاکو او د لاسرسي وړ عامه تشنابونو جوړول، د فاضله اوبو سم مدیریت او د هېوادوالو د پوهاوي لوړول د دغو ناروغیو د خپرېدو د مخنیوي مهمې لارې دي.

د کابل یو ډاکټر حامد وردګ وايي، په ازاده فضا کې د حاجت رفع کول د کولرا، وینې لرونکې نس ناستې، ټایفایډ تبې، د   او E ډوله هیپاټایټس او پرازیتي ناروغیو په ګډون د ساري ناروغیو د خپرېدو زمینه برابرولای شي. د هغه په وینا، د انسان غایطه مواد د بارانونو او د فاضله اوبو د بهېدو له لارې د اوبو سرچینې ککړولای شي؛ مچان، ناپاک لاسونه او له ککړې خاورې سره د خوړو تماس هم د ناروغیو د لېږدوونکو عواملو په خپرېدو کې رول لري.

اغلی وردګ وايي: «په ازاده فضا کې د حاجت رفع کول د ساري ناروغیو د لېږد یو مهم لامل او د عامې روغتیا لپاره جدي ګواښ دی. دا کار د کولرا، وینې لرونکې نس ناستې، ټایفایډ تبې، د A او E ډوله هیپاټایټس او پرازیتي ناروغیو د خپرېدو لامل کېدای شي. د کابل په څېر په ګڼ‌مېشتو ښاري سیمو کې دا ستونزه د ناروغیو د خپرېدو، روغتیايي مرکزونو ته د مراجعې د زیاتېدو او ان د مړینو د ډېرېدو زمینه برابرولای شي.»

ډاکټر زیاتوي: «خلکو ته عامه پوهاوی ورکول د دې ستونزې په کمولو کې اساسي رول لري؛ خو یوازې پوهاوی بسنه نه کوي او باید ورسره مناسبې اسانتیاوې هم برابرې شي. د کافي، پاکو او د لاسرسي وړ عامه تشنابونو جوړول، د څښاک د پاکو اوبو برابرول، د فاضله اوبو سم مدیریت او د رسنیو او جوماتونو له لارې عامه پوهاوی هغه اړین ګامونه دي چې د ناروغیو د خپرېدو مخه نیسي.»

د ۲۰۲۱ کال د خپرو شویو راپورونو له مخې، په کابل ښار کې شاوخوا ۴۰ عامه تشنابونه شته؛ په داسې حال کې چې د دغه ښار نفوس څه باندې شپږمیلیونه اټکل شوی دی. د دې شمېرنو له مخې، د هر عامه تشناب پر سر له ۱۵۰ زرو ډېر کسان راځي.

ShareTweetSendSendShare

ورته لیکنې

امسو په ایران کې د افغان خبریالانو د دوسیو د څېړلو لپاره له ملګرو ملتونو د بېړني اقدام غوښتنه وکړه
خبرونه

امسو په ایران کې د افغان خبریالانو د دوسیو د څېړلو لپاره له ملګرو ملتونو د بېړني اقدام غوښتنه وکړه

۲۶ لړم/عقرب ۱۴۰۵ - ۱۷ نومبر ۲۰۲۶ [t_time:1794911086]
ملګري ملتونه د افغان راستنېدونکو د ملاتړ لپاره کاري فرصتونه برابروي
خبرونه

ملګري ملتونه د افغان راستنېدونکو د ملاتړ لپاره کاري فرصتونه برابروي

۲۶ لړم/عقرب ۱۴۰۵ - ۱۷ نومبر ۲۰۲۶ [t_time:1794909105]
په کابل کې د صندلیو غوښتنه زیاته شوې؛ کورنۍ په ژمي کې د کورونو د تودولو ارزانه لار لټوي
راپورونه

په کابل کې د صندلیو غوښتنه زیاته شوې؛ کورنۍ په ژمي کې د کورونو د تودولو ارزانه لار لټوي

۲۶ لړم/عقرب ۱۴۰۵ - ۱۷ نومبر ۲۰۲۶ [t_time:1794905099]

وروستي مطالب

وروستي مطالب بارېږي...

تر ټولو ډېر کتل شوي مطالب

  • د افغان جګړې ورځني تلفات یو ځل بیا لوړ شوي دي

    0 shares
    Share 0 Tweet 0
  • روسیې په ناټو کې د اوکراین غړیتوب د نه منلو وړ وباله

    0 shares
    Share 0 Tweet 0
  • فارم‌لرونکي: شمال کې د کبانو د روزنې صنعت وده کړې

    0 shares
    Share 0 Tweet 0
  • خلیلزاد: امریکا دې د افغانستان د پاشل کېدو د مخینوي په موخه له طالبانو سره تعامل وکړي

    0 shares
    Share 0 Tweet 0
  • له ۱۸ کالو زده‌کړو وروسته ناهیلي او سرګرداني؛ یو ځل بیا به پر خپلو پښو ودرېږو؟

    0 shares
    Share 0 Tweet 0

پادکست

8am Media | پادکست ۸صبح
8am Media | پادکست ۸صبح
ریزموج‌ها/12: گفت‌وگو با نازنین ولی
ریزموج‌ها/12: گفت‌وگو با نازنین ولی
ریزموج‌ها/12: گفت‌وگو با نازنین ولی
۱۸ لړم ۱۴۰۵ - ۹ نومبر ۲۰۲۶
سخن زن/62: پنج سال مبارزه؛ راهی که خودم ساختم
۹ لړم ۱۴۰۵ - ۳۱ اکتوبر ۲۰۲۶
سخن زن/61: روایتی از پشت میله‌ها؛ در زندان‌های طالبان چه بر زنان می‌گذرد؟
۲۹ تله ۱۴۰۵ - ۲۱ اکتوبر ۲۰۲۶
ریزموج‌ها/11: گفت‌وگو با سلسله محبوب
۱۸ تله ۱۴۰۵ - ۱۰ اکتوبر ۲۰۲۶
سخن زن/60: از خاکسترهای کابل تا تیغه جراحی: روایت مقاومت و رویای ناتمام مریم
۲۹ وږی ۱۴۰۵ - ۲۰ سپتمبر ۲۰۲۶
Search Results placeholder
۸صبح ورځپاڼه

د امتياز څښتن: سنجر سهيل
اجرائیوي رئیس: پروېز کاوه
د کتونکې ډلې مشر: بهیر
پته: کابل، افغانستان

© کاپي‌رايټ ۲۰۲۶؛ ټول حقوق د 8صبح لپاره خوندي‌ دي.

No Result
View All Result
8AM.MEDIA
ویب‌سایت فارسی
English website
اۉزبېکچه ویب‌سایت
  • کورپاڼه
  • خبرونه
    • کورني خبرونه
    • بهرني خبرونه
  • راپورونه
    • ورځيني راپورونه
    • څېړنیز راپورونه
  • شننه
  • نظرونه او لیدلوری
    • سرکرښې
  • ټولنه
    • د خلکو کیسه
    • د ښځو او ماشومانو حقونه
    • چاپيريال ساتنه
  • د ښځې غږ
  • کلتور او هنر
    • ادبيات
    • داستان
    • سينما
    • ښکلي هنرونه
    • موسيقي
  • ګټه وټه
  • مرکه
  • ورزش
  • ځانګړې
    • د کډوالۍ ځانګړې پاڼه
    • د جمهوریت د پرځېدو د درېیم کال پوره کېدو ځانګړې پاڼه
    • د برابرۍ پر لور
    • د افغانستان سقوط
    • د هبت‌الله راپور ځانګړې پاڼه
    • د زده کړو لپاره مبارزه ځانګړې پاڼه
    • د طالبانو د ښوونیز نصاب ځانګړې پاڼه
    • د مارچ اتمه ځانګړې
    • د نوروز ځانګړې پاڼه
    • د اوکراین د تحولاتو ځانګړې پاڼه
  • له موږ سره اړيکه
    • له موږ سره اړيکه
    • د مقالې لېږل

© کاپي‌رايټ ۲۰۲۶؛ ټول حقوق د 8صبح لپاره خوندي‌ دي.